Στις 11 Νοεμβρίου θα κυκλοφορήσει στις κινηματογραφικές αίθουσες από την Tanweer η συγκλονιστική ταινία «Καλάβρυτα 1943», ως φόρος τιμής στο ολοκαύτωμα των Καλαβρύτων
Η «δημοκρατία» συνομίλησε με τους δημιουργούς της ταινίας, τον σκηνοθέτη Νικόλα Δημητρόπουλο και τον σεναριογράφο Δημήτριο Κατσαντώνη, και αναγνώρισε το πάθος τους και τη μαχητικότητά τους για την αποτύπωση, μέσω της 7ης Τέχνης, της ιστορικής αλήθειας αλλά και της δικαίωσης των οικογενειών που είδαν τους άνδρες τους να εκτελούνται από τον Γερμανό κατακτητή στις 13 Δεκεμβρίου 1943.
Συνολικά, σύμφωνα με τους ιστορικούς, εκτελέστηκαν 677 άμαχοι, από τους οποίους οι 499 στα Καλάβρυτα, και πυρπολήθηκαν περίπου 1.000 σπίτια σε πάνω από 50 χωριά. Μάλιστα, τα ναζιστικά στρατεύματα άρπαξαν και υλικά αγαθά, τρόφιμα, αλλά και ζώα, ώστε, σύμφωνα με την ηγεσία της μεραρχίας των ναζί, να στερήσουν από τους κατοίκους των χωριών τις προϋποθέσεις διαβίωσης.
Η σφαγή των Καλαβρύτων αποτελεί την πιο βαριά περίπτωση εγκλήματος πολέμου στην Ελλάδα κατά την κατοχική περίοδο. Κανένας από τους υπευθύνους των εγκλημάτων αυτών δεν λογοδότησε στη Δικαιοσύνη, ενώ μέχρι σήμερα δεν έχει καταβληθεί καμιά απολύτως αποζημίωση από τη Γερμανία.
Το νήμα της ταινίας για τη σφαγή των Καλαβρύτων ξεμπερδεύει η ηρωίδα Καρολάιν Μάρτιν. Πρόκειται για δικηγόρο, εκπρόσωπο της γερμανικής κυβέρνησης που προσλαμβάνεται για να αντικρούσει τις ελληνικές αξιώσεις περί πολεμικών αποζημιώσεων την περίοδο της Κατοχής. Η Καρολάιν επισκέπτεται την Ελλάδα και συναντά τον Νικόλα Ανδρέου, έναν από τους τελευταίους εν ζωή επιζήσαντες της σφαγής των Καλαβρύτων. Οσο ο Νικόλας εξιστορεί τα γεγονότα του παρελθόντος, οι δυο τους θα αντιπαρατεθούν με τις προσωπικές τους προκαταλήψεις και πεποιθήσεις σε μια επίπονη αναμέτρηση που θα τους φέρει πιο κοντά. Το καθαρτήριο αυτό ταξίδι, μέσα από ένα σκοτεινό κεφάλαιο της Ιστορίας, θα καταλήξει στην αναγνώριση μιας αμοιβαίας ανάγκης: στην αναζήτηση της ελπίδας. Στο φιλμ παίζουν σημαντικοί ηθοποιοί, όπως οι Max von Sydow, Astrid Roos, Δανάη Σκιάδη, Νικόλας Παπαγιάννης, Martin Laer, Alice Krige, Tomas Arana, Γιώργος Βογιατζής, Μάξιμος Λιβιεράτος,Τάσος Καρλής.
Ο σκηνοθέτης Νικόλας Δημητρόπουλος και ο σεναριογράφος Δημήτριος Κατσαντώνης αποκαλύπτουν πολλά, αλλά και τις δυσκολίες των γυρισμάτων.
Πότε γυρίστηκε η ταινία;
Ν.Δ.: Τα γυρίσματα ξεκίνησαν το 2018 και ολοκληρώθηκαν το 2019. Ηταν σπαστά, επειδή θέλαμε άλλον καιρό για το σύγχρονο και άλλον για το κομμάτι που διαδραματίζεται το 1943, αλλά ως σύνολο ήταν 10 εβδομάδες. Από εκεί και μετά αρχίσαμε το κομμάτι της post production, τη διαδικασία του μοντάζ δηλαδή, της τελειοποίησης των οπτικών εφέ, της χρωματικής διόρθωσης, της επεξεργασίας ήχου κ.λπ., το οποίο στις περισσότερες ταινίες μεγάλου προϋπολογισμού μπορεί να διαρκέσει αρκετά μεγάλο χρονικό διάστημα. Ετσι, η ταινία ουσιαστικά ήρθε στην τελική της μορφή, χρονικά, μέσα στο 2020.
