Μια ισχυρή έκρηξη συγκλόνισε χθες το κέντρο του Παρισιού, με αποτέλεσμα την κατάρρευση ενός κτηρίου, ενώ υπήρξαν και κτήρια τα οποία τυλίχθηκαν στις φλόγες. Ο λόγος ήταν η διαρροή και η αστοχία στο δίκτυο παροχής φυσικού αερίου, εξαιτίας των οποίων τουλάχιστον 16 άνθρωποι τραυματίστηκαν, εκ των οποίων οι επτά σοβαρά.
Με αφορμή αυτό το γεγονός, ο καθηγητής σεισμολογίας και διευθυντής του Γεωδυναμικού Ινστιτούτου Άκης Τσελέντης προχώρησε σε μια άκρως ανησυχητική παρατήρηση, περιγράφοντας την κατάσταση στην Αθήνα και βάζοντας τον καθένα να σκεφτεί το τι ακριβώς θα συμβεί, αν υπάρξει στην πυκνοκατοικημένη πρωτεύουσα μια παρόμοια αστοχία στο δίκτυο φυσικού αερίου μετά από ισχυρό σεισμό.
Η εικόνα που σχηματίζεται δεν είναι καθόλου, μα καθόλου καλή…
Σύμφωνα με τα όσα γράφει στο facebook, λύση υπήρχε, ήταν το σύστημα SHIELDS, ενώ είχε δημιουργηθεί και η GasTech, ένας ελληνικός spin off φορέας εφαρμογής συστημάτων διακοπής φυσικού αερίου σε κάθε ακίνητο.
Όμως, λόγω της μη ύπαρξης νομικού πλαισίου για την υποχρεωτική εγκατάσταση συστημάτων σεισμικής ασφάλειας των εγκαταστάσεων φυσικού αερίου, η GasTech σταμάτησε τη λειτουργία της.
Το σκληρό δια ταύτα για τον κ.Τσελέντη είναι το εξής: «Η Αθήνα σε περίπτωση ισχυρού σεισμού ευρίσκεται επάνω σε μια πυριτιδαποθήκη φυσικού αερίου. Ας το λάβουμε σοβαρά υπόψη μας. Τίποτα περισσότερο και τίποτα λιγότερο».
- Η ανάρτηση του Άκη Τσελέντη:
«Έχετε αναρωτηθεί ποτέ τη θα γίνει αν π.χ. στη πυκνοκατοικημένη Κυψέλη έχουμε μετά από κάποιο ισχυρό σεισμό αστοχία του δικτύου παροχής φυσικού αερίου; Θα καεί όλη η περιοχή!»
Αφορμή για αυτά που γράφω ήταν η ισχυρή έκρηξη που σημειώθηκε χθες στο κέντρο του Παρισιού, όπου τουλάχιστον ένα κτήριο κατέρρευσε και άλλα τυλίχθηκαν στις φλόγες λόγω αστοχίας στο δικτύου παροχής φυσικού αερίου. Πολλοί τραυματισμένοι και πολλοί αγνοούμενοι.
Πριν 18 περίπου χρόνια όταν ήμουν Καθηγητής στο Πανμιο Πατρών, τότε που είχε αρχίσει να εξαπλώνεται το δίκτυο φυσικού αερίου στην Αθήνα είχα θέση το ερώτημα: τι θα γίνει αν σε ένα ισχυρό σεισμό έχουμε μια αστοχία του δικτύου και καταρρεύσεις σε μια πυκνοκατοικημένη περιοχή της Αθήνας π.χ. την Κυψέλη;
Τότε το εργαστήριο μου είχε σε εξέλιξη ένα χρηματοδοτούμενο από την Ευρωπαϊκή Ένωση πρόγραμμα ανάπτυξης ενός συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης σε περίπτωση σεισμού για το δίκτυο υψηλής πίεσης δηλ. το κυρίως δίκτυο παροχής φυσικού αερίου από τη Ρεβυθούσα στο λεκανοπέδιο. Ήταν το σύστημα SHIELDS (Safeguarding Hydrocarbons Inside Earthquake Local Defense Systems).
Το ερευνητικό πρόγραμμα ολοκληρώθηκε με επιτυχία, ήταν το πρώτο αντίστοιχο έργο στην Ευρώπη και είχαμε εγκαταστήσει 8 ευαίσθητους σεισμικούς ανιχνευτές κοντά σε μεγάλα γνωστά ρήγματα της Αττικής με ένα κέντρο συλλογής και επεξεργασίας στα Γεράνια από όπου και εκπέμπονταν τα σήματα αυτόματης διακοπής παροχών σε διάφορους κόμβους του δικτύου.
Αυτό όμως δεν ήταν ικανό για να σταματήσει την παροχή στο δίκτυο χαμηλής πίεσης που τροφοδοτεί κάθε μεμονωμένο ακίνητο. Κάναμε λοιπόν τότε και μια ερευνητική πρόταση στην γενική γραμματεία έρευνας και καινοτομίας και πήραμε μια επιχορήγηση για την πειραματική κατασκευή ενός αντισεισμικού διακόπτη (σεισμική βαλβίδα) φυσικού αερίου που θα διέκοπτε την παροχή αερίου σε ένα κτίριο αν η σεισμική επιτάχυνση ξεπερνούσε κάποιο όριο.
Εκείνη την περίοδο είχαν αρχίσει να αναπτύσονται και να μπαίνουν σε εφαρμογή πολλά αντίστοιχα εμπορικά συστήματα (σεισμικές βαλβίδες και μάλιστα πολύ φθηνές της τάξης των 150€) στην Αμερική και την Ιαπωνία.
Με την ολοκλήρωση του ερευνητικού προγράμματος δημιουργήθηκε ένας Ελληνικός spin off φορέας εφαρμογής συστημάτων διακοπής φυσικού αερίου σε κάθε ακίνητο. Ο φορέας αυτός ήταν η GasTech και είχε συμβάλει γενναία για την δημιουργείς της ένα διάσημος Έλληνοαμερικάνος μηχανικός και εφευρέτης ο αδελφικός μου φίλος Σωτήρης Βαχαβιώλος, ιδρυτής και επικεφαλής ενός τεράστιου ομίλου εταιρειών ελέγχου παραμορφώσεων κτιρίων από διάφορες δονήσεις, αγωγών, ακόμα και διαστημοπλοίων.
Δυστυχώς λόγω μη ύπαρξης νομικού πλαισίου για την υποχρεωτική εγκατάσταση συστημάτων σεισμικής ασφάλειας των εγκαταστάσεων φυσικού αερίου η GasTech σταμάτησε.
Και ερωτώ τώρα, σε περίπτωση ισχυρού σεισμού μήπως εκτός από τις καταρρεύσεις ήμαστε ευάλωτοι και στη φωτιά; Φυσικά αν συμβεί το κακό εκ των υστέρων όπως πάντα συμβαίνει στην Ελλάδα θα αρχίσουν οι τηλεοπτικές πολιτικές κοκορομαχίες (βλ. τρένα) …. και μετά θα ξεχαστούν όλα.
Στο δια ταύτα. Η Αθήνα σε περίπτωση ισχυρού σεισμού ευρίσκεται επάνω σε μια πυριτιδαποθήκη φυσικού αερίου. Ας το λάβουμε σοβαρά υπόψη μας. Τίποτα περισσότερο και τίποτα λιγότερο.
