Ως «χαμηλού κινδύνου» χαρακτηρίστηκε για τον γενικό πληθυσμό η παραλλαγή XBB.1.5 -γνωστή και ως Kraken– σε έκθεση αξιολόγησης απειλών που δόθηκε στη δημοσιότητα την Παρασκευή από το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων (ECDC).
Δεν συμβαίνει το ίδιο, όμως, και για τις ευάλωτες ομάδες των συνανθρώπων μας -και κυρίως για τους ηλικιωμένους, τους ανοσοκατεσταλμένους και τους μη εμβολιασμένους- για τους οποίους ο κίνδυνος αναβαθμίζεται από «μέτριος έως υψηλός». Πολλά εξαρτώνται από το επίπεδο ανοσίας των ηλικιωμένων, όπως λένε οι ευρωπαίοι επιστήμονες, οι οποίοι προβλέπουν ένα νέο κύμα κορονοϊού στην Ευρώπη μέσα στο επόμενο δίμηνο, το οποίο πρέπει να μας βρει «έτοιμους». Μαθηματική μοντελοποίηση από το ECDC, συγκεκριμένα, δείχνει ότι η XBB.1.5 θα μπορούσε να γίνει κυρίαρχη στην ΕΕ/ΕΟΧ μετά από έναν έως δύο μήνες.
Ως εκ τούτου, οι ειδικοί εστιάζουν τώρα στην ανάγκη επικαιροποίησης της ανοσολογικής κατάστασης των ηλικιωμένων με τη λήψη της 4ης δόσης, καθώς η μέχρι στιγμής όχι πιο επιθετική Όμικρον XBB.1.5 μπορεί να αποβεί «μοιραία» σε άτομα με ευάλωτο ανοσοποιητικό σύστημα.
Δεν είναι καθόλου τυχαίο που ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) εξέδωσε πρόσφατα ανακοίνωση, επισημαίνοντας την πολύ μεγάλη μεταδοτικότητα του νέου ιού. Αυτό σημαίνει ότι θα μολύνει μεγαλύτερο εύρος πληθυσμού, και άρα πολλούς ηλικιωμένους και ανοσοκατεσταλμένους, για τους οποίους πάντα η νόσηση από COVID αποδεικνύεται βαριά και επικίνδυνη.
4η δόση: Χαμηλά ο εμβολιασμός στην ΕΕ – Πιο χαμηλά στην Ελλάδα
Σε κάθε περίπτωση, στην Ε.Ε. τα ποσοστά εμβολιαστικής κάλυψης με την επικαιροποιημένη δόση του εμβολίου κατά της COVID είναι ιδιαίτερα χαμηλά. Το ίδιο ισχύει και για τη χώρα μας.
Συγκεκριμένα, στις ευάλωτες ομάδες, που είναι οι άνω των 60 ετών, ο εμβολιασμός με την 2η ενισχυτική (τέταρτη) δόση καταλαμβάνει το 35% στην ΕΕ / ΕΟΧ, ενώ στην Ελλάδα δεν ξεπερνά το 25%.
