Αρωματοποιία. Μια τέχνη που δεν ζητά να ερμηνευθεί, αλλά να γίνει βίωμα. Μια τέχνη που αγγίζει πρώτα το συναίσθημα και μετά τη σκέψη, ξυπνά μνήμες, γίνεται παρηγοριά, επιστροφή, αγκαλιά. Μπορεί να πει ιστορίες χωρίς να ειπωθεί ούτε μια λέξη.
Την πρώτη φορά που συνάντησα τον Γιώργο Κουτσούκο -με αφορμή φυσικά την αγάπη μου για την ιδιαίτερη αυτή μορφή τέχνης- ο χρόνος, με έναν ανεξήγητο τρόπο σταμάτησε. Μαγνητισμένη, τον άκουγα να μιλάει για στιγμές ζωής που βρήκαν καταφύγιο σε μυρωδιές. Θαύμασα το θάρρος του να ακολουθήσει το όνειρό του σε μια χώρα όπου οι δρόμοι για να εμβαθύνεις στο πεδίο της αρωματοποιίας είναι ελάχιστοι και συχνά κλειστοί. Κι όμως, ο Γιώργος, γυρνώντας από την πρωινή εργασία του, ανοίγει τα φτερά και την καρδιά του σε έναν μικρό χώρο, σε μια στοά στο κέντρο της Αθήνας. Σε έναν χώρο όπου άριστα τακτοποιημένα όλα, υπηρετούν τη δημιουργία και με τάξη σχεδόν τελετουργική, γεννιούνται τα αρώματα «Little Bottle Perfumes» που έχουν να πουν τη δική τους ιστορία.
Η παιδική του ηλικία είναι το «πεύκο και ο σχίνος», είναι τα γιασεμιά στις ντουλάπες της γιαγιάς του, η κανέλα και το γαρύφαλλο στην ξυλόσομπα, η σοκολάτα που έλιωνε αργά στο μπεν μαρί. «Είμαι ευλογημένος με μια πολύ τρυφερή και αρωματική παιδική ηλικία» λέει και μέσα σε αυτή τη φράση χωράει ολόκληρη η αφετηρία του.
Σήμερα, ο Γιώργος Κουτσούκος, εκτός από τη σειρά αρωμάτων που έχει δημιουργήσει, αναλαμβάνει να φτιάξει το προσωπικό άρωμα για τον καθένα -μοναδικό, όπως και ο άνθρωπος που το φορά. «Όταν φτιάχνω ένα άρωμα για κάποιον, εκείνο το διάστημα είναι ο βασιλιάς ή η βασίλισσά μου», λέει. Τους κουβαλά στη σκέψη του, τους ονειρεύεται, τους αφουγκράζεται, μέχρι να μεταφράσει την εσωτερική τους διαδρομή σε νότες. «Ένα άρωμα πρέπει να έχει χαρακτήρα», λέει, «να ξέρεις τι θέλεις να πει». Και αυτό ακριβώς κάνουν οι δημιουργίες του. Μιλούν.
Γιώργο, πες μας την ιστορία σου: πώς από τον κόσμο των οικονομικών και των επιχειρήσεων βρέθηκες να κυνηγάς το πάθος σου για τα αρώματα;
Τα οικονομικά και η διοίκηση επιχειρήσεων ήρθαν σχεδόν τυχαία. Ήταν ένας συνδυασμός των καλών βαθμών μου στις πανελλήνιες και της έλλειψης ουσιαστικού επαγγελματικού προσανατολισμού. Ωστόσο, ήμουν τυχερός και βρέθηκα σε σωστά εργασιακά περιβάλλοντα, συνεργάστηκα και συνεργάζομαι με αξιόλογους ανθρώπους και παράλληλα ήμουν και παραμένω εργατικός, οπότε αυτή η πορεία στον κόσμο των επιχειρήσεων είναι ένα ομαλό και ανοδικό ταξίδι. Τα αρώματα προέκυψαν από την ανάγκη μου να είμαι δημιουργικός, να εκφράσω αυτό που έχω μέσα μου, να προσφέρω και να νιώσω χρήσιμος. Είχα πάντα μια αγάπη προς τις μυρωδιές και τα αρώματα, είχα μια πολύ ευαίσθητη μύτη από πολύ μικρός, και είχα και μια σκέψη, ότι για να μπορείς να είσαι καλά πρέπει να ασχολείσαι με κάτι που πραγματικά αγαπάς, να ξυπνάς το πρωί και η ιδέα ότι ‘πάω στη δουλειά’ να σε κάνει ευτυχισμένο! Ξεκίνησε ως χόμπι, από την αγάπη μου στα αρώματα και τη φυσική περιέργεια να μάθω πως φτιάχνονται, πως δημιουργείται μια μυρωδιά. Μετά από κάποια σεμινάρια και πολλή δική μου ενασχόληση, άρχισαν οι δοκιμές μου να παίρνουν μια μορφή πιο συγκεκριμένη. Αργότερα τόλμησα να φτιάξω το πρώτο προσωπικό άρωμα για μια φίλη -να ‘ναι καλά- και το ένα έφερε το άλλο. Τα προσωπικά αρώματα με τον τρόπο που τα προσεγγίζω είναι μια πολύ ενδιαφέρουσα διαδικασία που ξεπερνάει τα όρια της απλής δημιουργίας ενός αρώματος. Σύντομα το χόμπι μετατράπηκε σε επίσημη επιχειρηματική δραστηριότητα και το ταξίδι συνεχίζεται.
