Ο Τριαντάφυλλος Πολυχρονίδης εργάστηκε τα τελευταία χρόνια ως Ειδικός Ψυχίατρος στην Στοκχόλμη, ενώ τώρα προσφέρει τις υπηρεσίες του ως Ψυχίατρος Επιμελητής Α στην Ψυχιατρική Κλινική του νοσοκομείου στο Hundiksvall. Με αφορμή την διαφορετική στάση της χώρας, κόντρα στα έκτακτα lockdown που υιοθέτησαν πολλά κράτη και με τους πολίτες της Σουηδίας να συνεχίζουν κανονικά την καθημερινότητά τους με ψυχραιμία, ο κ. Πολυχρονίδης μίλησε στο newsbreak.gr και στην Πωλίνα Χρήστου.
Κύριε Πολυχρονίδη, πώς βιώνουν τον κίνδυνο της πανδημίας στην καθημερινότητα οι πολίτες της Σουηδίας;
Οι Σουηδοί έχουν περιορίσει τις μετακινήσεις τους χωρίς όμως να πανικοβάλλονται, κυρίως γιατί υπάρχει αίσθηση κοινωνικής ευθύνης. Τα εστιατόρια και τα καφέ έχουν μειωμένη κίνηση και δεν παρατηρείται συνωστισμός. Οι ίδιοι υπακούν και πειθαρχούν στις οδηγίες της κυβέρνησης η οποία πάντα έχει αυστηρό πλάνο στον προγραμματισμό και έως τώρα υποστηρίζει ότι το Ιατρικό Σύστημα μπορεί να αντεπεξέλθει. Ως συνέπεια, οι πολίτες εμπιστεύονται τις διαβεβαιώσεις, γι’ αυτό δεν θα δείτε ανθρώπους να φορούν μάσκες και γάντια στον δρόμο σε μια έξαρση φόβου. Δεν κατακλύζουν τις αγορές και τα σούπερ μάρκετ, για να αποθηκεύσουν προμήθειες.
Όλοι μιλούν για το φαινόμενο της Σουηδίας και την χαλαρότητα των μέτρων, από που προκύπτει αυτή η στάση θεωρείτε;
Η Σουηδία είναι πολύ δημοκρατική χώρα και μια καθολική απαγόρευση είναι ενάντια στην ιδεολογία του κράτους που το θεωρεί ως καταπάτηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ο επιδημιολόγος Anders Tegnell έχει αναλάβει την ενημέρωση των πολιτών και διαβεβαιώνει ότι το ιατρικό σύστημα μπορεί να αντεπεξέλθει στα κρούσματα που θα παρουσιαστούν, ενώ οδηγίες προφύλαξης δίνονται σε όλους τους τομείς. Επιπλέον, αυτό που φαίνεται περίεργο σε άλλες κουλτούρες, στην Σουηδία είναι τρόπος ζωής. Συναθροίσεις που σε πολλές χώρες απαγορεύονται πλέον, στην Σουηδία, δεν είναι συχνά φαινόμενα, ούτε άλλωστε και οι χαιρετισμοί, εναγκαλισμοί κλπ. Στους ανθρώπους αρέσει να περνούν χρόνο στο σπίτι, κάτι που κατά συνέπεια, τους προστατεύει κιόλας. Μην ξεχνάμε την υψηλή κοινωνική εμπιστοσύνη μεταξύ των πολιτών, σε μια χώρα με τόσο μεγάλη γεωγραφική έκταση και τόσο αραιοκατοικημένη.
