Εν αναφορά της δημιουργίας κόμματος Καρυστιανού η κυβέρνηση ήδη οικοδομεί -δοκιμάζοντας- το επικοινωνιακό αφήγημα αποδόμησής της. Όπως διαφαίνεται στα πρώτα στάδια αυτής της εκστρατείας δεν οδηγείται σε μία κατά μέτωπο σύγκρουση διότι έχει ήδη παρατηρήσει τα ποσοστά αποδοχής της κ. Καρυστιανού στην ελληνική κοινωνία αλλά και την έντονη αμφισβήτηση που ενυπάρχει εντός της τελευταίας απέναντι στους θεσμούς.
Η ελληνική κοινωνία δεν εμπιστεύεται ούτε την δικαιοσύνη ούτε τις κυβερνητικές εξηγήσεις για το κατά πόσον θα υπάρξει αντικειμενικό πόρισμα που θα αποδίδει ευθύνες για το έγκλημα των Τεμπών. Εάν λοιπόν η Νέα Δημοκρατία αποφασίσει να πάει κατά μέτωπο τότε θα αρχίσει να τίθεται σε κίνηση η τρίτη φάση του ρητού που αποδίδεται στον Γκάντι «πρώτα σε αγνοούν, μετά σε κοροϊδεύουν, μετά σε πολεμούν, μετά τους νικάς». Και επειδή γνωρίζουν ότι εάν την πολεμήσουν θα νικήσει διότι κοινωνικά, προς το παρόν, η κ. Καρυστιανού θεωρείται ότι διαθέτει το ηθικό πλεονέκτημα, ακόμα και η ήττα είναι πιθανή.
Επενδύει τοιουτοτρόπως η κυβέρνηση μέσω των ΜΜΕ που είναι προσκείμενά της, την εκφορά ενός αφηγήματος. Και το αφήγημα που έχει λανσάρει είναι ότι ούτως ή άλλως η κ. Καρυστιανού δεν έχει λαμβάνειν από τη Νέα Δημοκρατία. Σύμφωνα με την διαδρομή σκέψης του επικοινωνιακού αυτού κατασκευάσματος εκείνοι που χρειάζεται να ανησυχούν είναι αυτοί που επένδυσαν σε «περίεργες θεωρίες» για το τι συνέβη στα Τέμπη εκείνη την φρικτή ημέρα.
Ο ρόλος των κομμάτων της αντιπολίτευσης
Εν ολίγοις, τα κόμματα εκείνα της αντιπολίτευσης που σήκωσαν πολύ ψηλά στην ρητορική τους το ζήτημα των Τεμπών. Όπως όλα τα προπαγανδιστικά αφηγήματα, έτσι και αυτό, βασίζονται σε μισές αλήθειες.
Κόμματα όπως η Ελληνική Λύση, η Πλεύση Ελευθερίας, ο ΣΥΡΙΖΑ και η ΝΙΚΗ έχουν βρεθεί στο πλευρό των συγγενών των θυμάτων του εγκλήματος των Τεμπών. Το πόσο ουσιαστικά βρέθηκαν το καθένα από αυτά δεν έχει σημασία για την παρούσα ανάλυση. Τον ΣΥΡΙΖΑ δεν μπορεί να τον τοποθετήσει κανείς στην εξίσωση. Ο ΣΥΡΙΖΑ πνέει τα λοίσθια διότι δεν μπόρεσε να ανακαλύψει εκ νέου των εαυτό του μετά την παραίτηση του Αλέξη Τσίπρα.
Η Πλεύση Ελευθερίας όμως για παράδειγμα χαρακτηρίζεται από πολλούς ως «κόμμα Τεμπών». Η επικεφαλής της, κ. Κωνσταντοπούλου, τόσο νομικά όσο και πολιτικά, βρέθηκε κοντά στους συγγενείς. Σε κάποιο σημείο όμως οι σχέσεις της με την κ. Καρυστιανού διερράγησαν. Κάποιες πηγές αναφέρουν ότι αυτό ξεκίνησε το 2025. Τους ακριβείς λόγους δεν μπορεί κανείς να τους γνωρίζει. Από την στιγμή όμως που η σε επίπεδο φημών δημιουργία κόμματος Καρυστιανού άρχισε να αχνοφαίνεται στον ορίζοντα, Καρυστιανού και Κωνσταντοπούλου δεν έχουν βρεθεί στο ίδιο μετερίζι. Προηγουμένως υπήρχε στενή συνεργασία: Η Κωνσταντοπούλου φέρεται να λειτουργούσε ως άτυπη σύμβουλος της Καρυστιανού και είχε επενδύσει πολιτικά στην υπόθεση των Τεμπών, παρουσιαζόμενη ως η κύρια θεσμική και νομική φωνή του αγώνα για δικαιοσύνη.
