Την απόρρητη έκθεση του 1964, που έφερε στο φως η κυπριακή εφημερίδα «Φιλελεύθερος» τον Δεκέμβριο του 2025, αποκαλύπτει πως η Άγκυρα είχε σχεδιάσει την «τουρκοποίηση» της Κερύνειας δέκα χρόνια πριν από την εισβολή του 1974, σχολιάζει η Φανούλα Αργυρού σε άρθρο της στην εφημερίδα «Σημερινή». Το έγγραφο, προερχόμενο από το αρχείο του πρέσβη Άντρου Νικολαΐδη, περιγράφει τη στρατηγική δημιουργίας ελεύθερης επικοινωνίας μεταξύ Κύπρου και Τουρκίας μέσω της επαρχίας Κερύνειας.
Η αποκάλυψη αυτή αναζωπυρώνει τη συζήτηση για τις ιστορικές ευθύνες της τότε κυπριακής ηγεσίας. Σύμφωνα με το άρθρο, οι Μακάριος και Τάσσος Παπαδόπουλος γνώριζαν τις τουρκικές επιδιώξεις ήδη από το 1963-64, όταν βρέθηκαν σχετικά έγγραφα στο γραφείο του Τουρκοκύπριου υπουργού Φαζίλ Πλουμέρ.
Παρά τη γνώση αυτή, η ηγεσία επικρίνεται δριμύτατα για την αποδοχή του «διζωνικού χάρτη» στη Βιέννη το 1977, ο οποίος ουσιαστικά παρέδιδε στην τουρκική πλευρά όσα εκείνη σχεδίαζε επί δεκαετίες. Αντί για μια ενιαία γραμμή απελευθέρωσης, η υιοθέτηση της Δικοινοτικής Διζωνικής Ομοσπονδίας (ΔΔΟ) νομιμοποίησε τα διχοτομικά σχέδια που προετοιμάζονταν από τη δεκαετία του ’50 με βρετανική κάλυψη.
Διαβάστε ολόκληρο το άρθρο της Φανούλας Αργυρού
Τυφλοί, μοιραίοι και αιθεροβάμονες, οι ηγέτες της Κύπρου άδουν εν χορώ τον διζωνικόν αμανέ και δεν φοβούνται καν την μήνιν της Ιστορίας, που θα τους δαχτυλοδείχνει ως υπαίτιους της τουρκοποίησης της Κύπρου».
Σάββας Ιακωβίδης, «Σημερινή»
Στις 25 Δεκεμβρίου 2025, ημέρα των Χριστουγέννων, η εφημερίδα «Φιλελεύθερος» δημοσίευσε ένα ντοκουμέντο «Σχέδιο του 1964 για τουρκοποίηση της Κερύνειας – Τι αποκαλύπτει έκθεση του Β’ Επιτελικού Γραφείου». Το κείμενο υπογράφει ο συνάδελφος Κώστας Βενιζέλος και σημειώνεται ως πηγή :«το έγγραφο είναι από αρχείο του πρέσβη Άντρου Νικολαΐδη, στο Κέντρο Μελετών Τάσσου Παπαδόπουλου».
«Σχέδιο τουρκοποίησης της Κερύνειας και μέσω αυτής τη δημιουργία ελεύθερης επικοινωνίας με την Τουρκία, είχαν καταστρώσει οι Τούρκοι το 1964. Αυτό αναφέρεται σε απόρρητη έκθεση του Γενικού Αρχείου Β’ Επιτελικού Γραφείου, ημερομηνίας 24 Ιανουαρίου 1964, με τίτλο ‘‘Παρουσιαζόμενη κατάσταση Τουρκοκυπρίων’’».
Σύνδεσμος για ολόκληρο το κείμενο με το έγγραφο εδώ
Η ‘‘αποκάλυψη’’ αυτή χρειάζεται να μελετηθεί μαζί με τα υπόλοιπα που γνωρίζουμε για τα τουρκικά σχέδια του 1963/64. Γιατί ξεγυμνώνει πλέον τις ασήκωτες ιστορικές ευθύνες και ενοχές όσων το 1977 σχεδίασαν και έδωσαν στους Τούρκους τον καταραμένο διζωνικό χάρτη στη Βιέννη (όπως ζητούσαν οι Βρετανοί) ξεπουλώντας την Κερύνεια (εξαιρουμένης της Άσσιας!). Αντί να γίνονταν όλοι μια γροθιά για ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ… Αντιθέτως, Μακάριος και Τάσσος (και όσοι άλλοι πίσω από αυτούς βοήθησαν στην προετοιμασία του) με τον χάρτη έδωσαν ενσυνείδητα στους Τούρκους ό,τι αυτοί επεδίωκαν από το 1964!
