Δέκα αλλαγές, αρκετές εκ των οποίων είναι θετικές, θα προκαλέσει με την ψήφισή του (αναμένεται να γίνει μέσα στον Φεβρουάριο) το ασφαλιστικό «νομοσχέδιο Βρούτση» για όσους εργαζομένους και εργαζόμενες εμπίπτουν στο καθεστώς διαδοχικής ασφάλισης.
Οι όροι εξόδου προς τη σύνταξη, κύρια και επικουρική, για όσους έχουν ασφαλιστεί σε δύο ή και περισσότερα Ταμεία, διαδοχικά, γίνονται πιο ευνοϊκοί, δίνεται η δυνατότητα «έξυπνης» αξιοποίησης χρόνου παράλληλης ασφάλισης και ανοίγει ο δρόμος για την επανεξέταση αιτημάτων τα οποία έχουν απορριφθεί, στη βάση των νέων δεδομένων.
Όπως αναφέρει στο ρεπορτάζ του ο Νάσος Χατζητσάκος, από την ανάλυση των σχετικών άρθρων του σχεδίου νόμου, με βάση το περιεχόμενο που έχει τεθεί σε δημόσια διαβούλευση και πριν από ενδεχόμενες τροποποιήσεις μετά την κατάθεσή του στη Βουλή, οι βασικές αλλαγές που προωθούνται στο καθεστώς διαδοχικής ασφάλισης είναι οι εξής:
1) Αλλάζουν οι ελάχιστες προϋποθέσεις συνταξιοδότησης από τον τελευταίο φορέα του ασφαλισμένου. Συγκεκριμένα, για να λάβει ένας εργαζόμενος κύρια σύνταξη από τον τελευταίο φορέα ασφάλισής του θα απαιτούνται για κύρια σύνταξη γήρατος 1.000 ημέρες ασφάλισης συνολικά, από 1.500 που χρειάζονται σήμερα.
2) Επίσης, για τον ίδιο σκοπό, θα απαιτούνται 300 ημέρες ασφάλισης κατά τη διάρκεια των τελευταίων 5 ετών πριν από την υποβολή της αίτησης για συνταξιοδότηση ή τη διακοπή της απασχόλησης, από 500 ημέρες ασφάλισης που προβλέπονται βάσει της ισχύουσας νομοθεσίας.
3) Για συντάξεις θανάτου ή αναπηρίας θα απαιτούνται 600 ημέρες ασφάλισης, οποτεδήποτε πριν από την επέλευση του ασφαλιστικού κινδύνου της αναπηρίας ή του θανάτου.
4) Σε όσους και όσες θεμελιώνουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα λόγω γήρατος με τουλάχιστον 15 έτη ασφάλισης στο 67ο έτος της ηλικίας τους θα μπορεί να χορηγείται σύνταξη από τον ΕΦΚΑ, χωρίς να εξετάζονται οι ελάχιστες προϋποθέσεις των 1.000 ημερών ασφάλισης και των 300 ημερών την τελευταία πενταετία.
5) Σε περίπτωση που δεν θα πληρούνται οι συγκεκριμένες προϋποθέσεις ή θα καλύπτονται αλλά δεν θα έχουν συμπληρωθεί οι όροι συνταξιοδότησης του φορέα ή κλάδου όπου υπαγόταν ο ασφαλισμένος κατά τον χρόνο άσκησης της τελευταίας δραστηριότητάς του, θα δικαιούται σύνταξη με τους όρους συνταξιοδότησης της απασχόλησης όπου πραγματοποίησε τις περισσότερες ημέρες (στην οποία δεν θα περιλαμβάνεται η τελευταία δραστηριότητα), εφόσον: α) θα έχει συμπληρώσει το όριο ηλικίας συνταξιοδότησης λόγω γήρατος ή θα έχει το ποσοστό αναπηρίας που προβλέπεται από τη νομοθεσία του φορέα όπου υπαγόταν κατά τον χρόνο άσκησης της τελευταίας απασχόλησης και β) θα πληρούνται οι προϋποθέσεις συνταξιοδότησης του φορέα της δραστηριότητας όπου διήνυσε τον περισσότερο χρόνο ασφάλισης.
6) Σε περίπτωση όπου δεν συγκεντρώνονται οι προϋποθέσεις συνταξιοδότησης που προβλέπει η νομοθεσία του φορέα της δραστηριότητας ή απασχόλησης στην οποία πραγματοποίησε τις περισσότερες ημέρες ασφάλισης, τότε το συνταξιοδοτικό δικαίωμα θα κρίνεται με τις προϋποθέσεις συνταξιοδότησης του φορέα της απασχόλησης κατά φθίνουσα σειρά αριθμού ημερών.
7) Όταν οι ασφαλισμένοι δεν συγκεντρώνουν τις προϋποθέσεις συνταξιοδότησης που προβλέπει η νομοθεσία κάποιου από τους ενταχθέντες, πλην του τελευταίου, στον ΕΦΚΑ φορέα ή τομέα ή κλάδου ή λογαριασμού στους οποίους ασφαλίστηκαν, τότε η αίτηση συνταξιοδότησης θα απορρίπτεται.