Υπάρχει κάποια μυρωδιά που σε συνδέει με την παιδική σου ηλικία ή με μια ιδιαίτερη στιγμή της ζωής σου; Κάτι που πάντα σε κάνει να επιστρέφεις σε εκείνες τις αναμνήσεις;
Η παιδική μου ηλικία είναι ευτυχισμένα «αρωματισμένη» από την παρουσία της γιαγιάς μου, την οποία υπεραγαπούσα και η οποία σε έναν βαθμό με μεγάλωσε και ενστάλαξε μέσα μου και την αγάπη για τις μυρωδιές. Μπορώ να ανακαλέσω στιγμές κάτω από το πεύκο μας που έλεγε «αυτή τη μυρωδιά θέλω και τίποτα άλλο στον κόσμο». Το πεύκο και ο σχίνος ήταν οι αγαπημένες της μυρωδιές. Θυμάμαι επίσης να συλλέγουμε γιασεμιά και να τα βάζουμε σε δοχεία με οινόπνευμα για να φτιάξουμε «άρωμα» να αρωματίσουμε τις ντουλάπες. Θυμάμαι να βάζει μία τσαγιέρα πάνω στην ξυλόσομπα και να ρίχνει διάφορα αρωματικά, κανέλες, φλούδες πορτοκαλιού, γαρύφαλλα, και να μοσχοβολάει όλο το σπίτι. Θυμάμαι να παινεύει τις τριανταφυλλιές της τις «εκατόφυλλες» και το γιασεμί της το «αράπικο» για τη συγκλονιστική μυρωδιά τους, να τρίβει τη λουίζα και τη μαντζουράνα στη γλάστρα της φίλης της όταν πήγαινε για καφέ και με έπαιρνε μαζί της. Να κόβει γαρδένιες από τη γλάστρα της και να μου τις δίνει να τις πάω στη δασκάλα μου. Όσο το σκέφτομαι συνειδητοποιώ ότι εκείνη ήταν που με έμαθε να ανακαλύπτω τον κόσμο μέσα από τις μυρωδιές του, που έβαλε την αίσθηση της όσφρησης σε τέτοια προτεραιότητα. Παράλληλα, μαζί με τον παππού μου ήταν ζαχαροπλάστες, και μέχρι μια ηλικία έχω μεγαλώσει μέσα στο εργαστήριο ενός ζαχαροπλαστείου. Εκεί να δεις μυρωδιές! Η αγαπημένη μου νομίζω ήταν το μίγμα που έβαζαν στα καταΐφια, πριν ακόμα ψηθεί. Ένας συνδυασμός κανέλας, γαρύφαλλου και ζάχαρης μαζί με ξηρούς καρπούς, αλλά και η μυρωδιά της σοκολάτας που έλιωνε στο μπεν μαρί… Είμαι ευλογημένος με μια πολύ τρυφερή και αρωματική παιδική ηλικία!
