Μπορεί το ΤΑΙΠΕΔ και κατ’ επέκταση η κυβέρνηση της Ν.Δ. να υποστηρίζουν ότι η ανάδειξη των γεωστρατηγικών και εμπορικών πλεονεκτημάτων των περιφερειακών λιμένων συνεχίζει να αποτελεί βασική στρατηγική, ωστόσο η πραγματικότητα είναι ότι η χώρα παραχωρεί βασικές υποδομές σε ξένους και εγχώριους ιδιώτες.
Σε μια χρονική στιγμή, μάλιστα, που οι σφοδρότερες συγκρούσεις του πολέμου εξελίσσονται στην περιοχή της Μαριούπολης, καθώς η Ρωσία θέλει διακαώς να κάνει δικές της τις λιμενικές εγκαταστάσεις της πόλης. Ο έλεγχος του λιμανιού και ο αποκλεισμός της Ουκρανίας από τις θαλάσσιες εξόδους προκαλούν τεράστια προβλήματα για την επιβίωση των ίδιων των πολιτών.
Οι δημόσιες υποδομές σε περιόδους κρίσης καθίστανται απαραίτητο εργαλείο για την προστασία του πληθυσμού. Ιδιαίτερα όταν πρόκειται για υγειονομική κρίση, οι υπηρεσίες υγείας, ύδρευσης και αποχέτευσης, οι οδικές αρτηρίες, τα λιμάνια, τα αεροδρόμια κ.ά. καθίστανται νευραλγικά για τον περιορισμό της διασποράς και την υποστήριξη των κοινοτήτων. Οι υποδομές της χώρας δεν μπορούν να γίνουν αντικείμενο εκμετάλλευσης στα χέρια των ιδιωτών.
Η ίδια όμως η πραγματικότητα τους διαψεύδει. Οι κυβερνητικοί ισχυρισμοί περί δημιουργίας… χιλιάδων θέσεων εργασίας αποδείχθηκαν πλαστή εικόνα, για παράδειγμα, στο μεγαλύτερο λιμάνι της χώρας, στον Πειραιά, καθώς οι όποιες επενδύσεις έγιναν από την COSCO (κεντρική φωτο) δεν είχαν προστιθέμενη αξία για την ελληνική οικονομία, ενώ τα φορολογικά έσοδα από τη λειτουργία της εταιρίας είναι μειωμένα λόγω των φοροαπαλλαγών που απολαμβάνει.
Μεσαίωνας και μονοπώλιο
Μάλιστα, οι κινητοποιήσεις των εργαζομένων στην προβλήτα της COSCO και τα αιτήματα που προέβαλαν ανέδειξαν την ύπαρξη καθεστώτος εργασιακού μεσαίωνα, το οποίο υπάρχει ο κίνδυνος να επεκταθεί στο σύνολο των δραστηριοτήτων του λιμανιού στο ενδεχόμενο πώλησής του.
Ο έλεγχος στην ακτοπλοΐα, στις εμπορευματικές μεταφορές, στον τουρισμό και εν τέλει στην εξυπηρέτηση των κοινωνικών και οικονομικών αναγκών της χώρας περνάει στα χέρια ενός ιδιωτικού μονοπωλίου, ενώ αφαιρούνται ακόμα και οι στοιχειώδεις δυνατότητες δημόσιου ελέγχου σε μια βασική υποδομή για την παραγωγική ανασυγκρότηση και την εθνική άμυνα της χώρας.
Αυτονόητο είναι, επίσης, ότι οι πόλεις αποξενώνονται οριστικά από το λιμάνι, αφού αφαιρείται από τις τοπικές κοινωνίες οποιαδήποτε δυνατότητα να έχουν λόγο στα θέματα του λιμανιού, ακόμα και πρόσβαση στον χώρο του.
Οι ιδιωτικοποιήσεις
Στον χάρτη της ανάπτυξης των λιμένων που διεκδικούνται από ισχυρά επιχειρηματικά σχήματα και κοινοπραξίες εταιριών περιλαμβάνονται λιμάνια από τη βόρεια Ελλάδα –της Αλεξανδρούπολης, της Καβάλας και της Θεσσαλονίκης-, αλλά και τη δυτική Ελλάδα, με αυτό της Ηγουμενίτσας να βρίσκεται στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος.
Παράλληλα, αναπτύσσεται ένα δίκτυο υποδομών που συνδυάζουν οδικές μεταφορές, θαλάσσιους δρόμους και σιδηροδρομική γραμμή.
- Αλεξανδρούπολη. Το πιο σημαντικό λιμάνι αυτού του διαγωνιστικού κύκλου που τρέχει το ΤΑΙΠΕΔ είναι ο Οργανισμός Λιμένος Αλεξανδρούπολης. Ο διαγωνισμός θα προχωρήσει με πώληση πλειοψηφικού πακέτου μετοχών του λιμανιού, το οποίο βρίσκεται στην περιοχή που αναπτύσσεται ένας μεγάλος ενεργειακός κόμβος φυσικού αερίου.