Δείτε αναλυτικότερα την εμβολιαστική κάλυψη στους 60+ στην ΕΕ και την Ελλάδα, σύμφωνα με επίσημα στοιχεία του ECDC:
ΕΕ/ΕΟΧ 60+
Βασικός εμβολιασμός (2 δόσεις) … 91,1%
1η ενισχυτική (3η δόση) … 84.8,7%
2η ενισχυτική (4η δόση) … 34,4%
3η ενισχυτική (5η δόση) … 2,0%
Ελλάδα 60+
Βασικός εμβολιασμός (2 δόσεις)… 89,7%
1 ενισχυτική (3η δόση) … 79,2%
2 ενισχυτική (3η δόση) … 25,5%
3 ενισχυτική (5η δόση) … 4,9%
Σύμφωνα με την Εθνική Επιτροπή Εμβολιασμών, οι 6 ομάδες του πληθυσμού στις οποίες συστήνεται το επικαιροποιημένο δισθενές εμβόλιο, που καλύπτει όλες τις -μέχρι σήμερα- γνωστές παραλλαγές του κορονοϊού (της οικογένειας Όμικρον), είναι οι εξής:
1. όλοι οι άνω των 60 ετών, 2. άτομα ηλικίας 12-59 ετών που ανήκουν σε ομάδες αυξημένου κινδύνου, 3. διαμένοντες και εργαζόμενοι σε μονάδες φροντίδας ηλικιωμένων ή άλλες μονάδες φροντίδας χρονίως πασχόντων, 4. επαγγελματίες υγείας, 5. διαβιούντες με άτομα σε ανοσοκαταστολή ή άλλο υποκείμενο νόσημα, 6. φροντιστές ατόμων που πάσχουν από νοσήματα που αυξάνουν τον κίνδυνο επιπλοκών από κορωνοϊό.
Η τέταρτη δόση χορηγείται σε χρονικό διάστημα τουλάχιστον τριών μηνών μετά την προηγούμενη δόση, ενώ και η πέμπτη δόση συστήνεται να χορηγηθεί στους 3 μήνες, μετά την λήψη της τέταρτης δόσης.
Πολύ χαμηλός ο κίνδυνος εγκεφαλικού στους άνω των 65 ετών
Την ίδια ώρα, αναστάτωση επικράτησε τα τελευταία 24ωρα με το επικαιροποιημένο εμβόλιο των εταιρειών Pfizer / BioNTech, για το οποίο οι ρυθμιστικές αρχές των ΗΠΑ (CDC, FDA) εξέδωσαν προειδοποίηση για το ενδεχόμενο πρόκλησης θρόμβων και ισχαιμικού εγκεφαλικού επεισοδίου στους άνω των 65 ετών, τρεις εβδομάδες μετά τη λήψη της ένεσης.
Ωστόσο, όπως τόνισαν οι αμερικανοί επιστήμονες, δεν συστήνεται καμία αλλαγή στην πρακτική του εμβολιασμού, ενώ αντίθετα, θα πρέπει όλοι όσοι χρειάζεται να κάνουν την επικαιροποίηση τους εμβολιασμού του να το πράξουν.
«Είναι τόσο μικρό το ποσοστό των ισχαιμικών, που δεν αλλάζουν οι οδηγίες»
Στο πλαίσιο αυτό, ο καθηγητής Παιδιατρικής και μέλος της Επιτροπής Εμβολιασμών του Υπουργείου Υγείας, Γιώργος Χρούσος, εξηγεί πως το ποσοστό των επεισοδίων αυτών -το οποίο δεν ήταν θανατηφόρο- είναι πολύ μικρό, ενώ το όφελος από τους εμβολιασμούς τεράστιο:
«Είναι τόσο μικρό το ποσοστό των ισχαιμικών, που δεν αλλάζουν οι οδηγίες», σχολιάζει στο iatropedia.gr ο γιατρός και εξηγεί: «Πάντα η ιατρική είναι από τη μία μεριά το κόστος και από την άλλη το όφελος. Το όφελος είναι τόσο τεράστιο, που το κόστος είναι μικρό. Έτσι λειτουργούμε πάντα στην Ιατρική».
Προσθέτει δε, πως δεν αποκλείεται να έχουν συμβεί και στη χώρα μας παρόμοια περιστατικά: «Δεν το ξέρω αλλά δεν θα με ξενίσει να έχουμε και στην Ελλάδα περιστατικά. Γι’ αυτό και εγώ πάντα συνιστούσα σε όλους που κάναν το εμβόλιο, να πίνουν πολλά νερά, να περπατάνε ώστε να κυκλοφορεί το αίμα και να είναι αραιό. Είναι απλό και αυτά τα απλά πράγματα βοηθάνε»
