Πώς στήνονται με τις «πειραγμένες» ταμειακές μηχανές και τις «μαϊμού» αποδείξεις
H αποκάλυψη εστιατορίου που είχε πειράξει το λογισμικό των ταμειακών μηχανών, διαγράφοντας πάνω από 60% του τζίρου του, είναι από τις δεκάδες περιπτώσεις που έχουν καταφέρει να εντοπίσουν οι ελεγκτές της ΑΑΔΕ τα τελευταία έτη. Μαϊμού» ταμειακές μηχανές που εκδίδουν απλά χαρτάκια που μοιάζουν με αποδείξεις, παράνομα λογισμικά που «πειράζουν» τους φορολογικούς μηχανισμούς και σβήνουν συναλλαγές και ημερήσιους τζίρους αλλά και έκδοση δελτίων παραγγελίας χωρίς να κόβονται στη συνέχεια οι νόμιμες αποδείξεις, είναι τα πιο συνηθισμένα κόλπα που χρησιμοποιούν οι επιτήδειοι για να φοροδιαφεύγουν και να βάζουν στην τσέπη τον ΦΠΑ που εισπράττουν από τους πελάτες τους.
Πολλές είναι οι επιχειρήσεις που επιχειρούν να αποκρύψουν φορολογητέα ύλη παρεμβαίνοντας με διάφορους τρόπους στους φορολογικούς μηχανισμούς εκδόσεως αποδείξεων. Πολλές φορές μάλιστα η ευρηματικότης ξεπερνάει και τα πιο ευφάνταστα σχέδια των επιτήδειων αποδεικνύοντας ότι η φοροδιαφυγή τέχνας κατεργάζεται.
Ραγδαία εξέλιξη με τη βοήθεια της τεχνολογίας
Το φαινόμενο των πειραγμένων ταμειακών μηχανών εκτιμάται πως έχει πάρει μεγάλες διαστάσεις και τα κόλπα που μετέρχονται οι επιτήδειοι για να κλέψουν τον ΦΠΑ και να μην πληρώσουν φόρο εισοδήματος, εξελίσσονται ραγδαία με τη συνδρομή της τεχνολογίας. Η απάτη που στήνουν τα κυκλώματα στηρίζεται σε τρεις μεθόδους:
«Μαϊμού» ταμειακές μηχανές: Αποτελεί την πλέον κλασική μορφή απάτης, αφού χρησιμοποιείται ηλεκτρονικός υπολογιστής και λογισμικό για την παραγωγή και εκτύπωση παραστατικών, τα οποία προσομοιάζουν με φορολογικά στοιχεία αξίας, χωρίς όμως να εκδίδονται από νόμιμα εγκεκριμένο φορολογικό μηχανισμό. Τα παραστατικά αυτά ουδέποτε καταχωρούνται στα τηρούμενα λογιστικά αρχεία των οντοτήτων που τα εκδίδουν, με αποτέλεσμα τις σημαντικές απώλειες δημοσίων εσόδων αλλά και την παραπλάνηση του καταναλωτικού κοινού, αφού είναι συνήθως λίγοι εκείνοι που μπορούν να διακρίνουν ένα μη νόμιμο φορολογικό στοιχείο.
Χρήση των νόμιμων φορολογικών μηχανισμών για την έκδοση δελτίων παραγγελίας, χωρίς στη συνέχεια να εκδίδεται αντίστοιχο φορολογικό στοιχείο αξίας, ή για τη μαζική έκδοση ακυρωτικών σημειωμάτων στο τέλος της κάθε ημέρας, ή για τη μαζική χορήγηση εκπτώσεων, με σκοπό την απόκρυψη φορολογητέας ύλης. Αποτελεί συνηθισμένη μορφή απάτης. Οι υπηρεσίες διενεργούν στοχευμένους ελέγχους σε επιχειρήσεις, για τις οποίες υπάρχουν πληροφορίες ή βάσιμες υπόνοιες χρήσης τέτοιων πρακτικών. Ο έλεγχος αντλεί τα παραγόμενα ψηφιακά αρχεία των φορολογικών μηχανισμών τα οποία και επεξεργάζεται, προσδιορίζοντας την αποκρυβείσα φορολογητέα ύλη και επιβάλλοντας τις προβλεπόμενες κυρώσεις.
Ανάπτυξη και χρήση παράνομων λογισμικών εφαρμογών που παρεμβαίνουν στις ταμειακές μηχανές αλλοιώνοντας τα πραγματικά δεδομένα των συναλλαγών. Στην περίπτωση αυτή όλες οι εκδόσεις φορολογικών στοιχείων εμφανίζονται νομότυπες. Ωστόσο σε δεύτερο χρόνο και μετά την απομάκρυνση του πελάτη, ειδικά λογισμικά δύνανται να αλλοιώνουν το περιεχόμενο των εκδοθέντων φορολογικών στοιχείων ως προς τις ποσότητες, τις αξίες, τα είδη και τον αλγόριθμο της ασφαλούς σήμανσης του κάθε παραστατικού, με άλλα λόγια της ταυτότητάς του, σύμφωνα με τις επιθυμίες της οικονομικής οντότητας. Η συγκεκριμένη μορφή απάτης είναι από τις πλέον δύσκολα ανιχνεύσιμες, αφού στόχος των χρησιμοποιούμενων λογισμικών είναι η αριστοτεχνική συγκάλυψη κάθε ίχνους που θα μπορούσε να ενοχοποιήσει την οντότητα
Ποιες παρεμβάσεις έχουν εντοπιστεί
Με βάση τις περιπτώσεις που έχουν εντοπιστεί έως τώρα, οι παρεμβάσεις που γίνονται στους φορολογικούς μηχανισμούς έκδοσης αποδείξεων είναι οι ακόλουθες :
Η τροποποίηση της συνολικής αξίας των συναλλαγών της ημέρας.
