Έντονη ανησυχία και σφοδρές αντιδράσεις προκαλεί στον φαρμακευτικό κόσμο αλλά και στους ασθενείς η λειτουργία της νέας υπηρεσίας κατ’ οίκον διανομής των Φαρμάκων Υψηλού Κόστους (ΦΥΚ) του ΕΟΠΥΥ. Ένα μήνα μετά την έναρξη εφαρμογής της, τα προβλήματα όχι μόνο δεν περιορίζονται, αλλά –σύμφωνα με τον Πανελλήνιο Φαρμακευτικό Σύλλογο (ΠΦΣ)– πολλαπλασιάζονται, δημιουργώντας επικίνδυνες καθυστερήσεις, ασάφειες στη διαδικασία και αβεβαιότητα για την υγειονομική ασφάλεια των ασθενών.
Ο ΠΦΣ, που είχε εξ αρχής εκφράσει την αντίθεσή του στη συγκεκριμένη υπηρεσία, έχει προσφύγει στη Δικαιοσύνη, ζητώντας την ακύρωση της απόφασης, την οποία χαρακτηρίζει πρόχειρα σχεδιασμένη και ελλιπώς υλοποιημένη.
Σύμφωνα με τις καθημερινές αναφορές που καταφθάνουν στα φαρμακεία της χώρας, τα περιστατικά δυσλειτουργιών είναι δεκάδες. Ο ΠΦΣ επισημαίνει συγκεκριμένα ότι:
- Φάρμακα ψυχρής αλυσίδας φτάνουν στους ασθενείς με θερμοκρασίες εκτός των προβλεπόμενων προδιαγραφών, γεγονός που ενδέχεται να αλλοιώνει τη δράση τους και να δημιουργεί σοβαρούς κινδύνους για την υγεία.
- Η εκτέλεση των συνταγών καθυστερεί κατά 4–5 ημέρες, ενώ η τελική παράδοση των φαρμάκων στους ασθενείς απαιτεί επιπλέον 15–20 ημέρες, κάτι που καθιστά αδύνατη την ομαλή συνέχιση θεραπειών.
- Αναφέρονται πολλαπλές περιπτώσεις φαρμάκων που δεν έχουν φτάσει ποτέ στους ασθενείς, ενώ δεν είναι λίγες οι φορές που καταλήγουν σε λανθασμένες Περιφερειακές Διευθύνσεις, εκτός των προβλεπόμενων σημείων διανομής.
Η νέα υπηρεσία, κατά τον ΠΦΣ, παραδίδει μόλις 600 συνταγές την ημέρα, δηλαδή περίπου 15.000 συνταγές τον μήνα, τη στιγμή που εκτελούνται συνολικά 170.000 συνταγές ΦΥΚ μηνιαίως, αναδεικνύοντας τη σημαντική υστέρηση στην κάλυψη των αναγκών.
Ανεπάρκεια υποδομών και ασάφεια στις διαδικασίες
Ο ΠΦΣ εκφράζει σοβαρές επιφυλάξεις για την επάρκεια της εταιρείας που έχει αναλάβει τη διανομή. Παρά τις διαβεβαιώσεις για πανελλαδική κάλυψη και διασφάλιση κατάλληλων συνθηκών μεταφοράς, οι πρακτικές που εφαρμόζονται στην πράξη –όπως επισημαίνει ο Σύλλογος– δεν ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις ασφαλούς διακίνησης ευαίσθητων φαρμάκων, ειδικά στα νησιά, όπου γίνεται χρήση απλών υπηρεσιών courier.
Σοβαρό προβληματισμό προκαλούν και καταγγελίες για παραδόσεις φαρμάκων σε ακατάλληλες τοποθεσίες, όπως mini market, περίπτερα, ή ακόμη και καφετέριες, κάτι που εγείρει ερωτήματα για τη διασφάλιση της αλυσίδας ψύξης, την ασφάλεια των σκευασμάτων και –κυρίως– για τη διατήρηση της εμπιστευτικότητας και της αξιοπρέπειας των ασθενών.
