Μια έκθεση των Ηνωμένων Εθνών διαπίστωσε ότι αυτόνομα αεροσκάφη οπλισμένα με εκρηκτικές συσκευές ενδέχεται να «δολοφόνησαν» στρατιώτες στη Λιβύη πέρυσι. Εάν είναι αλήθεια, η έκθεση καταγράφει την πρώτη αληθινή επίθεση «ρομπότ» σε άνθρωπο στον κόσμο.
Σύμφωνα με την έκθεση, οι αντικυβερνητικοί μαχητές του Εθνικού Στρατού της Λιβύης, υπό τον στρατιωτικό διοικητή Khalifa Haftar, υποχώρησαν τον περασμένο Μάρτιο μετά από μια αποτυχημένη επίθεση στην Τρίπολη, όταν έπεσαν σε ένα «σμήνος» τρομοκρατικών εναέριων αντιπάλων.
«Κυνηγήθηκαν» από μη επανδρωμένα αεροσκάφη, καθώς και «θανατηφόρα αυτόνομα όπλα», τα τελευταία από τα οποία μπορούν να προγραμματιστούν από χειριστές για να αναζητήσουν και να επιτεθούν σε στόχους και να εκτελέσουν αυτές τις οδηγίες ακόμα και αν διακοπεί η επικοινωνία με το κέντρο ελέγχου!
Οι μαχητές του Haftar «δεν εκπαιδεύτηκαν ούτε είχαν τα μέσα να υπερασπιστούν τους εαυτούς τους από την αποτελεσματική χρήση αυτής της νέας τεχνολογίας και υποχώρησαν άτακτα», όπως αναφέρει η έκθεση. Ενώ βρίσκονταν σε υποχώρηση, «υπέστησαν συνεχή παρενόχληση» από τα «δολοφονικά ρομπότ».
Δεν είναι σαφές εάν τα αεροσκάφη ήσαν σε επαφή με χειριστές κατά τη διάρκεια αυτών των επιθέσεων ή εάν ήταν άμεσα υπεύθυνα για τυχόν θύματα ή θανάτους. Λειτουργούσαν αυτόνομα, σύμφωνα με το σενάριο που περιγράφεται στην έκθεση και πιθανότατα σηματοδοτεί ένα τρομακτικό ορόσημο: το πρώτο καταγεγραμμένο περιστατικό αληθινά ανεξάρτητων ρομπότ που επιτίθενται σε ανθρώπους στο πεδίο της μάχης. Ωστόσο, η έκθεση δεν προσδιορίζει σε ποιο επίπεδο αυτονομίας λειτουργούσαν τα ρομπότ.
Τα συγκεκριμένα αεροσκάφη, που είναι γνωστά ως «πολεμοφόδια», είναι οχήματα τύπου quadcopter εξοπλισμένα με κάμερες και μεταφέρουν μικρές εκρηκτικές συσκευές. Προωθούνται σε μια περιοχή για να λειτουργήσουν, προσδιορίζουν στόχους, βουτούν από τον αέρα, και ανατινάσσονται όταν προσκρούουν. Οι συσκευές που εντοπίστηκαν στη Λιβύη ήταν τύπου «Kargu-2», που αναπτύχθηκαν στο πεδίο της μάχης της Λιβύης από τις τουρκικές δυνάμεις που συμμάχησαν με την κυβέρνηση Εθνικής Συμφωνίας που υποστηρίζεται από τον ΟΗΕ με έδρα την Τρίπολη.
Η ανάπτυξή τους, σημείωσε η έκθεση του ΟΗΕ, παραβιάζει ψήφισμα του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών του 2011 που απαγορεύει στα κράτη μέλη να εμπλακούν στην άμεση ή έμμεση προμήθεια, πώληση ή μεταφορά όπλων στη χώρα.
Η μετάβαση σε αυτόνομα όπλα έχει προβλεφθεί από αναλυτές εδώ και χρόνια και οι εκκλήσεις για απαγόρευση τέτοιων συσκευών προφανώς δεν αφορούν την Τουρκία που παραδοσιακά λειτουργεί εκτός νομιμότητας. Στην εκστρατεία για να σταματήσουν τα Killer Robots, συμμετέχουν ένας συνασπισμός ακτιβιστών της ειρήνης, επιστήμονες, ακαδημαϊκοί και πολιτικοί, και πιέζουν τα Ηνωμένα Έθνη να υιοθετήσουν μια διεθνή απαγόρευση.
Μετά όμως την έκθεση του ΟΗΕ, υπάρχουν επίσημες αντιδράσεις τόσο από τον γενικό γραμματέα του οργανισμού, όσο και από την Human Rights Watch.
«Τα τρέχοντα συστήματα που βασίζονται σε τεχνητή νοημοσύνη δεν μπορούν να διακρίνουν αποτελεσματικά έναν αγρότη από έναν στρατιώτη», έγραψε ο αναλυτής ασφαλείας Zachary Kallenborn στο The Bulletin of the Atomic Scientists την περασμένη εβδομάδα. «Οι αγρότες μπορεί να κρατήσουν ένα τουφέκι για να υπερασπιστούν τη γη τους, ενώ οι στρατιώτες θα μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν μια τσουγκράνα για να χτυπήσουν έναν πυργίσκο όπλων… διάφοροι παράγοντες μπορεί να επηρεάσουν την λειτουργία των ρομπότ».
