Πολύ ακριβότερα πληρώνουν πλέον οι καταναλωτές το αγελαδινό γάλα. Μέσα σε έναν χρόνο η μέση σταθμισμένη τιμή προ ΦΠΑ ανά λίτρο εκτοξεύτηκε κατά 20%, από 1,04 ευρώ/λίτρο τον Φεβρουάριο του 2022 στο 1,25 ευρώ/ λίτρο στο τέλος Ιανουαρίου του 2023. Η τιμή του έχει αυξηθεί κι άλλο μέχρι σήμερα, επιβαρύνοντας ακόμα περισσότερο τα ελληνικά νοικοκυριά.
Σύμφωνα με τη χαρτογράφηση των συνθηκών ανταγωνισμού στο φρέσκο αγελαδινό γάλα, που ολοκλήρωσε και έδωσε στη δημοσιότητα η Επιτροπή Ανταγωνισμού, όλα τα στάδια στην αλυσίδα αξίας του φρέσκου αγελαδινού γάλακτος – κτηνοτρόφοι, μεταποίηση, λιανικό εμπόριο- αντιμετώπισαν αύξηση τους κόστους παραγωγής ειδικά μετά το 2021, με κυρίαρχα στοιχεία τις ζωοτροφές στην κτηνοτροφία και την ενέργεια στη μεταποίηση και στο λιανικό εμπόριο. Η κτηνοτροφία αντιμετωπίζει ένα πρόσθετο ζήτημα, που αφορά τη μείωση του ανθρώπινου και ζωικού κεφαλαίου.
Την ίδια στιγμή, διαπιστώνεται ότι όλο και περισσότεροι καταναλωτές στρέφονται στο «καλάθι του νοικοκυριού» για φρέσκο αγελαδινό γάλα, από το 16% τον πρώτο μήνα εφαρμογής του «καλαθιού» (Νοέμβριος 2022) σε 33% τον Δεκέμβριο του 2022 και σε 31% τον Ιανουάριο του 2023. Ως προς τις προτιμήσεις των καταναλωτών διαπιστώθηκε ότι για την υπό εξέταση περίοδο (1/2/2022-1/2/2023) οι καταναλωτές στρέφονται στα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας, με αύξηση του μεριδίου των προϊόντων αυτών στον συνολικό όγκο πωλήσεων, από το 34%-39% πριν από την εφαρμογή του «καλαθιού» στο 39%-40% κατά την εφαρμογή του «καλαθιού».
Την ίδια στιγμή, ανησυχητικά είναι τα στοιχεία για την ελληνική κτηνοτροφία. Σύμφωνα με τη μελέτη της Επιτροπής, παρατηρείται σταδιακή μείωση τόσο στον αριθμό του ανθρώπινου κεφαλαίου που ασχολείται με την παραγωγή αγελαδινού γάλακτος όσο και στον ζωικού κεφαλαίου. Ειδικότερα, κατά το 2021 παρατηρείται μείωση του αριθμού παραγωγών κατά 3,6%, αλλά αύξηση της παραδοθείσας ποσότητας κατά 2,4%, ενώ το 2022 παρατηρείται μείωση του αριθμού παραγωγών κατά 5,7% και μείωση της παραδοθείσας ποσότητας κατά 3,6%.
Την τελευταία 10ετία ο αριθμός των παραγωγών αγελαδινού γάλακτος μειώθηκε κατά 1,351 παραγωγούς. Από την άλλη πλευρά, ο πληθυσμός των αγελάδων για την παραγωγή γάλακτος στην Ελλάδα μειώνεται την τελευταία 10ετία, και ανάμεσα στο 2013 και το 2022 μειώθηκε κατά 49.000 κεφάλια. Ειδικότερα, το 2022 μειώθηκε ο αριθμός των αγελάδων για παραγωγή γάλακτος κατά 10.000 κεφάλια ή κατά 12%, ενώ αντίθετα αυξήθηκε ο αριθμός αγελάδων, π,χ. για την παραγωγή κρέατος κ.ά., κατά 25.000 κεφάλια σε σχέση με το 2021.