@little_bottle_perfumes PERFUME WORDS – ΠΑΤΣΟΥΛΙ #littlebottleperfumes #αρωματα#perfumetips #perfumetok #fragrance101 ♬ πρωτότυπος ήχος – Little Bottle Perfumes
Τα πειράματα που δεν πέτυχαν
Η διαδρομή ενός αρωματοποιού δεν είναι εύκολη. Ποιο ήταν το πιο μεγάλο σου «μάθημα» από τα πρώτα πειράματα που δεν πέτυχαν;
Δυστυχώς το πρώτο πραγματικό «μάθημα» δεν είναι ευχάριστο. Οι πρώτες δοκιμές γίνονταν σε έναν χώρο στο σπίτι μου. Ένα ξεχωριστό δωμάτιο αλλά εντός του σπιτιού. Μια μέρα μου έφυγε από τα χέρια ένα καλαθάκι με συστατικά και έσπασαν 2 μπουκαλάκια. Ένα συστατικό που χρησιμοποιούμε στο ακόρντο δέρματος και μια αλδεΰδη που μυρίζει αγγούρι. Πέρα από το ότι μύριζε όχι το σπίτι αλλά όλη η γειτονιά δέρμα και αγγούρι για μέρες, χάσαμε και τον έναν από τους 2 παπαγάλους μας. Οι παπαγάλοι έχουν πολύ ευαίσθητο αναπνευστικό σύστημα, και παρόλο που αμέσως έκλεισα το δωμάτιο και καθάρισα, ήταν αργά. Έτσι λοιπόν το μάθημα είναι ότι αυτή η ενασχόληση θέλει μεγάλη προσοχή και δεν μπορεί να γίνεται έτσι «ελαφριά». Θέλει δικό της χώρο, πρέπει να τηρούνται πρωτόκολλα ασφαλείας και χρειάζεται συγκέντρωση και προσοχή. Πέρα από αυτό όμως, από τα πρώτα μαθήματα ήταν ότι ένα άρωμα πρέπει να έχει χαρακτήρα. Όταν ήμουν μικρός είχαμε αυτές τις σκληρές πλαστελίνες που ήταν σε λωρίδες. Αν ανακάτευες μία μπλε και μία κίτρινη, έβγαινε πράσινη. Αν όμως ανακάτευες πολλές μαζί, ό,τι χρώμα και αν είχες βάλει, έβγαινε γκρι. Έτσι και με τα αρώματα. Χρειάζεται να έχεις αποφασίσει τον χαρακτήρα ενός αρώματος και να τον έχεις πάντα στο επίκεντρο, το «λίγο απ’ όλα» δεν δουλεύει. Πρέπει ωστόσο να σου πω ότι ακόμα και αυτά που δεν πέτυχαν -ή μάλλον ακριβώς αυτά- ήταν και τα πιο χρήσιμα. Παρόλο που έχω διαβάσει και εξακολουθώ να διαβάζω πολύ, δεν έχω σπουδάσει σε σχολή αρωματοποιίας, δεν είμαι χημικός, οπότε ό,τι έχω καταφέρει είναι με τον «δύσκολο» τρόπο, μέσα από αυτά τα «αποτυχημένα» πειράματα.
Στην Ελλάδα όπως και σε πολλές χώρες δεν υπάρχουν σχολές αρωματοποιίας. Θα ήθελες να έχεις την εκπαιδευτική κατάρτιση που προσφέρεται, για παράδειγμα, στη Γαλλία;
Ξεκάθαρα ναι. Εκτιμώ πολύ τη γνώση, σέβομαι τους ανθρώπους που έχουν μελετήσει βαθιά το αντικείμενό τους και έχω επίγνωση των περιορισμών που συνεπάγεται η έλλειψη μιας επίσημης εκπαίδευσης. Η τεχνολογία ευτυχώς πλέον μας επιτρέπει να υποκαθιστούμε κάποια κομμάτια, ενώ επηρεάζει και την ίδια την εκπαίδευση και τις μεθόδους της. Πιστεύω πως οι σπουδές πλέον μπορούν να είναι πιο αποτελεσματικές, πιο στοχευμένες, πιο εύκολα προσβάσιμες, με πολλούς διαφορετικούς τρόπους και μέσα, ώστε να φτάνεις στο επιθυμητό αποτέλεσμα πολύ πιο γρήγορα. Αυτό όμως δεν μειώνει την αξία μιας ευρύτερης ακαδημαϊκής εκπαίδευσης. Παρόλο που δουλεύω και πειραματίζομαι και μελετώ πολύ σκληρά, σαφέστατα θα ήθελα να έχω ένα πιο στέρεο υπόβαθρο χημείας. Πιστεύω πως αυτά που ανακαλύπτω τώρα μέσω των αποτυχημένων πειραμάτων που ανέφερες θα ήταν αυτονόητα, δεν θα χρειαζόταν να ανακαλύπτω ξανά τον τροχό. Από την άλλη, αυτή η έλλειψη πλαισίου μου έδωσε την ευκαιρία μέσα από πολλά λάθη να βρω τη δική μου αρωματική ταυτότητα, το στυλ μου. Κάτι κερδίζεις, κάτι χάνεις. Έχω μια σκέψη, να δώσω κατατακτήριες για το χημικό τμήμα και να μπω στη διαδικασία μιας πιο επίσημης εκπαίδευσης, δεν ξέρω όμως αν θα βρω τον χρόνο. Η ζωή μας είναι πολύ μικρή σε σχέση με την απεραντοσύνη της γνώσης, μακάρι να είχα 10 ζωές μόνο για να σπουδάζω.
