Η Αργεντινή έχει κατακτήσει τρία Παγκόσμια Κύπελλα. Στο τελευταίο, το 2022 στο Κατάρ πρωταγωνιστής ήταν ο Λεονέλ Μέσι. Στο προηγούμενο το 1986 ο Ντιέγκο Μαραντόνα. Για πολλούς όμως ο αληθινός πρωταγωνιστής του πρώτου, το 1978 ήταν ο Λουίς Σεζάρ Μενότι, ο πρωταγωνιστής της. Για άλλους ο Βιντέλα και οι στρατηγοί που διοικούσαν τη χώρα και διοργάνωσαν το Μουντιάλ.
Το ερώτημα εάν το πρώτο τρόπαιο της Αργεντινής οφείλεται στον Μενότι ή στον Βιντέλα παραμένει και θα παραμένει. Όμως υπάρχει κάτι που δεν πρέπει να μας διαφεύγει: Η Αργεντινή παρουσίασε μια καλή ομάδα που έπαιζε με… βραζιλιάνικο στιλ!
Ο 85χρονος Μενότι που έφυγε το βράδυ της Κυριακήςστα 85 του χρόνια ήταν μια προποητική μορφή που άφησε το αποτύπωμα της.
Άνθρωπος των αντιθέσεων και των προκλήσεων. Έντονα πολιτικοποιημένος, με σοσιαλιστικές ιδέες συνέδεσε το όνομα του με την σκληρότερη δικτατορία που γνώρισε η χώρα. Αυτό τον ακολουθούσε πάντα.
«Είναι καλύτερα να παλεύεις από… μέσα» είχε απαντήσεις για τις σχέσεις του με το καθεστώς Βιντέλα σε μια συνέντευξή το 2018 στο περιοδικό «Ελ Γκράφικο».
Η ιστορία λέει ότι η σχέση του Μενότι με το καθεστώς Βιντέλα δεν ήταν τόσο αντιπολιτευτική, όσο υποστήριζε ο ίδιος, αλλά όχι και τόσο στενή, όσο ήθελαν οι επικριτές του.
Άλλωστε ο ίδιος, είπαμε, ήταν άνθρωπος των αντιθέσεων.
Στην Αργεντινή εφάρμοσε το Βραζιλιάνικο σύστημα, φουλ επίθεση με κατοχή μπάλας σε αντίθεση με τον Κάρλος Μπιλάρδο, τον προπονητή του 1986 που έδωσε μεγαλύτερη σημασία στην τακτική. Από τότε γεννήθηκαν και οι δύο κυρίαρχες τάσεις στο ποδόσφαιρο της χώρας, ο «μενοτισμός» και ο «μπιλαρδισμός» που αποδεικνύουν το πόσο επηρέασε τους διαδόχους του.
Ο Μενότι ήταν ένας καλός επιθετικός με 11 συμμετοχές και δύο γκολ με την εθνική ομάδα την περίοδο 1963-1968. Ίσως να ήταν ένας από τους πολλούς καλούς ποδοσφαιριστές της χώρας, εάν το 1968 δεν έπαιρνε μεταγραφή για τη Σάντος, την ομάδα του Πελέ.
Έγιναν φίλοι και επηρεάστηκε σημαντικά για το στιλ του ποδοσφαίρου της χώρας. Άλλωστε το Πελέ ήταν αυτός που τον παρότρυνε να γίνει προπονητής.
Πήρε τα καλά στοιχεία των Βραζιλιάνων και θέλησε να τα παντρέψει με τις αρετεές του ποδοσφαίρου της χώρας του.
«Ο Πελέ δεν μπορεί να συγκριθεί με κανένα. Εάν έπαιζε σήμερα θα κέρδιζε μόνος του τακ κρίσιμα ματς. Τον ακολουούν ο Ντιέγκο (Μαραντόνα), ο Γιόχαν (Κρόιφ) και ο Αλφρέντο (Ντι Στέφανο, τώρα ο Μέσι» είχε πει σε συνέντευξή του.
Ψηλός, με μακριά ματιά και λεπτός (ελ Φλάκο στα ισπανικά), όπως ήταν το παρατσούκλι του από τα χρόνια της ποδοσφαιρικής του καριέρας λάτρευε τις αντιθέσεις.
Ήταν αυτός, ως προπονητής της ομάδας κάτω των 20 της Αργεντινής το 1979 έχρισε τον Ντιέγκο Μαραντόνα ηγέτη της ομάδας και κέρδισε το αντίστοιχο Παγκόσμιο Κύπελλο. Ήταν όμως και αυτός που ένα χρόνο νωρίτερα τον είχε αποκλείσει από την τελική επιλογή για το Μουντιάλ του 1978!
