Τα ονόματα 5 υποψήφιων θα εμφανίζονται στο ψηφοδέλτιο στις προεδρικές εκλογές που θα διεξαχθούν την Κυριακή (26/1) στην Λευκορωσία, αλλά τα τελευταία 31 χρόνια ο νικητής ήταν ο ίδιος. Οπότε το αποτέλεσμα δείχνει ως αναμενόμενο.
Από το 1994 στην εξουσία ο Αλεξάντρ Λουκασένκο είναι βέβαιο ότι θα ανανεώσει την πενταετή θητεία του στις εκλογές, τις οποίες η εξόριστη αντιπολίτευση χαρακτηρίζει προσχηματικές και έχει καλέσει τους Λευκορώσους να τσεκάρουν μία επιλογή στο ψηφοδέλτιο που απορρίπτει όλους τους υποψηφίους.
Ο 70χρονος Λουκασένκο έχει εμφανίσει εαυτόν ως έναν ηγέτη τόσο πολυάσχολο με τις απαιτήσεις της χώρας ώστε να μην μπορεί να πραγματοποιήσει προεκλογική εκστρατεία. «Για να είμαι ειλικρινής δεν ασχολούμαι. Απλώς δεν έχω χρόνο γι’αυτό», είπε την περασμένη εβδομάδα απευθυνόμενος σε εργάτες εργοστασίου.
Τους τελευταίους μήνες μάλιστα έχει ξεκινήσει να αποφυλακίζει κάποιους αντιφρονούντες, σε μία προφανή προσπάθεια να αποκαταστήσει τις σχέσεις του με τη Δύση.
Μαζικές διαδηλώσεις διαμαρτυρίας λίγο έλειψε να τον απομακρύνουν από την εξουσία μετά τις τελευταίες εκλογές το 2020, όταν δυτικές κυβερνήσεις υποστήριξαν τον ισχυρισμό της αντιπολίτευσης ότι παραποίησε τα αποτελέσματα και έκλεψε τη νίκη από την έταιρη υποψήφια Σβετλάνα Τιχανόφσκαγια.
Οι εκλογές της Κυριακής πραγματοποιούνται σε μια χώρα όπου τα ανεξάρτητα μέσα είναι μπλοκαρισμένα ή απαγορευμένα. Η ομάδα ανθρωπίνων δικαιωμάτων Viasna, η οποία χαρακτηρίζεται εξτρεμιστική οργάνωση, υποστηρίζει ότι υπάρχουν περίπου 1.250 πολιτικοί κρατούμενοι. Ο Λουκασένκο το διαψεύδει.
Ο Ιβάν Κραφτσόφ, γραμματέας του εξόριστου αντιπολιτευόμενου συντονιστικού συμβουλίου, αναγνώρισε ότι δίνει έναν άνισο αγώνα για να συνδεθεί με τους Λευκορώσους.
Όπως εξηγεί η Τατιάνα Κουλίτσκαγια, Λευκορωσίδα πανεπιστημιακός στο πανεπιστήμιο του Βίλνιους στη Λιθουανία, οι τέσσερις άλλοι υποψήφιοι δεν τόλμησαν να επικρίνουν τον πρόεδρο.
Αλλά ενώ το αποτέλεσμα είναι βέβαιο, ο Λουκασένκο αντιμετωπίζει σοβαρές προκλήσεις στη διαχείριση των σχέσεων τόσο με τη Μόσχα όσο και με τη Δύση καθώς οδεύει προς την έβδομη θητεία του με φόντο τις πιθανές ειρηνευτικές συνομιλίες για τον τερματισμό του πολέμου Ρωσίας-Ουκρανίας.
Στενός σύμμαχος του Ρώσου προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν, ο Λουκασένκο επέτρεψε στη Μόσχα να χρησιμοποιήσει τη Λευκορωσία ως βάση και το πλήρωσε με τη μορφή δυτικών κυρώσεων. Ο Πούτιν είχε ήδη ανακοινώσει την ανάπτυξη ρωσικών τακτικών πυρηνικών όπλων στην Λευκορωσία.
Αν πρόκειται να λήξει ο πόλεμος, κάτι το οποίο ο νέος Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει υποσχεθεί ότι θα πράξει, τότε οι πολιτικοί αναλυτές αναμένουν ότι ο Λουκασένκο θα επιδιώξει να αποκαταστήσει τους δεσμούς με την Ευρώπη και τις ΗΠΑ και θα επιχειρήσει να αρθούν οι κυρώσεις.
Σε κάποιες πρώτες αβέβαιες ενδείξεις χαλάρωσης της πολιτικής καταστολής του ο Λουκασένκο απένειμε από τον περασμένο Ιούλιο ανθρωπιστική χάρη, όπως την αποκαλεί, σε 250 κρατούμενους που εξέτιαν ποινές φυλάκισης κατηγορούμενοι για εξτρεμιστικές ενέργειες.
Επίσης έχει επιτρέψει περιορισμένη πρόσβαση στη φυλακή σε δύο από τις γνωστότερες προσωπικότητες της αντιπολίτευσης -στους Μαρία Καλεσνίκαβα και Βίκτορ Μπαμπάρικο- οι οποίοι επί σχεδόν δύο χρόνια βρίσκονταν στην απομόνωση.
❗️The Belarusian Foreign Ministry has received a statement of the European External Action Service, which it plans to make on the results of our elections on the basis of the not yet adopted resolution of the European Parliament.
The elections in Belarus have just begun, and… pic.twitter.com/GnyM3jKUM6
— Belarus MFA 🇧🇾 (@BelarusMFA) January 22, 2025
Yet unpublished statement by the EEAS, says: "restrictions on access of independent media to #Belarus have seriously undermined the legitimacy of the electoral process.".
👉🏻 Fact: more than 330 foreign journalists from the world's leading independent media of 23 countries have… pic.twitter.com/ClWnUzOIOJ
— Belarus MFA 🇧🇾 (@BelarusMFA) January 22, 2025
