Ένα πολύ σοβαρό θέμα που απασχολεί την κοινωνία είναι η αύξηση της βίας ανηλίκων.
Με τα περιστατικά να αυξάνονται συνεχώς. Απαντήσεις, λύσεις και μέτρα πρόληψης παρουσίασε η Γενική Αστυνομική Διεύθυνση Θεσσαλονίκης σε ημερίδα με επιστήμονες και ειδικούς στο συνεδριακό κέντρο της ΔΕΘ.
Ενδεικτικά είναι τα στοιχεία που είχε δώσει και ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη Μιχάλης Χρυσοχοΐδης κατά την σύσκεψη με τους 14 δημάρχους της Θεσσαλονίκης. Όπως είχε πει από τον Ιανουάριο μέχρι τον Απρίλιο συνελήφθησαν 500 ανήλικοι για περιστατικά βίας. Στην σημερινή ημερίδα η Στυλιανή Πάτση, Αστυνομικός Υποδιευθυντής/Τμηματάρχης Τμήματος Καινοτόμων Δράσεων της Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος Βορείου Ελλάδος,είπε πως το 2023 σχηματίστηκαν 30 δικογραφίες σε βάρος ανηλίκων για αδικήματα μέσω Διαδικτύου. Το 2023 στο τηλεφωνικό κέντρο της Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος δέχθηκαν γενικά πάνω από 90.000 κλήσεις πολιτών για καταγγελίες και χειρίστηκαν συνολικά 10.898 υποθέσεις.
Σύμφωνα με στοιχεία της Europol, το 2023 ένα στα τρία παιδιά είδαν περιεχόμενο σεξουαλικών εικόνων χωρίς να τις αναζητήσουν στο διαδίκτυο, το 17% των παιδιών έχει βιώσει σεξουαλική παρενόχληση μέσω Διαδικτύου και το 34% δεν μίλησε ποτέ για αυτό. «Στο μεγαλύτερο μέρος των υποθέσεων, δράστης και θύμα είναι γνωστοί μεταξύ τους. Παρατηρούμε αυξητική τάση ανταλλαγής πορνογραφίας μεταξύ ανήλικων, καλύτερη δομή στις ιστοσελίδες που ανεβάζουν το υλικό με στόχο την στοχοποίηση του θύματος, αύξηση υποθέσεων εκδικητικής πορνογραφίας και ανησυχητική τάση εγκληματικότητας ανηλίκων ή νέων κάτω των 15 ετών» τόνισε η κ. Πάτση.
«Οι ανήλικοι στην προσπάθειά τους να είμαι δημοφιλείς δημοσιοποιούν πολλά στοιχεία για την προσωπική τους ζωή, πολλά από αυτά που είναι ευαίσθητα δεδομένα. Όλη τους η ζωή βρίσκεται online χωρίς να ξέρουν ότι όλα αυτά μπορεί να γυρίσουν εναντίον τους. Έχουν ανοικτά προφίλ, κάνουν περισσότερους φίλους και κάνουν περισσότερες δημοσιεύσεις για να γίνουν πιο δημοφιλείς» ανάφερε η κ. Πάτση για την δραστηριότητα των παιδιών στα social media. Επίσης ανέφερε τον κίνδυνο αλλοίωσης και χρήσης στοίχων ακόμα και από δημοσιεύσεις γονέων με παιδιά μέσω τεχνητής νοημοσύνης. Για τον σχολικό εκφοβισμό, η κ. Πάτση ανέφερε ότι «από τα παιδιά που εκφοβίζουν, το 37% θα διαπράξουν αδικήματα και ως ενήλικες».
