Συναγερμός έχει σημάνει στο οικονομικό επιτελείο για τους στόχους του Προϋπολογισμού, που έχει αρχίσει να τίθεται υπό αμφισβήτηση, προτού καν συμπληρωθεί η τρίτη εβδομάδα του έτους.
Βασικό πεδίο ανησυχίας αποτελούν τα ισχυρά περιοριστικά μέτρα που παρατείνονται συνεχώς, υπό τη σκιά των τραγικών λαθών στη διαχείριση της υγειονομικής κρίσης, καθώς εφαρμόζονται αυστηρά lockdowns σε αρκετές περιοχές της χώρας. Αυτές οι εξελίξεις βγάζουν εκτός στόχων όλες τις προβλέψεις για ισχυρή ανάκαμψη της οικονομίας το 2021.
Το δυσμενές σενάριο
Το υπουργείο Οικονομικών εμμένει στην εκτίμηση ότι το τρέχον έτος θα κλείσει με θετικό πρόσημο και ο ρυθμός ανάπτυξης θα κυμανθεί στο 4,8%, όπως προβλέπει ο Προϋπολογισμός. Ωστόσο, αν διαβάσει κανείς πίσω από τα λόγια του οικονομικού επιτελείου, θα καταλάβει την έκδηλη ανησυχία των στελεχών του για την κατάσταση της οικονομίας. Ολα δείχνουν πως, για ακόμα μία φορά, θα επιβεβαιωθεί το δυσμενές σενάριο, καθώς κατά τη διάρκεια της πανδημίας όλες οι προβλέψεις του υπουργείου Οικονομικών ήταν εκτός τόπου και χρόνου!
Ηδη από το πρώτο μισό του Ιανουαρίου στελέχη του οικονομικού επιτελείου αρχίζουν να ρίχνουν την… μπάλα στην εξέδρα της Ευρώπης, λέγοντας ότι μπορεί να είναι κρίσιμη η πορεία των εμβολιασμών στην Ελλάδα για το άνοιγμα της αγοράς, ωστόσο εξίσου σημαντική θα πρέπει να θεωρείται και η αντίστοιχη διαδικασία στην υπόλοιπη γηραιά ήπειρο. Σε περίπτωση που παρατηρηθούν σημαντικές καθυστερήσεις στους εμβολιασμούς, με τη Γερμανία να σημειώνει πως θα υπάρχουν ελλείψεις έως τα μέσα του 2021, είναι ορατός ο κίνδυνος να χαθεί και η φετινή τουριστική σεζόν. Σύμφωνα με το δυσμενές σενάριο, το οποίο περιλαμβάνει ο Προϋπολογισμός του 2021, μια μείωση των εσόδων από τον τουρισμό θα έριχνε την ανάπτυξη στο 3,3% από το 4,8% που προβλέπει το βασικό σενάριο.
Αστάθμητοι παράγοντες
Σημειώνεται πως οι κυριότεροι αστάθμητοι παράγοντες για την οικονομία είναι οι εξής:
■ η χρονική έκταση των περιοριστικών μέτρων,
■ η πορεία εμβολιασμού του πληθυσμού και
■ το ασφαλές άνοιγμα του τουρισμού.
Η μείωση του ρυθμού ανάπτυξης κατά 1,5 ποσοστιαία μονάδα συνεπάγεται ότι το ΑΕΠ του 2021 θα διαμορφωθεί σε 169,5 δισ. ευρώ από 162,8 δισ. ευρώ το 2020, έναντι 171,9 δισ. ευρώ το 2021, όπως προβλέπει το βασικό σενάριο. Σε απόλυτους αριθμούς, μια τέτοια δυσμενής εξέλιξη θα οδηγούσε σε επιπλέον δημοσιονομική επιβάρυνση της τάξης του 1,1 δισ. ευρώ.
Βαθιά ύφεση στο α’ τρίμηνο
Δύο μήνες μετά την εφαρμογή του δεύτερου lockdown παραμένει «θολό» το τοπίο για το άνοιγμα της αγοράς, που, με τη σειρά του, θα σηματοδοτήσει τη σταδιακή επιστροφή στην κανονικότητα.
Σύμφωνα με τους υπολογισμούς του υπουργείου Οικονομικών, η επιστροφή της χώρας σε θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης θα ξεκινήσει από το δεύτερο μισό του 2021.
Αυτό σημαίνει πρακτικά ότι οι πρώτοι έξι μήνες του έτους θα «σημαδευτούν» από βαθιά ύφεση.
Με την κατάθεση του Προϋπολογισμού του 2021 τον περασμένο Νοέμβριο το υπουργείο Οικονομικών -στο βασικό του σενάριο- υπολόγιζε ότι το πρώτο τρίμηνο του 2021 η ύφεση, σε ετήσια βάση, θα άγγιζε το 11,3%. Πιο αισιόδοξη, σύμφωνα με πληροφορίες, ήταν την ίδια περίοδο η πρόβλεψη της Τράπεζας της Ελλάδος, η οποία εκτιμούσε την ύφεση κατά τους τρεις πρώτους μήνες του νέου έτους στην περιοχή του 10%. Παρότι δεν έχουν ανακοινωθεί νέες προβλέψεις για το 2021, εκτιμάται πως σύντομα θα αναθεωρηθούν επί τα χείρω.
