Η ελληνική διπλωματία ή λειτουργεί με άγνοια κινδύνου ή προσπαθεί να συναγωνιστεί σε βιαστικές κινήσεις το Μέγαρο Μαξίμου, το οποίο υπό την καθοδήγηση Μητσοτάκη σπεύδει να ικανοποιήσει άκριτα τις επιθυμίες των ΗΠΑ. Η σημαντική, κατά τα άλλα, συμφωνία οριοθέτησης θαλάσσιας δικαιοδοσίας ζωνών μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου, υπό τη μεσολάβηση των ΗΠΑ, ίσως αποτελέσει ακόμη ένα πρόβλημα στις σχέσεις Ελλάδας και Τουρκίας.
Νίκος Γ. Μερτζάνης
Το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών, με ανακοίνωσή του από τις 11 Οκτωβρίου, χαιρέτισε τη συμφωνία και έσπευσε μάλιστα να τονίσει ότι οφείλουν να ακολουθήσουν το παράδειγμά της όλες οι χώρες της περιοχής: «Η συμφωνία αυτή θα συμβάλει στην ειρήνη και σταθερότητα στην ανατολική Μεσόγειο, η οποία ήδη αντιμετωπίζει σειρά προκλήσεων. Καταδεικνύει ότι η διευθέτηση διαφορών μεταξύ χωρών όσον αφορά την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών είναι δυνατή μόνο μέσω του σεβασμού του Διεθνούς Δικαίου. Ως εκ τούτου, αποτελεί παράδειγμα το οποίο οφείλουν να ακολουθήσουν όλες οι χώρες της περιοχής».
Κανένας αστερίσκος, καμία δήλωση που θα μπορούσε να αποτελέσει τη δικλίδα ασφαλείας σε ενδεχόμενη εργαλειοποίηση της συμφωνίας από την Τουρκία. Με γείτονα τον Ερντογάν δεν είναι δυνατόν να μένει ούτε χαραμάδα ανοιχτή και φαίνεται ότι η Ελλάδα άφησε ανοιχτό το παράθυρο.
Η αντίδραση της Αγκυρας στη συμφωνία μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου ήρθε στις 27 Οκτωβρίου, 16 ημέρες ύστερα από αυτή του ελληνικού ΥΠΕΞ. Και φυσικά οι Τούρκοι «πήραν την πάσα» και προσπαθούν να την εκμεταλλευτούν με τον καλύτερο για τη χώρα τους τρόπο: «Ελπίζουμε ότι αυτή η συμφωνία θα συμβάλει στην ειρήνη και τη σταθερότητα στην ανατολική Μεσόγειο, η οποία αυτή τη στιγμή αντιμετωπίζει πολλές προκλήσεις. Η συμφωνία προβλέπει επίσης ένα μοντέλο κοινής λειτουργίας και κατανομή εσόδων, μέσω τρίτου μέρους, για ορισμένες περιοχές αδειών υδρογονανθράκων στην υφαλοκρηπίδα των δύο μερών. Αυτό το μοντέλο, που έχει παρόμοια παραδείγματα στον κόσμο, μπορεί να δημιουργήσει ένα θετικό προηγούμενο για την περιοχή και ιδιαίτερα για τους Τουρκοκυπρίους και τους Ελληνοκυπρίους».
Πολύ λογική η κίνηση της Τουρκίας, η οποία βάζει από το παράθυρο τον διαμοιρασμό της ΑΟΖ μεταξύ της Κυπριακής Δημοκρατίας και του μορφώματος της κατεχόμενης Κύπρου. Πρόσθεσε μία παράγραφο σε όσα είχε ανακοινώσει και το ελληνικό ΥΠΕΞ.
Απάντηση στους Τούρκους υπήρξε, από την πλευρά της Κύπρου, ανήμερα την 28η Οκτωβρίου, από τον Πρόεδρο της Κύπρου Νίκο Αναστασιάδη. Ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας ρωτήθηκε για τη συμφωνία Ισραήλ – Λιβάνου και κλήθηκε να σχολιάσει την ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών (ότι αποτελεί καλό προηγούμενο για την περίπτωση Ελληνοκυπρίων – Τουρκοκυπρίων).
Ο κ. Αναστασιάδης είπε: «Είναι καλά γνωστό ότι ανάλογη πρόταση υπεβλήθη από εμάς, δηλαδή για έναν διάλογο μεταξύ της Κυπριακής Δημοκρατίας και της Τουρκίας ή ακόμα και προσφυγή στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης για καθορισμό της ΑΟΖ της κάθε χώρας, με βάση πάντα τόσο τη Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας όσο και το Διεθνές Δίκαιο. Το απέρριψαν. Θεωρούμε ότι αυτό που συνέβη και είχε ως αποτέλεσμα την ειρηνική εξεύρεση λύσης μεταξύ Λιβάνου και Ισραήλ θα μπορούσε να αποτελέσει ένα πραγματικό πρότυπο. Η κατεχόμενη πατρίδα μας δεν αποτελεί ξεχωριστή κρατική οντότητα για να μπορούσε να ακούσουμε μια ανάλογη συμβουλή. Αυτή που παραβιάζει τα δικαιώματα Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων είναι η Τουρκία, που αμφισβητεί το 40% της ΑΟΖ της Κυπριακής Δημοκρατίας».