Ο Βάιος Νταφούλης, Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής του ΑΠΘ και διευθυντής Παιδοψυχιατρικής του Ιπποκράτειου ανέλυσε τους παράγοντες που επηρέασαν στην αύξηση των περιστατικών βίας ανηλίκων. Όπως σημείωσε ο κ. Νταφούλης σημαντικό ρόλο έπαιξε η πανδημία που προκάλεσε θυμό στα παιδιά αλλά και στους ενήλικες. «Αφού περάσαμε μια περίοδο πανδημίας που έφερε σαν πρώτο συναίσθημα τον θυμό, απομονωθήκανε πολλοί άνθρωποι. Είναι κακός σύμβουλος ο θυμός, καθώς στην απομόνωση είδαμε περισσότερα ενδοοικογενειακα περιστατικά. Τα παιδιά μπήκαν σε μια διαδικασία που υπήρχαν ζόρικες συνθήκες κατά την πανδημία. Χάθηκε η σταθερότητα που υπήρχε γύρω τους, δεν ήξεραν καν αν τα παιδιά θα δώσουν εξετάσεις, μπήκαμε στην τηλεκπαίδευση, διδάξαμε ότι ο μοναδικός τρόπος πρέπει να είναι η διαδικτυακή ζωή ενώ είχαμε ιατρείο για απεξάρτηση από το διαδίκτυο» ανάφερε ο κ. Νταφούλης, συμπληρώνοντας πως πληγώθηκε η επαναστατικότητα την εφήβων, γέμισαν αρνητικά συναισθήματα και όλα αυτά που τους απασχόλησαν ήρθαν με καθυστερημένη αντίδραση.
«Για το μπούλινγκ δεν υπήρχε κοινωνική αποδοκιμασία από τα αλλά παιδιά. Όταν την πάρει την αποδοκιμασία το παιδί σταματάει να παριστάνει τον νταή. Φτάσαμε στο σημείο να πλακώνονται και να τα βγάζουν βίντεο παρά να βιώνουν συναισθηματικά τι συμβαίνει. Αυτό σημαίνει ότι ζουν σε ένα παράλληλο κόσμο τα παιδιά» σημείωσε ο διευθυντής της παιδοψυχιατρικής του Ιπποκρατείου.
Ο Απόστολος Καλιαμπός, ψυχολόγος Ελληνικής Αστυνομίας και Διδάκτωρ Ψυχολογίας ΑΠΘ τόνισε ότι το σημαντικότερο είναι η πρόληψη των περιστατικών. «Η πρόληψη δεν περιορίζεται απλά και μόνο στη μετάδοση και παροχή πληροφοριών για τις βλαβερές συνέπειες από τη χρήση βίας ή την εμπλοκή με παραβατικές συμπεριφορές. Πρέπει να ενισχύσουμε το άτομο και να βάλει νέους στόχους ζωής και κανόνες συνύπαρξης μεταξύ των νέων. Πρπεει να υπάρχει ενίσχυση των ατόμων να μπορούν να αντιμετωπίζουν αποτελεσματικά τις προκλήσεις» είπε χαρακτηριστικά. Επίσης τόνισε ότι πρέπει τα παιδιά να εκπαιδεύονται για να εκφράζονται, να διεκδικούν και να πιστεύουν στον εαυτό τους. «Πρέπει να δούμε και το κομμάτι της εκπαίδευσης. Μήπως έχουμε επικεντρωθεί πολύ στον βομβαρδισμό γνώσεων, ενώ τα παιδιά έχουν ενέργεια που θέλουν να εκτονώσουν, αλλά κάθονται 8 ώρες σε ένα θρανίο και μόνο ακούν. Από την ψυχολογία ξέρουμε ότι το 90% των γνώσεων αν δεν τις χρησιμοποιήσεις τις ξεχνάς» τόνισε. «Να επενδύσουμε όσο γίνεται στην κοινωνική μόρφωση των παίδων, αυτό είναι το σημαντικό. Εμείς συνήθως επενδύουμε χρόνο και χρήμα στην τυπική μόρφωση» εξήγη ο Λάζαρος Γρηγοριάδης, Υπαστυνόμος Β΄, τμήματος Αντιμετώπισης Παραβατικότητας Ανηλίκων της Ασφάλειας Θεσσαλονίκης. «Κανείς δεν γεννήθηκε παραβάτης, κάτι έχει συμβεί στην ζωή του παιδιού και οδηγεί σε παραβατική συμπεριφορά» στήριξε ο κ. Γρηγοριάδης, τονίζοντας ότι σίγουρα επηρέασαν τις νέες γενιές η πανδημία και η οικονομική κρίση.