8) Ως χρόνος ασφάλισης που απαιτείται για την πλήρωση των προϋποθέσεων συνταξιοδότησης, λογίζεται ο χρόνος υποχρεωτικής ή προαιρετικής ασφάλισης. Ειδικά, για την πλήρωση των προϋποθέσεων του απαιτούμενου συνολικού χρόνου ασφάλισης (των 1.000 ή των 600 ημερών ασφάλισης, αντίστοιχα), δύναται να συνυπολογιστεί και ο χρόνος αναγνώρισης στρατιωτικής θητείας για τον οποίο καταβλήθηκαν εισφορές.
9) Στις περιπτώσεις όπου έχει διανυθεί παράλληλος χρόνος ασφάλισης σε περισσότερους του ενός ενταχθέντες στον ΕΦΚΑ φορείς, τομείς, κλάδους και λογαριασμούς έως τις 31 Δεκεμβρίου 2016, ο ασφαλισμένος δύναται να επιλέξει τον χρόνο ασφάλισης που επιθυμεί να συνυπολογίσει, σύμφωνα με τις διατάξεις της διαδοχικής ασφάλισης.
10) Στα πρόσωπα που θεμελιώνουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα, λόγω γήρατος, με 15 τουλάχιστον έτη ασφάλισης στο 67ο έτος της ηλικίας, με συνυπολογισμό διαδοχικού χρόνου ασφάλισης, χορηγείται σύνταξη από την υπηρεσία του ΕΦΚΑ του τελευταίου φορέα ή τομέα ή κλάδου ή λογαριασμού, στον οποίο υπαγόταν ο ασφαλισμένος, χωρίς να απαιτείται ελάχιστος αριθμός ημερών ασφάλισης.
Σημειώνεται ότι με τους ίδιους όρους για την κύρια θα κρίνονται από το ΕΤΕΑΕΠ και τα αιτήματα λήψης επικουρικής σύνταξης βάσει της διαδοχικής, όπως ρητά προβλέπεται στο σχέδιο νόμου.
Δείτε επίσης: Αναδρομικά: Θα… χαμογελάσει μόνο το 2% των «παλαιών» συνταξιούχων με τα νέα δεδομένα (Πίνακες)
Τα νέα δεδομένα στη διαδοχική ασφάλιση θα ισχύσουν με την ψήφιση του νομοσχεδίου. Για αιτήσεις οι οποίες έχουν απορριφθεί θα υπάρχει η δυνατότητα επανεξέτασης ύστερα από αίτημα του ασφαλισμένου, ενώ όσες έχουν υποβληθεί και εκκρεμούν θα κριθούν βάσει του καινούργιου πλαισίου.
Καθιερώνεται συμψηφισμός οφειλών προς το ΕΤΕΑΕΠ
Από τις συντάξεις ή τα εφάπαξ τους θα παρακρατούνται από τους συνταξιούχους τυχόν οφειλές προς το Ενιαίο Ταμείο Επικουρικής Ασφάλισης και Εφάπαξ Παροχών (ΕΤΕΑΕΠ). Υπόλοιπα χρεών από όσους αποβιώνουν θα ακολουθούν τους κληρονόμους τους.
Οπως αναφέρεται στο νομοσχέδιο του υπουργείου Εργασίας, «οφειλές προς το ΕΤΕΑΕΠ των δικαιούχων επικουρικής σύνταξης ή εφάπαξ παροχής από το ΕΤΕΑΕΠ αποσβένονται με συμψηφισμό με τις συντάξεις και την εφάπαξ παροχή που δικαιούνται από το ΕΤΕΑΕΠ».
Εάν ο οφειλέτης αποβιώσει, τότε οι οφειλές του προς το Ενιαίο Επικουρικό Ταμείο θα συμψηφίζονται με τυχόν χρωστούμενες προς αυτόν και στους νόμιμους κληρονόμους του αναδρομικές παροχές, προς απομείωσή τους. Τυχόν υπόλοιπο ποσό θα αναζητείται από αυτούς κατά την κληρονομική τους μερίδα, σύμφωνα με τις διατάξεις του Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων (ΚΕΔΕ).
Σε περίπτωση που μεταξύ των κληρονόμων υπάρχουν πρόσωπα τα οποία έλκουν δικαίωμα σε σύνταξη ή εφάπαξ παροχή από τον οφειλέτη, σύμφωνα με το νομοσχέδιο, «το ανεξόφλητο ποσό της θα παρακρατείται από το σύνολο των συντάξεων και της εφάπαξ παροχής που τους μεταβιβάζονται ή τους καταβάλλονται, κατά το ποσοστό της σύνταξης ή του εφάπαξ που δικαιούνται από το ΕΤΕΑΕΠ».
Ο τρόπος και οι λεπτομέρειες εφαρμογής αυτού του άρθρου θα εξειδικευτούν με σχετικές εγκυκλίους, μετά την ψήφιση του νομοσχεδίου.