Μπροστά στην ανασφάλεια, πολλοί ασθενείς ζητούν τα φάρμακά τους να παραδοθούν στα φαρμακεία της γειτονιάς τους, τα οποία θεωρούν ως τον πλέον αξιόπιστο και ασφαλή χώρο παραλαβής. Ωστόσο, ο ΠΦΣ υπογραμμίζει ότι αυτή η πρακτική δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή, καθώς οι φαρμακοποιοί εκτίθενται σε νομικούς και φορολογικούς κινδύνους, και καλεί τα μέλη του να αρνηθούν κάθε εμπλοκή των φαρμακείων τους ως σημεία διανομής των ΦΥΚ εκτός θεσμικού πλαισίου.
Καταγγελίες και από ασθενείς και εργαζομένους
Τις ανησυχίες του ΠΦΣ συμμερίζονται τόσο η Ένωση Ασθενών Ελλάδος, όσο και ο Σύλλογος Εργαζομένων του ΕΟΠΥΥ, οι οποίοι έχουν ήδη κάνει λόγο για σοβαρές δυσλειτουργίες και ανεπάρκειες της υπηρεσίας.
Ο ΠΦΣ κάνει λόγο για μεθοδευμένες καθυστερήσεις, τονίζοντας ότι η διαδικασία ξεκίνησε χωρίς ολοκληρωμένο σχεδιασμό, και θέτει το ερώτημα: «Πού πήγε ο συντονισμός με τις ιδιωτικές φαρμακαποθήκες-υπεργολάβους, που τελικά αδυνατούν να αντεπεξέλθουν στις ανάγκες για έγκαιρη παράδοση των ΦΥΚ;».
Αναμονή για τη διάθεση των ΦΥΚ από τα ιδιωτικά φαρμακεία
Την ίδια στιγμή, μετατίθεται για τον Σεπτέμβριο η έναρξη της διάθεσης ΦΥΚ μέσω των ιδιωτικών φαρμακείων, κάτι που σύμφωνα με τον ΠΦΣ θα μπορούσε να επιλύσει μεγάλο μέρος των σημερινών προβλημάτων. Το νομοθετικό πλαίσιο για τη διάθεση αυτών των φαρμάκων από τα φαρμακεία της γειτονιάς έχει ήδη ψηφιστεί, ωστόσο ο Σύλλογος εκφράζει την ανησυχία του για νέες καθυστερήσεις, αναμένοντας την έκδοση της απαραίτητης Υπουργικής Απόφασης που θα ορίσει το ακριβές πλαίσιο εφαρμογής.
Σε πρώτη φάση, η διακίνηση από τα φαρμακεία θα αφορά έξι βασικές κατηγορίες ΦΥΚ:
- Φάρμακα για Πολλαπλή Σκλήρυνση
- Ερυθροποιητίνες
- Σκευάσματα για ογκολογικούς ασθενείς που δεν απαιτούν νοσοκομειακή χορήγηση
- Φάρμακα για την Ηπατίτιδα Β
- Φάρμακα για παθήσεις που σχετίζονται με τα λευκά αιμοσφαίρια
- Βιολογικοί παράγοντες
Όπως τονίζει ο ΠΦΣ, η φυσική θέση εκτέλεσης των συνταγών είναι το φαρμακείο, όπου οι φαρμακοποιοί μπορούν να διασφαλίσουν την ποιότητα, την ασφάλεια και την έγκαιρη παράδοση των φαρμάκων στους ασθενείς – χωρίς τη διακίνηση ανώνυμων συσκευασιών σε ακατάλληλους χώρους και συνθήκες.
Στο πλαίσιο αυτό, ο ΠΦΣ καλεί το Υπουργείο Υγείας να προχωρήσει άμεσα στην έκδοση της Υπουργικής Απόφασης, ώστε η διανομή των ΦΥΚ να περάσει στα φαρμακεία της κοινότητας, επιλύοντας τα σημερινά αδιέξοδα και ενισχύοντας την εμπιστοσύνη των ασθενών στο σύστημα. Παράλληλα, ζητά να μπει τέλος σε όσα χαρακτηρίζει ως πρόχειρες επιλογές, που όχι μόνο δεν προσφέρουν εξυπηρέτηση, αλλά ενδέχεται να θέτουν σε κίνδυνο τη δημόσια υγεία.
Δείτε επίσης:
- Αντιδρούν οι φαρμακοποιοί στη διανομή φαρμάκων υψηλού κόστους κατ’ οίκον με courier
- ΕΟΠΥΥ: Παράδοση κατ’οίκον των ακριβών φαρμάκων για σοβαρές παθήσεις
