Μια από τις πιο σκοτεινές και ανατριχιαστικές σελίδες του πολέμου στη Βοσνία επανέρχεται στο προσκήνιο, τριάντα χρόνια μετά, με τη δικαιοσύνη να επιχειρεί να φωτίσει εγκλήματα που για δεκαετίες έμοιαζαν θαμμένα στη σιωπή. Οι αποκαλύψεις για τα λεγόμενα «ανθρώπινα σαφάρι» κατά την πολιορκία του Σαράγεβο (1992–1995) οδηγούν πλέον την ιταλική Δικαιοσύνη σε μια πιο συγκεκριμένη και κρίσιμη φάση της έρευνας.
Σύμφωνα με τα μέχρι στιγμής στοιχεία, ένας 80χρονος πρώην οδηγός φορτηγού, κάτοικος της επαρχίας Πορντενόνε, κλήθηκε από την Εισαγγελία του Μιλάνου να καταθέσει ως ύποπτος τη Δευτέρα 9 Φεβρουαρίου. Οι εισαγγελικές αρχές τον θεωρούν πιθανό εμπλεκόμενο σε φόνους άοπλων αμάχων – γυναικών, ηλικιωμένων και παιδιών – οι οποίοι φέρονται να έγιναν στο πλαίσιο ενός οργανωμένου εγκληματικού σχεδίου, με χρήση τυφεκίων ελεύθερου σκοπευτή από τους λόφους γύρω από το πολιορκημένο Σαράγεβο.
Οι κατηγορίες και τα ανατριχιαστικά στοιχεία
Ο ύποπτος κατηγορείται ότι δρούσε σε συνεργασία με άλλα, μέχρι στιγμής άγνωστα άτομα, με τα κίνητρα να χαρακτηρίζονται από τις αρχές ως «άθλια». Μαρτυρίες που έχουν συγκεντρωθεί από τους ανακριτές αναφέρουν ότι ο ηλικιωμένος φέρεται να καυχιόταν σε τρίτους πως ταξίδευε στο Σαράγεβο για να «κυνηγήσει ανθρώπους», σε μια πόλη που ζούσε καθημερινά υπό τα πυρά ελεύθερων σκοπευτών.
Κατά τη διάρκεια ερευνών στο σπίτι του, οι αρχές εντόπισαν επτά όπλα, μεταξύ των οποίων δύο πιστόλια, ένα τουφέκι και τέσσερα τυφέκια, εύρημα που ενισχύει τις υποψίες γύρω από τη δράση του.
Η καταγγελία που άνοιξε τον δρόμο
Η υπόθεση άρχισε να ξετυλίγεται μετά από καταγγελία του συγγραφέα Έτσιο Γκαβατσένι, με τη συνδρομή των δικηγόρων Νικόλα Μπριγκίντα και Γκουίντο Σαλβίνι. Καθοριστικό ρόλο έπαιξαν και οι δηλώσεις του πρώην πράκτορα των βοσνιακών μυστικών υπηρεσιών, Έντιν Σούμπασιτς, ο οποίος υποστήριξε ότι ήδη από τις αρχές του 1994 υπήρχαν πληροφορίες για «τουρίστες σκοπευτές» που έφταναν από την Ιταλία για να πυροβολούν αμάχους.
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι βοσνιακές υπηρεσίες είχαν ενημερώσει τη SISMI – τη στρατιωτική υπηρεσία πληροφοριών της Ιταλίας – γεγονός που οδήγησε τελικά στη διακοπή αυτών των φρικιαστικών «σαφάρι θανάτου».
Το ντοκιμαντέρ που έσπασε τη σιωπή
Καταλυτικό ρόλο στην αναζωπύρωση της υπόθεσης έπαιξε και το ντοκιμαντέρ «Sarajevo Safari» του σκηνοθέτη Μίραν Ζούπαντσιτς (2022).
Στο έργο αυτό καταγράφονται μαρτυρίες και ονόματα ατόμων που φέρονται να είχαν άμεση γνώση ή εμπλοκή στα γεγονότα, ενώ δημόσιες τοποθετήσεις έκανε και η πρώην δήμαρχος του Σαράγεβο, Μπεντζαμίνα Κάριτς.
Παράλληλα, ο Κροάτης ερευνητικός δημοσιογράφος Ντομαγκόι Μάργκετιτς έχει καταθέσει καταγγελία που αγγίζει ακόμη και τον Σέρβο πρόεδρο Αλεξάνταρ Βούτσιτς, υποστηρίζοντας ότι ως νεαρός εθελοντής είχε παρουσία σε στρατιωτική θέση κατά την πολιορκία – ισχυρισμός που παραμένει ατεκμηρίωτος αλλά προσθέτει πολιτικό βάρος στην υπόθεση.
Μια έρευνα που μπαίνει στην πιο κρίσιμη φάση
Με την επίσημη αναγνώριση υπόπτου και την επικείμενη ανάκριση, η έρευνα της Εισαγγελίας του Μιλάνου εισέρχεται πλέον σε καθοριστικό στάδιο. Το ερώτημα που παραμένει ανοιχτό είναι αν, τρεις δεκαετίες μετά, η Δικαιοσύνη θα καταφέρει να αποδώσει ευθύνες για εγκλήματα που σημάδεψαν ανεξίτηλα την ιστορία του Σαράγεβο και της Ευρώπης.
*Φωτογραφία «Sarajevo Safari»
Δείτε επίσης:
- Σοκ στην Ιταλία: Τουρίστες… ελεύθεροι σκοπευτές στον πόλεμο του Σαράγεβο
- Οι ελεύθεροι σκοπευτές της ΔΕΠ στην 3η θέση μεταξύ 35 ομάδων από 22 χώρες
