«Έπεσαν» οι υπογραφές των συμβάσεων για την παραχώρηση του δικαιώματος έρευνας και εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων στις θαλάσσιες περιοχές «Δυτικά Κρήτης» και «Νοτιοδυτικά Κρήτης» στην κοινοπραξία Total – ExxonMobil – ΕΛΠΕ.
Με αυτόν τον τρόπο η κυβέρνηση απαντά στις τουρκικές προκλήσεις και δημιουργεί νέα δεδομένα στην περιοχή και στο μεγάλο παιχνίδι που γίνεται στην ενέργεια.
Οι εκπρόσωποι των εταιρειών, που συμμετέχουν στην κοινοπραξία, αυτή τη στιγμή παρακολουθούν στην εκδήλωση, που λαμβάνει χώρα στον Πολυχώρο Πολιτισμού «Αθηναϊς», τον πρωθυπουργό να κάνει δηλώσεις.
Οι πρώτες δηλώσεις του Τσίπρα
«Η επένδυση στην έρευνα κι αξιοποίηση πιθανών κοιτασμάτων αποτελεί από μόνη της ψήφο εμπιστοσύνης στις ικανότητες της Ελλάδας. Πρόκειται για επένδυση εθνικής σημασίας, που ανοίγει έναν κύκλο για την εκμετάλλευση του φυσικού μας πλούτου. Το κάνουμε με σχέδιο, στόχο και προσπάθεια, ώστε να έχουμε αποτελέσματα. Προχωράμε με πολύ καλά σχεδιασμένα βήματα. Δεν κάνουμε κινήσεις εντυπωσιασμού, αλλά προχωράμε συντονισμένα, ώστε να έχουν οι γενιές του μέλλοντος προοπτική, οικονομική ευημερία και ενεργειακή ασφάλεια».
Ο κ. Τσίπρας αναφέρθηκε, για ακόμα μια φορά, με νόημα στην διενέργεια πράξεων με «πιστή τήρηση του διεθνούς δικαίου», ενώ τόνισε ότι τα κράτη της Μεσογείου έχουν επιλέξει το δρόμο της συνεργασίας. «Καρφί» προς την τουρκική κυβέρνηση, που επέλεξε να στείλει δύο γεωτρύπανα για έρευνες στην κυπριακή ΑΟΖ (το ένα είναι ήδη εκεί και το άλλο κατευθύνεται προς τα εκεί), στην οποία δεν έχει καμία δικαιοδοσία, καταπατώντας συνεχώς το διεθνές δίκαιο.
Στην ανάδοχο κοινοπραξία, που τελικά ανελαβε, μετέχουν οι: Total (γαλλική, με 40%), ExxonMobil (αμερικανική, με 40%) και Ελληνικά Πετρέλαια (20%). Από την πλευρά του Δημοσίου, υπογράφοντες θα είναι: ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Γιώργος Σταθάκης, και ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Ελληνικής Διαχειριστικής Εταιρείας Υδρογονανθράκων (ΕΔΕΥ), Γιάννης Μπασιάς.
Αναλυτικά, οι γεωτρήσεις αναμένεται να διαρκέσουν 8 χρόνια (με δυνατότητα παράτασης), διάστημα στο οποίο προβλέπεται υποχρεωτικά η διεξαγωγή σεισμικών και γεωχημικών ερευνών καθώς και μιας γεώτρησης βάθους 4.000 μέτρων (συμπεριλαμβανομένου του βάθους νερού).
Οι έρευνες θα γίνουν σε θαλάσσιες περιοχές έκτασης 20.058,4 τετρ.χλμ. δυτικά και 19.868,37 τετρ.χλμ. νοτιοδυτικά της Κρήτης.
Στα μέτρα προστασίας του περιβάλλοντος περιλαμβάνονται:
- Υποβολή μελέτης περιβαλλοντικών επιπτώσεων σε κάθε φάση.
- Η δημιουργία διακριτής Μονάδας Περιβάλλοντος, η οποία λειτουργεί με ευθύνη των εταιρειών. Στόχος της είναι η ολοκληρωμένη μέριμνα για την πρόληψη, τον περιορισμό και την αντιμετώπιση των επιπτώσεων στο περιβάλλον κάθε περιοχής.
Επιπλέον, η Μονάδα Περιβάλλοντος θα αποτελεί το σύνδεσμο επί όλων των περιβαλλοντικών θεμάτων με τις τοπικές κοινωνίες, με τα σχετικά με τους υδρογονάνθρακες και το περιβάλλον παρατηρητήρια και με τις αρμόδιες υπηρεσίες της δημόσιας διοίκησης.
- Οι σεισμικές έρευνες θα διεξάγονται υπό λεπτομερές πλέγμα μέτρων προστασίας του θαλάσσιου περιβάλλοντος, το οποίο θα περιγραφεί σε κατάλληλο περιβαλλοντικό σχέδιο δράσης (ΠΣΔ ή Environmental Action Plan – EAP). Η αποδοχή του ΠΣΔ, η οποία αποτελεί προϋπόθεση για την εφαρμογή του και, κατά συνέπεια, για την έναρξη των ερευνών, πραγματοποιείται κατόπιν σύμφωνης γνώμης της διεύθυνσης Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
- Απαιτείται πλήρης ανταπόκριση σε δεσμεύσεις και κατευθύνσεις διακρατικών συμβάσεων που έχει συνυπογράψει η Ελλάδα, όπως ιδίως η ACCOBAMS (Μεγάλα Κητώδη).
- Συντάσσεται περιβαλλοντική έκθεση βάσης, η οποία συνυποβάλλεται μαζί με το ετήσιο πρόγραμμα εργασιών.
- Σε κάθε εκμετάλλευση προβλέπεται η ύπαρξη του Παρατηρητηρίου Υδρογονανθράκων, στο οποίο συμμετέχουν άτομα από την τοπική αυτοδιοίκηση και τοπικούς παράγοντες.
Το Ελληνικό Δημόσιο θα εισπράξει σε κάθε περιοχή:
κατά τη φάση έρευνας:
- 500.000 ευρώ με την υπογραφή της σύμβασης (Signature Bonus)
- στρεμματικές αποζημιώσεις (surface fees) περί τα 500.000 ευρώ κατά τις τρεις φάσεις έρευνας (σε διάρκεια 8 ετών)
κατά τη φάση εκμετάλλευσης:
- καθ’ όλη τη διάρκεια αποδίδονται στο Δημόσιο μισθώματα (royalties)
- καταβάλλονται 200 ευρώ/τετρ.χλμ. της περιοχής εκμετάλλευσης ανά έτος
- επιπλέον ποσά ανάλογα με την παραγωγή μετρούμενη σε βαρέλια ισοδύναμου πετρελαίου (μπόνους παραγωγής).
Επιπλέον, τόσο κατά τη φάση έρευνας, όσο και κατά τη φάση εκμετάλλευσης, ο ανάδοχος υποχρεούται να εκπαιδεύσει και να παρέχει τεχνική υποστήριξη στο προσωπικό του Δημοσίου και της ΕΔΕΥ. Για το σκοπό αυτό καταβάλλει το ποσό των 140.000 ευρώ ετησίως για κάθε εκμετάλλευση.
Για την ιστορία, υπενθυμίζεται ότι η προκήρυξη για την παραχώρηση του δικαιώματος έρευνας και εκμετάλλευσης των υδρογονανθράκων έγινε το 2017.