«Ήταν μόλις 17 χρόνων, ήθελα να τον προστατεύσω» είχε πει εκ των υστέρων.
Το 1982 στο Παγκόσμιο Κύπελλο στην Ισπανία «πόνταρε» στον Μαραντόνα και διαψεύστηκε. Η Αργεντινή αποκλείστηκε από τον πρώτο κιόλας γύρο κι ο Μενότι έχασε τη δουλειά του.
Οι δηλώσεις του πάντα είχαν ενδιαφέρον. Όπως η ανάλυση που έκανε το 2006 στο γερμανικό περιοδικό «Κίκερ» για το αριστερό και το δεξιό ποδόσφαιρο! Είχε πει:
«Το αριστερό ποδόσφαιρο είναι γενναιόδωρο, αφοσιωμένο μόνο στο κοινό. Είναι ειλικρινές και δεν βάζει το αποτέλεσμα πάνω από όλα. Αντίθετα, το δεξιό ποδόσφαιρο θέλει να υποδηλώσει ότι η ζωή είναι αγώνας. Απαιτεί θυσίες. Πρέπει να γίνουμε ατσαλένιοι και να κερδίσουμε με οποιαδήποτε μέθοδο… υπακούουμε και λειτουργούμε, αυτό θέλουν από τους παίκτες όσοι έχουν τη δύναμη. Έτσι δημιουργούν καθυστερημένους, χρήσιμους ηλίθιους που πάνε με το σύστημα».
Έχει πει κι άλλα πολλά. Όπως «το ποδόσφαιρο είναι συνώνυμο του ρίσκου. Ο μόνος τρόπος να μη ρισκάρεις είναι να μην παίξεις…» ή πάλι «σε όσους λένε ότι σημασία έχει η νίκη να θυμίσω ότι σε ένα πρωτάθλημα ή μια διοργάνωση μπορεί να συμμετάσχουν 30 ομάδες, αλλά μια θα νικήσει. Οι άλλοι 29 δεν μπορούν να θεωρηθούν αποτυχημένοι. Υπάρχει και η ομορφιά στο άθλημα που δεν πρέπει να την ξεχωρίζυμε από το αποτέλεσμα. Ούτε να τη θυσιάζουμε».
Μέχρι την εμφάνιση του Μενότι το αργεντίνικο στιλ ποδοσφαίρου ήταν συνώνυμα της… άγριας ομορφιάς, για να το πούμε κομψά. Σκληρά μαρκαρίσματα μέχρι εξοντώσεως του αντιπάλου εκφοβισμός του αντιπάλου. Το δόγμα: Ο παίκτης ή η μπάλα, ποτέ και τα δύο μαζί!
Ο Μενότι παρουσίασε την ομορφιά του ποδοσφαίρου το 1973 ως τεχνικός της Χουρακάν, με έδρα μια υποβαθμισμένη περιοχή του Μπουένος Άιρες. Κέρδισε το Μετροπολιτάνο υποχρεώνοντας τους αντιπάλους να χειροκροτούν, γεγονός διανόητο μέχρι τότε στον ποδοσφαιρικό κόσμο της χώρας.
Αυτό ήταν και το… διαβατήριο του στην πρόσληψη του στην εθνική ομάδα. Επι κυβερνήσεως Ιζαμπέλας Περόν. Αργότερα έγινε δικτατορία (Βιντέλα), αλλά ο Μενότι όχι μόνο παρέμεινε στη θέση του, αλλά το καθεστώς του έδωσε τα πάντα για να δημιουργήσει μια αξιόμαχη ομάδα για την κατάκτηση του Μουντιάλ του 1978. Πρέμεινε στη θέση του και μετά την πτώση του Βιντέλα. Η αποχώρηση του από την εθνική ομάδα δεν ήταν αποτέλεσμα των διεργασιών εκδημοκρατισμού της χώρας, αλλά της αποτυχίας στο Παγκόσμιο Κύπελο της Ισπανίας το 1982.
Συνελικά εργάστηκε σε 16 ομάδες, μεταξύ αυτών και την Μπαρτσελόνα και την Ατλέτικο στην Ισπανία έχοντας πάντα την ίδια φιλοσοφία.
Φανατικός καπνιστής αντιμετώπισε προβλήματα υγείας στους πνεύμονες, αλλά το τελειωτκό χτύπημα του το έδωσε η κακή κυκλοφορίας του αίματος.
