Θυμάμαι όταν το 1999 βγήκε το πρώτο Big Βrother στην ελληνική τηλεόραση, ήταν κοσμοιστορικό γεγονός, πρωτοφανές για τις αντιλήψεις και τα ήθη της ελληνικής κοινωνίας του προηγούμενου αιώνα, υπήρχε μία πλειοψηφία ανθρώπων που αρνήθηκαν να το παρακολουθήσουν, ακόμα και μία μεγάλη μερίδα που ζητούσε να απαγορευτεί.
- Από τον Νίκο Κιτσάκο
Δικηγόρος/Διεθνολόγος
Νομική Αθηνών/ΜΑs University of Geneva
Ποιος θα φανταζόταν τότε ότι μετά από 15 – 20 χρόνια θα κατακλιζόταν η τηλεόραση μόνο από ριάλιτι κάθε τύπου και ότι όλοι μας θα τα παρακολουθούσαμε και θα μας αρέσανε κιόλας.
Στο πρώτο Big Brother έλεγαν ότι το παρακολουθούσαν μόνο οι κοτσομπόλιδες, που τους αρέσει να ασχολούνται με τη ζωή των άλλων.
Τώρα όλοι μας θεωρούμε φυσιολογικό να παρακολουθούμε εκπομπές, που μας δείχνουν πώς ξυπνάει κάποιος, πώς ξύνεται, πώς βρίζεται με κάποιον άλλον, πώς την πέφτει σε κάποια συμπαίκτρια κλπ.
Ας εξηγήσουμε αρχικά τις σημαίνει ριάλιτι.
Σημαίνει αυτό που λέει και η λέξη, την μεταφορά στην τηλεόραση της ιδιωτικότητας κάποιων ανθρώπων σε κάποια δραστηριότητά τους, ανάλογα με το είδος του ριάλιτι.
Δηλαδή ριάλιτι δεν είναι μόνο το Big Brother, το GNTM και το Survivor, αλλά είναι ακόμα και μία εκπομπή «πολιτική» που μαζεύονται 10 άσχετοι άνθρωποι μεταξύ τους και υποτίθεται συζητάνε και τσακώνονται, ακόμα και μία αθλητική εκπομπή που μαζεύονται 10 άνθρωποι και τσακώνονται στην τηλεόραση για το αν ήταν πέναλτι ή όχι.
Ουσιαστικά η αθλητική τέτοιου τύπου εκπομπή ριάλιτι, μεταφέρει στην τηλεόραση την εικόνα της συζήτησης στο καφενείο.
Με την αποδοχή λοιπόν στην καθημερινότητα μας των ριάλιτι, ουσιαστικά αποδεχόμαστε και γουστάρουμε να καταργούμε την ιδιωτικότητα των άλλων για την δική μας διασκέδαση.
Επιπλέον όμως ασυνείδητα δεν θεωρούμε κακό να χάνουμε και εμείς την ιδιωτικότητα μας σε άλλες καθημερινές μας ενέργειες.
Θα ήθελα να σας αναλύσω πώς ουσιαστικά ζούμε όλοι μας ένα καθημερινό ριάλιτι, χωρίς να το παίρνουμε χαμπάρι.
Πρώτα από όλα λειτουργεί, ειδικά στους νέους, η ιδέα της μίμησης αυτού που βλέπουν στην τηλεόραση.
Όταν βλέπουν κάποιους να βγάζουν τη ζωή τους σε κοινή θέα και να γίνονται διάσημοι και πλούσιοι από αυτό, πολλοί επιθυμούν να τους μιμηθούν για να πετύχουν και αυτοί.
Οπότε επιλέγουν, μέσω των μέσων κοινωνικής δικτύωσης και όχι μόνο, να βγάζουν τη ζωή τους σε κοινή θέα, για να πουλήσουν φιγούρα στους φίλους τους ή και για να βγάλουν χρήματα.
Αυτός είναι και ο λόγος της εξάρτησης μας πλέον από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, που ουσιαστικά είναι ένα ριάλιτι.
Όλοι μας θέλουμε μία φορά στο τόσο να βάλουμε μία φώτο στο ίντερνετ να την δουν οι φίλοι μας, αγνοώντας ασυναίσθητα ότι ουσιαστικά βγάζουμε την ιδιωτικότητα μας στην πίστα.
Αν το πάμε και λίγο παραπέρα, για παράδειγμα πολλά νεαρά ωραία κορίτσια βάζουν μία ημίγυμνη φώτο στο λογαριασμό τους, μήπως και την δει κάποιος ατζέντης και γίνουν πλούσιες, μιμούμενες τις τηλεστάρ.
Επιπλέον να σας δώσω ένα ακόμα στοιχείο, που σίγουρα θα σας κάνει εντύπωση.
Γνωρίζετε ότι από τη στιγμή που βγαίνει κάποιος από το σπίτι του στη Γλυφάδα για παράδειγμα, περπατάει μέχρι το αυτοκίνητο, πάει στο κέντρο, παρκάρει, περπατάει μέχρι το γραφείο του, ότι τον έχουν καταγράψει τουλάχιστον 40 δημόσιες και ιδιωτικές κάμερες?
Δηλαδή για παράδειγμα ο περιπτεράς ο κοτσομπόλης έξω από το σπίτι που έχει κάμερες, μπορεί να δει πότε βγήκε, πώς περπάτησε, πώς φτερνίστηκε, πώς έσκυψε και φάνηκε το εσώρουχο!
Τέλος ο μεγαλύτερος Big Βrother που έχουμε όλη μέρα πάνω μας, είναι το κινητό μας.
Χαιρόμαστε κιόλας που, επειδή δίνει συνεχώς στίγμα του πού βρισκόμαστε, μας δίνει ιδέες για εστιατόρια και μπαρ της περιοχής που βρισκόμαστε.
Προβληματιστείτε λίγο με τα ανωτέρω.
Μην ψάξετε τρόπο να διασφαλίσετε την ιδιωτικότητα σας, αφού αυτό στην ηλεκτρονική εποχή που ζούμε είναι αδύνατο, αλλά προσπαθήστε λίγο να το ελέγξετε και να βάλετε όριο.
«Τα εν οίκο μη εν δήμο» δυστυχώς ή ευτυχώς δεν ισχύει πια!