Η Γρατσία κόντα στην Καρυστιανού
Μετά όμως είχαμε έξιτ της Κωνσταντοπούλου και έντερ της νομικού κ. Μαρίας Γρατσία. Έγκριτη νομικός και αυτή με σαφώς πιο συντηρητικές καταβολές και κοντά στον χώρο της εκκλησίας. Η κ. Γρατσία είχε επιχειρήσει παλαιότερα να εισέλθει ενεργά στην πολιτική σκηνή: το 2023 κατέβηκε υποψήφια βουλευτής με το κόμμα Νίκη στην Α’ Αθηνών. Η Μαρία Γρατσία δεν εξελέγη βουλευτής στις εθνικές εκλογές του 2023 (τόσο τον Μάιο όσο και τον Ιούνιο), παρόλο που συγκέντρωσε σημαντικό αριθμό σταυρών (συγκεκριμένα, τις περισσότερες ψήφους στο ψηφοδέλτιο μετά τον πρόεδρο Δημήτρη Νατσιό). Κρατήστε το αυτό για την συνέχεια. Η Κωνσταντοπούλου λοιπόν ιδίως μετά την εμφάνιση της Γρατσία στο πλευρό της Καρυστιανού δεν διαδραματίζει τον ίδιο «εξέχοντα» ρόλο.
Η παγίδα του Άδωνι
Επανακάμπτει ευρισκόμενη στο πλευρό του κ. Ρούτσι βέβαια. Είναι σαφές όμως ότι με την κάθοδο της κ. Καρυστιανού η «εκλογική πελατεία» εκείνη που οικοδομήθηκε με την στάση της κ. Κωνσταντοπούλου εν αναφορά του εγκλήματος των Τεμπών περιορίζεται. Με μία υποσημείωση όμως διόλου ευκαταφρόνητη. Η κ. Καρυστιανού με τα δημοσκοπικά ευρήματα που έχουμε μέχρι σήμερα αντλεί τις περισσότερες ψήφους της από τον ευρύτερο χώρο της αριστεράς. Η Νέα Δημοκρατία επενδύει σε μία ενδοαριστερή κόντρα. Ο Άδωνις Γεωργιάδης έριξε την πρώτη ρητορική επικοινωνιακή παγίδα: «Τα πρόσωπα που την περιτριγυρίζουν είναι όλα «Νίκη». Τι ήθελε να επιτύχει με αυτό; Ήθελε να δώσε ένα επιχείρημα στον κύκλο Κωνσταντοπούλου το οποίο εδράζεται στην λογική ότι η Καρυστιανού δεν έχει σχέση με τον χώρο της αριστεράς. Επί της ουσίας δηλαδή φύτευσε έναν σπόρο για να ανθίσει ένας υπόγειος πόλεμος μεταξύ Κωνσταντοπούλου και Καρυστιανού για να αναγκαστεί η τελευταία με προοδευτική πίεση να κατατάξει εαυτόν σε έναν συγκεκριμένο ιδεολογικό χώρο. Διότι μπορεί η κ. Καρυστιανού να ισχυρίζεται ότι ο άξονας δεξιάς – αριστεράς δεν την εκφράζει αλλά όταν ανακοινωθεί το πρόγραμμά της οι θέσεις για το μεταναστευτικό για παράδειγμα θα αποτελέσουν εφαλτήριο για να αρχίσει ο πόλεμος εναντίον της είτε από την πλευρά Κωνσταντοπούλου είτε από την πλευρά Βελόπουλου. Εκκινώντας από μία θέση αρχής η Νέα Δημοκρατία ότι ένα κόμμα Καρυστιανού δεν της παίρνει ψήφους αφήνει στο αντισυστημικό μπλοκ να διαιρεθεί βάσει του προγράμματος Καρυστιανού.