Η τροποποίησης της συνολικής αξίας επιμέρους παραστατικών μεταβάλλοντας (αφαιρώντας) καταλλήλως τα προϊόντα που αναγράφονται σε αυτά.
Η εκ νέου σήμανσης με αλγόριθμο ασφαλούς σήμανσης των τροποποιημένων αρχείων, χωρίς να παρεμβαίνει ο νόμιμος μηχανισμός σήμανσης, με στόχο τη μη δυνατότητα ανίχνευσης της απάτης από τη φορολογική αρχή, αφού τα «πειραγμένα» παραστατικά αποκτούν ορθή νέα ταυτότητα.
Ο έλεγχος της τροποποίησης των αξιών στα επιμέρους παραστατικά, ώστε να υπάρχει πλήρης συμφωνία με την τροποποιηθείσα συνολική αξία των συναλλαγών της ημέρας, εξαλείφοντας τυχόν περιθώρια ή ενδείξεις λάθους.
Η επιλεκτική παρέμβαση τροποποιήσεων για συγκεκριμένα χρονικά διαστήματα.
Ο εντοπισμός και απαλοιφής παραστατικών, που, κατά τη διενέργεια των τροποποιήσεων, εμφανίζουν αλλοιωμένο ή κατεστραμμένο περιεχόμενο, ώστε να μην εντοπίζονται ίχνη αλλοίωσης ή παραποίησης σε ενδεχόμενο έλεγχο.
Η διόρθωση των αρχείων, που παράγει το συνδεδεμένο με το μηχανισμό λογισμικό, τα οποία προορίζονται για διαβίβαση πληροφοριών στις βάσεις δεδομένων της ΑΑΔΕ, ώστε να μην παρουσιάζεται η οποιαδήποτε απόκλιση με τα τροποποιημένα.
Η μαζική διόρθωση των αλγορίθμων ασφαλούς σήμανσης σε όλα τα παραγόμενα αρχεία, ώστε να αποτρέπεται τυχόν εντοπισμός λάθους.
Η εξάλειψης των ημερομηνιών τροποποίησης των αρχείων, που μεταβλήθηκαν, ώστε να μην αφήνεται σχετικό ίχνος ως προς το χρόνο μεταβολής τους.
Η αυτοματοποιημένη διαγραφή των καταχωρημένων παραγγελιών, καθώς και τα ίχνη αυτών (logs – βήματα χρήστη) κατά την εκκίνηση του υπολογιστή.
Με τα ταμπλετ οι ελεγκτές
Με «όπλο» τα κινητά τηλέφωνα και τα τάμπλετ με τα οποία έχουν ήδη εφοδιαστεί οι έχοντες την ευθύνη των ελέγχων για την έκδοση αποδείξεων, θα σκανάρουν τις αποδείξεις που έχουν λάβει οι πελάτες, θα τις στέλνουν στα κεντρικά της υπηρεσίας για άμεσο έλεγχο και θα προχωρούν στα περαιτέρω, εάν αποδειχθεί ότι η απόδειξη δεν έχει άλλη αξία πέραν του χαρτιού που έχει καταναλωθεί.
Το φαινόμενο των πειραγμένων ταμειακών μηχανών εκτιμάται πως έχει πάρει μεγάλες διαστάσεις και τα κόλπα που μετέρχονται οι επιτήδειοι για να κλέψουν τον ΦΠΑ και να μην πληρώσουν φόρο εισοδήματος εξελίσσονται ραγδαία με τη συνδρομή της τεχνολογίας. Το ίδιο προσπαθεί να κάνει και ο ελεγκτικός μηχανισμός, ξετρυπώνοντας τις νέες μεθόδους. Μέχρι τώρα, ο έλεγχος για «μαϊμού» αποδείξεις γίνεται κάπως έτσι:
Οι ελεγκτές στον επιτόπιο έλεγχο, παίρνουν στα χέρια τους αποδείξεις που έχουν εκδοθεί.
Ζητούν από την επιχείρηση τα φορολογικά της στοιχεία.
Αντιπαραβάλλουν την απόδειξη από τον επιτόπιο έλεγχο, με την αντίστοιχη απόδειξη, που είχε παραχθεί από τον μηχανισμό σήμανσης. Αν η απόδειξη είναι πειραγμένη, τότε η αντιπαραβολή βγάζει την εξής αλλοίωση: ίδιος αριθμός παραστατικού, με την ίδια ημερομηνία, ώρα, τραπέζι, χειριστή και αλγόριθμο ασφαλούς σήμανσης, αλλά διαφορετικό είδος, τιμή ανά είδος και συνολική αξία.