Η ‘‘αποκάλυψη’’ της έκθεσης του Γενικού Αρχηγείου Β’ Επιτελικού Γραφείου, ημερ. 24 Ιανουαρίου 1964, από το αρχείο του πρέσβη Άντρου Νικολαΐδη, και που βρίσκεται στο Κέντρο Μελετών Τάσσος Παπαδόπουλος, δεν μπορεί να καλύψει τις τεράστιες ευθύνες και ενοχές Μακαρίου και Τ. Παπαδόπουλου για τον χάρτη που έδωσαν ξεπουλώντας την Κερύνεια το 1977. Αντιθέτως δίνει μιαν άλλη διάσταση στις ευθύνες/ενοχές τους για την παράδοση του εν λόγω χάρτη στη Βιέννη τέλος Μαρτίου 1977… Τη γνώση που είχαν από το 1963/64 για τα τουρκικά σχέδια…
Γιατί είναι αδιανόητο να πιστέψει ένας ότι… ο Άντρος Νικολαΐδης κράτησε στο αρχείο του το έγγραφο αυτό, αλλά να μη γνώριζε περί τούτου από το 1964 ο τότε Πρόεδρος Αρχ. Μακάριος! Και η υπόλοιπη ηγεσία της Κυβέρνησής του, και ο Τάσσος Παπαδόπουλος, που ήταν Υπουργός του! Και οι οποίοι πριν μόνο από λίγες μέρες νωρίτερα είχαν βρει το έγγραφο με τις υπογραφές Κουτσιούκ και Ντενκτάς, ημερ. 14 Σεπτεμβρίου 1963, στο γραφείο του Τουρκοκύπριου Υπ. Γεωργίας, Φαζίλ Πλουμέρ. Όταν ο Πλουμέρ και άλλοι τον Δεκέμβριο του 1963 κλήθηκαν από την τουρκική ηγεσία να εγκαταλείψουν τα γραφεία τους και ν’ απομονωθούν στην τουρκική συνοικία της Λευκωσίας…
Το έγγραφο εκείνο δημοσίευσε ο «Φ» στις 21 Φεβρουαρίου 1964 με τίτλο «Το έγγραφο της τουρκικής συνωμοσίας», στο οποίο αναφέρθηκα στο πρόσφατο άρθρο μου «Το πρώτο πραξικόπημα διάλυσης της ΚΔ 1963-64», «Σημερινή» 28.12.2025.
https://simerini.sigmalive.com/article/2025/12/28/to-proto-praxikopema-dialuses-tes-kd-1963-64/
Βλέπε και Φ.Α. «Η τραγική εμμονή Τ. Παπαδόπουλου στη βρετανο-τουρκική ΔΔΟ», «Σημερινή», 7.12.2025.

Ο «Φ», 21 Φεβρουαρίου 1964 – Αναφέρθηκε στο μυστικό έγγραφο που βρέθηκε στο γραφείο του Τουρκοκύπριου Yπουργού Γεωργίας Φαζίλ Πλουμέρ, ημερ. 14 Σεπτεμβρίου 1963, υπογραμμένο από τους Φ. Κουτσιούκ και Ραούφ Ντενκτάς, για την προετοιμασία του τουρκικού πραξικοπήματος που ακολούθησε, Δεκέμβριος/Ιανουάριος 1963/64, για διάλυση της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Στις 23 Φεβρουαρίου 1964 ο «Φ» επανήλθε με – «ΝΕΟΝ ΑΠΟΡΡΗΤΟΝ τουρκικό έγγραφο – ΣΥΝΤΑΡΑΚΤΙΚΑΙ αποκαλύψεις της συνωμοσίας – ΑΠΡΟΚΑΛΥΠΤΟΣ η συνενοχή της Τουρκίας – ΘΑ ΜΑΣ ΕΠΕΒΑΛΛΕΤΟ Ο ΤΟΥΡΚΙΣΜΟΣ – Συμφώνησαν μετά του Μεντερές προ της υπογραφής των συμφωνιών Ζυρίχης επί της ‘‘τελικής λύσεως’’».
(Υπενθυμίζεται η μυστική συμφωνία Βρετανού Υπ. Αποικιών και Τούρκου Πρωθυπουργού Menderes στην Κωνσταντινούπολη, στις 16 Δεκεμβρίου 1956, που οδήγησε στη δήλωση στη Βουλή των Κοινοτήτων 19 Δεκεμβρίου 1956 για ξεχωριστή αυτοδιάθεση της μειονότητας των Τουρκοκυπρίων δίχως να αποκλείεται η διχοτόμηση).
Σπύρος Κυπριανού στον ΟΗΕ
Στο δημοσίευμά του στις 23 Φεβρουαρίου 1964, ο «Φ» έγραψε, μάλιστα, ότι ο τότε ΥΠΕΞ Σπύρος Κυπριανού αναφέρθηκε στα έγγραφα και σχέδια εκείνα των Τούρκων, σε ομιλία του στον ΟΗΕ.
