Ο Ντόναλντ Τραμπ είναι ο ισχυρότερος άνθρωπος που θα διαμορφώσει την πολιτική σκηνή της Ευρώπης το 2026, σύμφωνα με την ετήσια κατάταξη ισχύος «POLITICO 28». Η λίστα, η οποία παραδοσιακά περιλαμβάνει Ευρωπαίους, τοποθετεί φέτος στην κορυφή τον πρόεδρο των ΗΠΑ, αντανακλώντας τη βαθιά κρίση ταυτότητας και την ανασφάλεια που κυριαρχεί στην ήπειρο ενόψει της νέας χρονιάς.
Η μέθοδος και η ευρωπαϊκή κρίση
Για την επιλογή των 28 προσωπικοτήτων, το Politico εφάρμοσε μια διευρυμένη προσέγγιση της ισχύος. Δεν μέτρησε μόνο τον πλούτο ή την επίσημη εξουσία, αλλά και το «πολιτικό θάρρος», τη σαφήνεια του οράματος, την ετοιμότητα αμφισβήτησης των καθιερωμένων όρων και την ικανότητα έμπνευσης.
Σύμφωνα με την ανάλυση, η ευρωπαϊκή ηγεσία εμφανίζεται «εντελώς εκτός ισορροπίας», καθώς η επιστροφή Τραμπ έπληξε θεσμούς ήδη κλονισμένους από την εισβολή στην Ουκρανία το 2022. Η ταχύτητα με την οποία η Ουάσιγκτον μετατράπηκε από έμπιστος σύμμαχος σε πιθανό αντίπαλο κλόνισε τα θεμέλια στα οποία βασιζόταν η Ευρώπη.
Σύμφωνα με το Politico, o Τραμπ απειλεί ανοιχτά την ασφάλεια της ηπείρου — με χαρακτηριστικά παραδείγματα την υπόσχεση κατάληψης της Γροιλανδίας και την ενθάρρυνση της Ουκρανίας να παραχωρήσει εδάφη στη Ρωσία. Ως αποτέλεσμα, μια Ευρώπη που βασιζόταν στις ΗΠΑ ως αντίβαρο στην Κίνα, βρέθηκε ξαφνικά στριμωγμένη ανάμεσα στις δύο μεγάλες δυνάμεις. Οι ηγέτες που περιλαμβάνονται στη φετινή κατάταξη είναι εκείνοι που ανταποκρίθηκαν σε αυτή τη νέα πρόκληση ή αξιοποίησαν την ευκαιρία για να προωθήσουν τα σχέδιά τους.
Οι πρωταγωνιστές: Από τον Τραμπ στη Λε Πεν
Οι ηγέτες που ξεχωρίζουν φέτος περιλαμβάνουν μη δημοφιλείς ηγέτες μεγάλων κρατών που έρχονται σε ρήξη, αλλά και αντάρτες που αντλούν δύναμη από την επιδεινούμενη πολιτική πόλωση.
Νο1: Ντόναλντ Τραμπ
Η επιρροή του στην ευρωπαϊκή άμυνα, το εμπόριο και την πολιτική ήταν αδύνατο να αγνοηθεί. Οι επόμενοι δύο στη λίστα βρίσκονται στην πρώτη γραμμή της προσπάθειας προσαρμογής στην καταιγιστική του επιρροή.
Νο2: Μέττε Φρέντερικσεν (Πρωθυπουργός της Δανίας)
Η ρεαλίστρια που πρωτοστατεί στην προσπάθεια της ΕΕ να αυξήσει τις στρατιωτικές δαπάνες και να στηρίξει την Ουκρανία, χωρίς να βασίζεται πλέον στην αμερικανική οικονομική ισχύ. Η Δανία, υπό την ηγεσία της, έχει δεσμεύσει το μεγαλύτερο μερίδιο ΑΕΠ της ΕΕ σε βοήθεια προς το Κίεβο.
Νο 3: Φρίντριχ Μερτς
Ο άνθρωπος που σπάει τα μεταπολεμικά ταμπού της Γερμανίας. Από υπέρμαχος των ισοσκελισμένων προϋπολογισμών, υιοθέτησε ριζοσπαστικές αλλαγές, απελευθερώνοντας εκατοντάδες δισ. ευρώ για επανεξοπλισμό. Δηλώνει ανοιχτά ότι η Ευρώπη πρέπει «να επιτύχει ανεξαρτησία από τις ΗΠΑ».