Πώς θα αντιδράσει ο Βελόπουλος
Η Ελληνική Λύση του Κυριάκου Βελόπουλου είναι μία πιο ιδιόμορφη περίπτωση. Είναι ένα κόμμα καθαρά ταυτοτικό. Δεν έχει επενδύσει το πρόγραμμά του όπως το κόμμα της κ. Κωνσταντοπούλου κυρίως γύρω από το θέμα των Τεμπών. Παρόλα αυτά, οι αναφορές σε παράνομα φορτία, έστω και με την μορφή εντόνων ερωτήσεων, διατυπώθηκαν επικοινωνιακά με μεγαλύτερη γενναιότητα και πιο έντονη ρητορική από τον ίδιο τον κ. Βελόπουλο. Δεν είναι στην αρμοδιότητα του γράφοντος να αξιολογήσει εάν αυτές οι αναφορές ήταν σωστές ή λανθασμένες. Σημασία για την παρούσα ανάλυση έχει ότι μεγάλο μέρος της ελληνικής κοινής γνώμης θεωρεί ότι «κάτι σάπιο υπάρχει στο βασίλειο της Δανιμαρκίας».
Ο κ. Βελόπουλος χάνει κάποιο ποσοστό από την επικείμενη κάθοδο της κ. Καρυστιανού στις επόμενες εκλογές αλλά εξαιτίας του γεγονότος ότι η αντισυστημική ρητορική του δεν έχει μείνει μόνο στο ζήτημα των Τεμπών αλλά και στο αγροτικό, το ταμείο ανάκαμψης, το Σκοπιανό κοκ δεν θα υποστεί το ίδιο χτύπημα με αυτό που φαίνεται ότι θα υποστεί εκλογικά η κ. Κωνσταντοπούλου.
Έμπειρος τηλεοπτικά και επικοινωνιακά δεν σχολιάζει άλλα κόμματα της αντιπολίτευσης και οι απόπειρες της κυβέρνησης να τον βάλουν εντός μίας αντιπολιτευτικής έριδας προς το παρόν δεν πιάνουν τόπο. Η ισχύς του αντλείται κυρίως από την Βόρεια Ελλάδα και εκεί το εκλογικό κοινό διαθέτει πιο στέρεα διαμορφωμένες απόψεις που δεν μεταλάσσονται εύκολα. Μένει να φανεί βέβαια το πώς θα αντιδράσει όταν η κ. Καρυστιανού βγει δημόσια να επιχειρηματολογήσει για θέσεις του κόμματός της που κινούνται στο συντηρητικό φάσμα.
Οι καμπάνες χτυπούν βαριά για την «Νίκη»
Και εάν η Ελληνική Λύση δεν φοβάται πιθανή καθίζηση δεν ισχύει το ίδιο και για το κόμμα «Νίκη». Εκεί, σύμφωνα με τα μέχρι τώρα ευρήματα επίκειται πιθανή εξαΰλωση. Η «Νίκη», ένα κόμμα με κυρίαρχο Χριστιανικό χαρακτήρα σήκωσε από τους καναπέδες τους «αφανείς» ψηφοφόρους που θέλουν κάθαρση του πολιτικού συστήματος και είναι καχύποπτοι για την διαιρετική τομή δεξιάς – αριστεράς.
Παραταύτα, η «Νίκη» απογοήτευσε τους ψηφοφόρους της μετά τις ευρωεκλογές όπου απέτυχε να διαχειριστεί την επιτυχία αύξησης των ποσοστών της που προήλθαν εξαιτίας της παρουσίασης ενός ομολογουμένως καλού ευρωψηφοδελτίου. Η εκλογή ενός μοντέλου – celebrity αφαίρεσε το συγκριτικό της πλεονέκτημα που ήταν η αντιπαραβολή της ποιότητάς της έναντι των υποψηφίων των συστημικών κομμάτων που κινούνταν στο πλαίσιο του lifestyle. Όταν επαγγέλεσαι ότι ήρθες ως κόμμα για να σηματοδοτήσεις μία ποιοτική αλλαγή στο υπάρχον σύστημα της μεταπολιτευτικής φαυλοκρατίας και αντ’ αυτού μετέρχεσαι των ίδιων μεθόδων του συστήματος δεν γίνεσαι πιστευτός. Είχε βέβαια η «Νίκη» την ευκαιρία να αντλήσει στελέχη από το πλούσιο ευρωψηφοδέλτιό της και να τα τοποθετήσει στην προμετωπίδα όμως αποφάσισε ακριβώς το αντίθετο.