Ο Φαζίλ Πλουμέρ
Στο κείμενο του «Φ» 25 Δεκεμβρίου 2025 γίνεται αναφορά και στον Τουρκοκύπριο Φαζίλ Πλουμέρ, τον Υπουργό Γεωργίας, στο γραφείο του οποίου βρήκαν το «έγγραφο της συνωμοσίας».
«…Τόνερ – Αρχηγός αμερικανικής αποστολής βοήθειας εν Κύπρω, ανέλαβε την αποστολή τής υπό τουρκοκυπριακή ηγεσία εκδοθείσης Λευκής Βίβλου εις Αμερικήν. Σχετικόν κατάλογον Αμερικανών ετοίμασε και παρέδωσε εις τούτον ο Φαζίλ Πλουμέρ…».
Επιπρόσθετα – Διχοτομική γραμμή με το 37% του εδάφους τουρκικό
Τον Ιούνιο του 1964 η Τουρκική Κοινοτική Συνέλευση, πρόεδρος της οποίας ήταν ο Ραούφ Ντενκτάς, ο οποίος στις 16 Ιανουαρίου 1964 στο Λονδίνο απαίτησε γεωγραφική ομοσπονδία…, εξέδωσε φυλλάδιο για «Ομοσπονδία και Κυπριακή Οικονομία». Το οποίο καθόριζε το μερίδιο που ζητούσαν «για ένα κράτος στη Βόρεια Κύπρο», με μια διαχωριστική γραμμή από τη Γιάλα μέχρι την Αμμόχωστο, που κάλυπτε το 37% του εδάφους της Κύπρου και ολόκληρη την ΕΠΑΡΧΙΑ ΚΕΡΥΝΕΙΑΣ… Το 1974 έκαναν πράξη το σχέδιό τους.
Τις προτάσεις τους εκείνες οι Τουρκοκύπριοι έδωσαν τότε και στον Μεσολαβητή του ΟΗΕ, Δρα Galo Plaza. Ακριβώς με τη γραμμή Αττίλα της δεύτερης εισβολής το 1974. Ο οποίος τότε απέρριψε τα τουρκικά σχέδια…

Το ξεπούλημα της Κερύνειας και όχι μόνο από Μακάριο και Τ. Παπαδόπουλο. Αλλά περήφανος ο Τ.Π. που… διέσωσε την Άσσια του, που ήταν το χωριό του. Έδωσε τον χάρτη στους Τούρκους στη Βιέννη, Μάρτιο του 1977, και πήραν αέρα! Ενώ από το 1964 γνώριζαν τα τουρκικά σχέδια για τουρκοποίηση της Κερύνειας μας – 10 χρόνια πριν από τις δύο βάρβαρες τουρκικές εισβολές. Που σχεδίαζαν οι Τούρκοι βάσει των καθοδηγητικών εκθέσεων Δρος Νιχάτ Ερίμ, Νοέμβριο και Δεκέμβριο 1956. Και προετοιμάζονταν οι Βρετανοί κηδεμόνες από τις 3.1.1964 για διάλυση της ΚΔ και μετατροπή της σε ‘‘δύο constituent states’’ και πόσους πρόσφυγες θα υποδέχονταν στις βρετανικές τους Βάσεις όταν θα ξεκινούσε η τουρκική εισβολή…
Πηγές – Βρετανικό Εθνικό Αρχείο και βιβλία γράφουσας με το 10ο «Διζωνική vs Δημοκρατία 1955-2019».
ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ η μόνη λύση. Η Ιστορία ήδη κάνει τη δουλειά της…
Το έγγραφο εκείνο δημοσίευσε ο «Φ» στις 21 Φεβρουαρίου 1964 με τίτλο « Το έγγραφο της τουρκικής συνωμοσίας». Στο οποίο αναφέρθηκα στο πρόσφατο άρθρο μου « Το παρασκήνιο για επιβολή της Δικοινοτικής Διζωνικής Ομοσπονδίας» «Σημερινή» 21.12.2025
ΚΑΙ ΠΡΟΣΘΕΣΕΤΕ ΑΥΤΗ –
Το έγγραφο εκείνο δημοσίευσε ο «Φ» στις 21 Φεβρουαρίου 1964 με τίτλο « Το έγγραφο της τουρκικής συνωμοσίας». Στο οποίο αναφέρθηκα στο πρόσφατο άρθρο μου «Το πρώτο πραξικόπημα διάλυσης της ΚΔ 1963-64» «Σημερινή» 28.12.2025
https://simerini.sigmalive.com/article/2025/12/28/to-proto-praxikopema-dialuses-tes-kd-1963-64/
Δείτε επίσης:
- Αποκάλυψη: Τα απόρρητα σχέδια της Άγκυρας για την «τουρκοποίηση» της Κερύνειας το 1964
- Aποκαλύψεις – σοκ του Yusuf Kısa: Στο φως μαρτυρία για σφαγή 80 Ελληνοκυπρίων το 1963
- Siyasi Haber: Τούρκος αρθρογράφος αποδομεί το αφήγημα της Άγκυρας για το Κυπριακό