Νο 4: Η Μαρίν Λεπέν
Παρά την απαγόρευση υποψηφιότητας (λόγω καταδίκης για κατάχρηση κονδυλίων της ΕΕ), παραμένει παράγοντας ανατροπής, συμβάλλοντας στην πτώση της γαλλικής κυβέρνησης και πιέζοντας τον Μακρόν για πρόωρες εκλογές
Νο 5: Βλαντιμίρ Πούτιν
Διαμορφώνει την Ευρώπη «από τα άκρα της» με μια σειρά επιθετικών υβριδικών ενεργειών (εισβολές με drones, πολιτική αποσταθεροποίηση), δοκιμάζοντας τις άμυνες του ΝΑΤΟ και εκμεταλλευόμενος την αποστασιοποίηση των ΗΠΑ.
Ολόκληρη η λίστα κατάταξης έχει ως εξής:
1. Ντόναλντ Τραμπ (Πρόεδρος των ΗΠΑ)
2. Μέττε Φρέντρικσεν (Πρωθυπουργός της Δανίας)
3. Φρίντριχ Μερτς (Καγκελάριος της Γερμανίας)
4. Μαρίν Λε Πεν (Επικεφαλής του γαλλικού Εθνικού Συναγερμού)
5. Βλαντίμιρ Πούτιν (Πρόεδρος της Ρωσίας)
6. Ναίτζελ Φάρατζ (Αρχηγός του Kόμματος Ανεξαρτησίας του Ηνωμένου Βασιλείου)
7. Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν (Πρόεδρος της Κομισιόν)
8. Μαρκ Ρούτε (Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ)
9. Τζόρτζια Μελόνι (Πρωθυπουργός της Ιταλίας)
10. Κιρ Στάρμερ (Πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου)
11. Μάνφρεντ Βέμπερ (Πρώην επικεφαλής του ΕΛΚ)
12.Βίκτορ Όρμπαν (Πρωθυπουργός της Ουγγαρίας)
13. Αλεξάντερ Στουμπ (Πρόεδρος της Φινλανδίας)
14. Βολοντίμιρ Ζελένσκι (Πρόεδρος της Ουκρανίας)
15. Γκαμπριέλ Ζουκμάν (Γάλλος οικονομολόγος)
16. Κάγια Κάλας (Επικεφαλής της εξωτερικής πολιτικής της ΕΕ)
17. Τερέζα Ριμπέρα (Αντιπρόεδρος της Κομισιόν)
18. Ντάνιελ Εκ (Σουηδός δισεκατομμυριούχος, συνιδρυτής του Spotify)
19. Εμανουέλ Μακρόν (Πρόεδρος της Γαλλίας)
20. Μάριο Ντράγκι (Πρώην πρωθυπουργός και προέδρος της ΕΚΤ)
21. Αντρέι Μπάμπις (Πρωθυπουργός της Τσεχίας)
22. Αλέξους Γκρίνκεβιτς (Διοικητής των αμερικανικών δυνάμεων στην Ευρώπη)
23. Κάρολ Ναβρότσκι (Πρόεδρος της Πολωνίας)
24. Χάιντι Ράιχινεκ (Γερμανική Αριστερά)
25. Αντρέα Ορσέλ (CEO της UniCredit)
26. Ρίμα Χασάν (Μέλος της ομάδας της Αριστεράς στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο)
27. Ρομπ Γέτεν (Νικητής στις ολλανδικές εκλογές)
28. Τζάνι Ινφαντίνο (Πρόεδρος της FIFA)
Η κατάταξη και η απουσία του Έλληνα Πρωθυπουργού
Η πλήρης λίστα του POLITICO 28 περιλαμβάνει 28 προσωπικότητες από την πολιτική (Nigel Farage, Giorgia Meloni, Viktor Orbán, Volodymyr Zelensky, Emmanuel Macron), τη θεσμική ηγεσία (Ursula von der Leyen, Mark Rutte) και τον επιχειρηματικό/οικονομικό χώρο (Andrea Orcel, Daniel Ek του Spotify).
Ηχηρή, σε ό,τι αφορά στα καθ’ ημάς, είναι η απουσία του Έλληνα Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκης καθώς και οποιουδήποτε άλλου Έλληνα πολιτικού, θεσμικού ή οικονομικού παράγοντα. Γεγονός που για άλλη μια φορά επιβεβαιώνει το περιθώριο στο οποίο βρίσκεται η Ελλάδα, καθώς και τη μεταπρατική φύση της οικονομίας μας.
Η κατάταξη αυτή είναι προϊόν μηνών ρεπορτάζ των δημοσιογράφων του Politico, οι οποίοι συνέκριναν τους υποψηφίους με βάση την ικανότητά τους να διαμορφώσουν αποφάσεις το επόμενο έτος.
Το επίμονο ερώτημα που τίθεται είναι αν η Ευρώπη απλώς διέρχεται μια αναστάτωση ή αν βρίσκεται σε ιστορικό σημείο καμπής που θα την αλλάξει οριστικά. Πολλές από τις πηγές και τους ειδικούς πίσω από τη λίστα κλίνουν προς το δεύτερο.