Δηλαδή, ολοκληρώθηκε μέσα στην πανδημία, την περίοδο της καραντίνας;
Σ.Κ.: Οχι, δεν είχαμε γυρίσματα στην πανδημία. Αλλά, ακριβώς επειδή η ταινία αγγίζει ένα τόσο σημαντικό θέμα, όχι μόνο για την Ελλάδα αλλά για ολόκληρο τον κόσμο, και αναπαράγει ένα τόσο συναρπαστικό περιβάλλον με μεγαλοπρεπείς χαρακτήρες και ιστορικότητα, ήταν πολύ σημαντικό για όλους μας να κάνουμε την πρεμιέρα της στη μεγάλη οθόνη του σινεμά. Και όσο τα σινεμά παρέμεναν κλειστά λόγω πανδημίας περιμέναμε μερικούς μήνες, ώστε να δώσουμε το ραντεβού με το κοινό την κατάλληλη στιγμή και με τη μαζικότητα που αξίζει στην ταινία. Ετσι, στις 11 Νοεμβρίου ξεκινά το ταξίδι της σε ολόκληρη την Ελλάδα.
Η ταινία είναι ένας φόρος τιμής στους κατοίκους των Καλαβρύτων;
Δ.Κ.: Σίγουρα είναι φόρος τιμής και έτσι ξεκίνησε η ιδέα, όταν με προσέγγισε ο Ελληνοαμερικανός Τομ Σουλελές, ο οποίος είναι ο μεγαλύτερος επενδυτής στην ταινία, για να αναδείξουμε την τραγωδία σε παγκόσμιο επίπεδο με μια διεθνών προδιαγραφών παραγωγή, να αποδώσουμε φόρο τιμής στους κατοίκους τον Καλαβρύτων και να μην αφήσουμε την τραγωδία να ξεχαστεί.
Ν.Δ.: Συμφωνώ με τον Δημήτριο, αλλά για μένα είναι και φόρος τιμής σε όλους όσοι υπέφεραν στην Ελλάδα, αλλά και σε όλον τον κόσμο σε αυτόν τον πόλεμο. Ηταν μια μαύρη σελίδα στην παγκόσμια Ιστορία και, απ’ ό,τι φαίνεται, δεν μάθαμε και πολλά από τότε ή τα ξεχάσαμε…
Τι επιδιώκετε μέσα από την αφήγηση του Ανδρέου; Τη δικαίωση; Την καταγραφή της ιστορικής μνήμης; Το «ποτέ πια άλλες τέτοιες θηριωδίες»;
Δ.Κ.: Ο επικρατέστερος σκοπός είναι η καταγραφή του γεγονότος. Να μην αφήσουμε να ξεχαστεί η τραγωδία. Σίγουρα, υπάρχει και η ελπίδα ότι κάποια στιγμή θα επέλθει δικαίωση για τα θύματα και τις οικογένειές τους.
Οι Γερμανοί θα αποζημιώσουν τα θύματα; Σε τι σημείο βρίσκεται η υπόθεση δικαστικά;
Δ.Κ.: Ακούσαμε από την Πρόεδρο της Δημοκρατίας ότι το θέμα είναι ανοιχτό. Η αλλαγή κυβέρνησης στη Γερμανία, αν συμπεριλαμβάνει και τους Πρασίνους, μπορεί να επιφέρει μια διαφορετική αντιμετώπιση του θέματος. Αλλά, όπως διαφαίνεται αυτή τη στιγμή, η γερμανική γραμμή είναι αυτή της συμφιλίωσης παρά τον αποζημιώσεων.
Εγινε ιστορική έρευνα για την ταινία; Πόσοι άνδρες εκτελέστηκαν; Και τι επιπτώσεις είχε αυτή η θηριωδία στις ζωές των κατοίκων;
N.Δ.: Είχε γίνει μεγάλη έρευνα από τον Δημήτριο, και μετά κάναμε και εμείς μεγάλη έρευνα για να είμαστε σωστοί. Πρέπει, όμως, να πω ότι μπορεί να είναι βασισμένη σε πραγματικά γεγονότα η ταινία, αλλά δεν παύει να είναι μυθοπλασία. Στην επιχείρηση «Καλάβρυτα» 752 πολίτες πέθαναν.
Πόσοι ηθοποιοί πήραν μέρος στην ταινία; Ποιες ήταν οι πιο δύσκολες σκηνές;
Ν.Δ.: Οι ηθοποιοί που πήραν μέρος ήταν (μαζί με τους βοηθητικούς) περίπου 300, πιστεύω, αλλά δεν ξέρω το ακριβές νούμερο. Οι πιο δύσκολες σκηνές για μένα ήταν όσες είχαν να κάνουν με τον λόφο. Ηταν δύσκολες από όλες τις απόψεις, με τεράστια υπέρβαση τόσο από τους ηθοποιούς όσο και από το συνεργείο. Είχε κρύο και πολύ αέρα. Υπάρχει μια συγκεκριμένη σκηνή της ταινίας, την οποία, όταν γυρίζαμε, έκλαιγε το μισό συνεργείο. Πιστεύω ότι θα την καταλάβει το κοινό και είμαι βέβαιος ότι θα καταφέρουμε να συνδεθούμε.