Η δε παραίτηση του κ. Αποστολάκη και οι διαγραφές Παπαδόπουλου και Βρεττού συνετέλεσαν στην διαφαινόμενη εκλογική καθίζηση. Οι ψηφοφόροι της «Νίκης» ψάχνουν ένα κόμμα που θα επιφέρει ένα αποφασιστικό πλήγμα στο μεταπολιτευτικό σύστημα και άπαξ και η «Νίκη» δεν τους το προσφέρει είναι παραπάνω από πιθανό να μετακινηθούν προς το κόμμα της κ. Καρυστιανού.
Οι καμπάνες χτυπούν βαριά λοιπόν στην «Νίκη» και δημοσιεύματα αναφέρουν ότι «ψάχνεται» για συνεργασία με την κ. Καρυστιανού. Λογαριάζουν όμως χωρίς τον ξενοδόχο. Και ξενοδόχος επί του παρόντος είναι η κ. Γρατσία που φέρεται να μην έχει τις καλύτερες σχέσεις με το «βουλευτήριο» και τον επικεφαλής κ. Νατσιό. Η Νέα Δημοκρατία ποντάρει επικοινωνιακά σε μία περίπτωση απορρόφησης της «Νίκης» από την κ. Καρυστιανού διότι θέλει να χρησιμοποιήσει το ρητορικό σχήμα ότι πρόκειται περί μίας «δεύτερης Νίκης». Φυσικά όλα είναι ρευστά και το πώς θα το διαχειριστεί η κ. Καρυστιανού θα εξαρτηθεί και από την σωστή ανάγνωση των δημοσκοπικών ευρημάτων.
Όπως ο Μακρόν
Σε κάθε περίπτωση η κυβέρνηση έχει αποφασίσει να λειτουργήσει ως «Puppet Master» της αντιπολίτευσης. Διαίρει και βασίλευε. Την τεχνογνωσία αναμφίβολα την κατέχει. Στον καλούμενο ως «πατριωτικό χώρο» το έχει καταφέρει μέχρι στιγμής εξαιρετικά επιτυχημένα. Μένει να φανεί εάν μπορεί να το επιτύχει και στον χώρο της ευρύτερης αριστεράς. Η συνταγή είναι δανεισμένη από την κυριαρχία του Μακρόν στην Γαλλία. Το ανάθεμα πηγαίνει και έρχεται όμως ο Μακρόν μακροημερεύει.
Η Νέα Δημοκρατία όμως διαθέτει στην φαρέτρα της ένα επιπλέον όπλο. Στην Γαλλία τα αιτήματα είναι ταυτοτικά και αντιελιτίστικα. Η αριστερά διαχωρίζεται με την δεξιά κατά κύριο λόγο στο ζήτημα της μετανάστευσης. Στην Ελλάδα οι προτεραιότητες των ψηφοφόρων έχουν σχέση με το κλείσιμο της μεταπολίτευσης εναντίον της οικονομικής σταθερότητας, με την εμπειρία στην διαχείριση ζητημάτων εξωτερικής πολιτικής και την απειρία την στιγμή που η Τουρκία καραδοκεί, με την ακρίβεια και τους ολιγάρχες, με την δημογραφική κατάρρευση που όμως ταυτόχρονα δίνει παράταση ζωής στα συστημικά κόμματα καθώς οι μεγαλύτεροι ηλικιακά ψηφοφόροι δύσκολα κατευθύνονται προς αυτά.
Με αυτές τις αντιθέσεις θα παίξει η Νέα Δημοκρατία και εάν η κ. Καρυστιανού δεν συγκεντρώσει γύρω της ανθρώπους με πραγματική γνώση αλλά τυχοδιώκτες τότε η ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα ξαναβγεί νικητής. Είναι αυτό μία σκληρή αλήθεια. Ναι. Αλλά όχι περισσότερο από ό,τι είναι μία σκληρή πραγματικότητα.


“επικοινωνιακό αφήγημα”
Έλεος, βρε παιδιά, τι θα πει αφήγημα; Πώς έγινε η λέξη αυτή να γίνει “παντός καιρού” και να χρησιμοποιείται ανεξέλεγκτα, αντικαθιστώντας οποιαδήποτε άλλη και μάλιστα από ανθρώπους τού επιπέδου τού αρθρογράφου, τον οποίον εκτιμώ;
Κατά τ’ άλλα, βαρέθηκα πια να διαβάζω για Καρυστιανου, Μαδούρο και Καποδίστρια, τα τρία αυτά θέματα που έχουν μονοπωλήσει την αρθρογραφία και τις ειδήσεις εδώ και κανέναν μήνα.