Υπενθυμίζεται ότι η Gastrade θα θέσει στην περιοχή σε λειτουργία πλωτό σταθμό επαναεριοποίησης υγροποιημένου φυσικού αερίου στα ανοικτά της Αλεξανδρούπολης.
Για το λιμάνι αίτηση ενδιαφέροντος έχουν καταθέσει το αμερικανικό fund Quintana Infrastructure & Development, η κοινοπραξία Cameron Goldair Cargo και Bolloré Africa Logistics, η κοινοπραξία Black Summit Financial Group, Euroports, EFA Group και ΓΕΚ Τέρνα, καθώς και ο Οργανισμός Λιμένος Θεσσαλονίκης, ο οποίος πλέον ελέγχεται από εταιρία συμφερόντων του Ιβάν Σαββίδη.
- Καβάλα. Ο Οργανισμός Λιμένος Καβάλας έχει στη διαχείρισή του τέσσερα λιμάνια στην ευρύτερη περιοχή: του κεντρικού λιμένα Καβάλας «Απόστολος Παύλος», του εμπορικού λιμένα «Φίλιππος Β’» στη Νέα Καρβάλη, του λιμένα Ελευθερών και του λιμένα Κεραμωτής.
Για το λιμάνι φάκελο έκφρασης ενδιαφέροντος έχουν καταθέσει οι Pfic Ltd, Quintana Infrastructure & Development, η κοινοπραξία Imerys, Goldair και I.M.G., η κοινοπραξία Black Summit-EFA Group και ΓΕΚ Τέρνα και ο ΟΛΘ.
- Ηγουμενίτσα. Στην άλλη άκρη της Εγνατίας Οδού, στο Ιόνιο πέλαγος, βρίσκεται το λιμάνι της Ηγουμενίτσας. Από το συγκεκριμένο λιμάνι περνάει όλη η επιβατική κίνηση της Αδριατικής, καθώς και τα φορτηγά και οχήματα, ενώ μεγάλο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και οι τρεις μαρίνες που διαχειρίζεται.
Για το λιμάνι, που θεωρείται κόμβος για τα πλοία τύπου Ro-Pax, έχουν καταθέσει αίτηση ενδιαφέροντος: ο όμιλος Attica, οι Danthia Shipping MARG, Portek International, Quintana Infrastructure & Development, Αιγαίον Οϊλ, η κοινοπραξία Archirodon ANEK με τον όμιλο Trident Hellas, η κοινοπραξία Grimaldi Euromed με Μινωικές Γραμμές και ο ΟΛΘ.
Το ενδιαφέρον για Ηράκλειο και Βόλο
Για το λιμάνι Ηρακλείου το ενδιαφέρον είναι κυρίως η κρουαζιέρα, όπου το συγκεκριμένο λιμάνι έχει τη δυνατότητα να αναδειχθεί ως ο δεύτερος, μετά τον Πειραιά, κόμβος κρουαζιέρας στη χώρα μας, αλλά και το επιβατηγό – οχηματαγωγό τμήμα. Εφόσον το ΤΑΙΠΕΔ επιλέξει το μοντέλο παραχώρησης πλειοψηφικού πακέτου μετοχών του λιμανιού, επενδυτικό ενδιαφέρον ενδέχεται να εκφράσει ο ιταλικός όμιλος Grimaldi, που ελέγχει τις Μινωικές Γραμμές.
Ωστόσο, στο λιμάνι του Ηρακλείου στην προ πανδημίας περίοδο είχαν εστιάσει και μεγάλοι όμιλοι κρουαζιέρας, ενδιαφερόμενοι περισσότερο για την παραχώρηση της κρουαζιέρας.
Το λιμάνι του Βόλου είναι ακόμα ένα για το οποίο έχει εκφραστεί δημόσια το αμερικανικό ενδιαφέρον (μαζί με Αλεξανδρούπολη, Καβάλα, και Ηγουμενίτσα). Εξυπηρετεί γενικό φορτίο, εμπορευματοκιβώτια, ακτοπλοΐα, αλλά και κρουαζιέρα. Επίσης, εισάγεται από το λιμάνι και σκραπ για να χρησιμοποιηθεί ως πρώτη ύλη για χαλυβουργίες που λειτουργούν στην περιοχή.
Είναι επίσης και το σημείο εξαγωγής μεταποιημένων προϊόντων χάλυβα και άλλων βιομηχανικών προϊόντων από μονάδες της Θεσσαλίας, ενίοτε ακόμη και προς τις ΗΠΑ. Για την επόμενη ημέρα στο λιμάνι έχει εκφραστεί, εκτός από το αμερικανικό, και ισραηλινό ενδιαφέρον.