Πώς θεωρείτε ότι επηρεάζει η πανδημία την ψυχιατρική εικόνα των Σουηδών, τι έχετε παρατηρήσει;
Πριν λίγες ημέρες, μετακόμισα στο Hundiksvall για να εργαστώ στην Ψυχιατρική Κλινική του Γενικού Νοσοκομείου και η αρχή αποδείχτηκε δύσκολη. Είναι μια μικρή και αρκετά ήσυχη πόλη, μα βρέθηκα στην κλινική ακριβώς μια ημέρα μετά από ένα δυσάρεστο συμβάν. Στην κλινική μεταφέρθηκε με κρίση πανικού ένας άνδρας περίπου 50 ετών χωρίς κανένα ιστορικό ή παθήσεις. Στο διάστημα που μεσολαβεί ανάμεσα στους ελέγχους των γιατρών βάρδιας, βρέθηκε απαγχονισμένος στο δωμάτιο του. Ο αυτόχθων εργαζόταν ως ελεύθερος επαγγελματίας, οδηγός τουριστικού λεωφορείου που εκτελούσε δρομολόγια εκδρομών. Συνάδελφοι έκαναν λόγο για έναν άνθρωπο που βρέθηκε να βιώνει την οικονομική κατάρρευση με φοβίες για δυσοίωνο οικονομικό μέλλον λόγω της πανδημίας. Αυτό λοιπόν είναι που θα ήθελα να τονίσω. Πρέπει μέσα σε όλον αυτόν τον πανικό και την εγρήγορση για τον περιορισμό της εξάπλωσης του κορωνοϊού, να αναλογιστούμε και τις παράπλευρες απώλειες. Το τελευταίο διάστημα, ένα μεγάλο ποσοστό Σουηδών έχει κάνει αίτηση για να εγγραφεί στο ταμείο ανεργίας. Οι οικονομικές συνέπειες στα κράτη, είναι ήδη εμφανείς, κάτι που προφανώς τρομάζει την Σουηδία που είναι μια βιομηχανική χώρα. Μην ξεχνάμε ότι ο κυριότερος λόγος που δεν αποφασίστηκε κλείσιμο των σχολείων (παρά μόνο λυκείων και ανωτέρων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων), ήταν για να συνεχίσουν οι γονείς να εργάζονται κανονικά. Ένας από τους κυριότερους παράγοντες που επηρεάζουν την ψυχική ισορροπία των ανθρώπων, είναι ο βιοπορισμός τους. Όταν αυτός κινδυνεύει με οικονομικό στραγγαλισμό, τότε οι συνέπειες θα επιφέρουν και παράπλευρες απώλειες. Αυτό το σενάριο είναι εφιαλτικό για μια χώρα που συγκαταλέγεται στα έθνη του ΟΗΕ με τον υψηλότερο δείκτη ανθρώπινης ανάπτυξης. Θα έλεγα ότι ο πρώτος κίνδυνος που βλέπουν πριν την πανδημία, είναι η οικονομική κατάρρευση.
Ποια είναι η δική σας άποψη ως ψυχίατρος για τον χειρισμό της κυβέρνησης;
Απαντώντας στην ερώτηση με την ιδιότητα του ψυχιάτρου θα συμφωνήσω με την ψυχραιμία που επιδεικνύει ο κρατικός μηχανισμός, ο οποίος έχει αποδείξει έως τώρα ότι βρίσκεται σε ετοιμότητα και μπορεί να καλύψει τις ανάγκες που θα προκύψουν. Ως ψυχίατρος, θα σας πω ότι βρίσκω να έχει θετικό αντίκτυπο στην πρόληψη των ψυχικών διαταραχών που ενισχύονται με τον φόβο, τον πανικό και την αβεβαιότητα. Ακόμα και η περίοδος εγκλεισμού μπορεί να προκαλέσει ή να οξύνει τυχόν υπάρχουσες διαταραχές. Από επιδημιολογικής πλευράς δεν είμαι αρμόδιος να απαντήσω και σέβομαι τις αποφάσεις και τις συστάσεις των ειδικών.
Κύριε Πολύχρονίδη σας ευχαριστούμε κι ευχόμαστε καλή δύναμη στον αγώνα σας.
Κι εγώ σας ευχαριστώ κι εύχομαι να επανέλθει σύντομα η κανονικότητα στον πλανήτη με όσο το δυνατόν λιγότερα θύματα.