@little_bottle_perfumes PERFUME WORDS – ΝΟΤΕΣ, ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ, ΑΚΚΟΡΝΤΑ #littlebottleperfumes #perfumetok #perfumenotes #perfumery #didyouknow ♬ πρωτότυπος ήχος – Little Bottle Perfumes
Μια στιγμή συγκίνησης και συνειδητοποίησης
Τα αρώματά σου φαίνεται πως μεταφέρουν συναισθήματα και ιστορίες. Πώς μετατρέπεις μια σκέψη, μια εικόνα ή ένα συναίσθημα σε άρωμα; Θα μας περιγράψεις μια στιγμή που κατάλαβες ότι οι δημιουργίες σου αγγίζουν την ψυχή των ανθρώπων;
Σε ευχαριστώ πάρα πολύ για αυτό που είπες, αυτός είναι ο στόχος μου. Κάθε ένα άρωμα έχει φτιαχτεί με αυτή την πρόθεση, κάτι να πει, κάτι να δώσει, με έναν τρόπο να λειτουργήσει. Ποτέ δεν φτιάχνω ένα άρωμα έτσι απλά για να το φτιάξω, αρνούμαι. Όλη αυτή η ενασχόληση και η περιπέτεια της επιχειρηματικότητας (γιατί στην Ελλάδα μόνο περιπέτεια μπορεί να είναι) ξεκίνησε από ανάγκη έκφρασης, και όσο καλά και αν πηγαίνουν τα αρώματα, αυτή την αγάπη του «ερασιτέχνη» με την κυριολεκτική έννοια της λέξης, την προστατεύω σαν τα μάτια μου. Ένα άρωμα λοιπόν ξεκινά ακριβώς όπως είπες, είναι μια σκέψη, ένα συναίσθημα ή μια εικόνα. Είναι μια δική μου πρόθεση να προσφέρω κάτι στον κόσμο. Μια σκέψη, μια στιγμή χαράς, μια αγκαλιά… Θέλω να μοιραστώ μαζί σου μια πολύτιμη στιγμή. Υπάρχει ένα άρωμα, το «falling in schinos». Ξεκίνησε ως προσωπικό άρωμα για μια πελάτισσα, μία ευλογημένη συνεργασία. Η πελάτισσα Κερκυραία. Μου έδωσε υπέροχες προδιαγραφές και ξεκίνησα να δουλεύω. Λίγο αυτά που μου είπε, λίγο το ότι ήταν από την Κέρκυρα, ανακάλεσα από τη μνήμη μου μια δική μου ανάμνηση και εμπειρία από την Κέρκυρα. Είχα βρεθεί εκεί κάποια στιγμή, ένα φθινόπωρο, σε μια ερωτική απογοήτευση και ήμουν συντετριμμένος. Περπατούσα σαν χαμένος, ούτε που ήξερα που ήμουν, απορροφημένος στις σκέψεις μου. Κάποια στιγμή, ένιωσα πως το περιβάλλον και η ατμόσφαιρα γύρω μου έχει αλλάξει. Επανερχόμενος στη στιγμή, σήκωσα το βλέμμα μου και συνειδητοποίησα πως ήμουν σε ένα δάσος, με το έδαφος καλυμμένο από εκατομμύρια κυκλάμινα. Ένιωσα πως εκείνη τη στιγμή το δάσος, η φύση, με είχε αγκαλιάσει και με παρηγορούσε, με γείωνε. Με κάποιο τρόπο μου χτυπούσε την πλάτη και μου έλεγε όλα θα πάνε καλά. Μου έδινε τη δύναμη, όχι της ανόητης αισιοδοξίας, αλλά της αποδοχής: ό,τι είναι να γίνει θα γίνει. Ήταν μία κομβική στιγμή για μένα, και κάτι που δεν ξέρω αν έχω ξανανιώσει σε αυτό τον βαθμό, η φύση με γιάτρευε. Αυτή τη μνήμη λοιπόν ανακάλεσα, και θέλησα σε αυτό το άρωμα να μεταφέρω αυτή την αίσθηση, μία χαρμολύπη, μια μελαγχολία και μαζί μια αγκαλιά. Ένα οικείο περιβάλλον στο οποίο νιώθεις ότι όλα θα πάνε καλά. Όταν έφτιαξα το «falling in schinos» το έδωσα να το μυρίσουν φίλοι και γνωστοί, χωρίς να τους έχω πει την ιστορία του, και άρχισαν να μου λένε σχόλια όπως «είναι συγκινητικό», «σαν να με παρηγορεί», «σαν να μου μιλάει», «σαν να το ήξερα από πάντα». Ήταν μία από τις πιο συγκινητικές στιγμές μου, η συνειδητοποίηση ότι μπορώ μέσα από ένα άρωμα να μεταφέρω ένα συναίσθημα και γι’ αυτό το αγαπώ ιδιαίτερα αυτό το άρωμα…
Ποιες είναι οι δικές σου αγαπημένες νότες; Υπάρχει κάποια που σε εκφράζει περισσότερο ή που χρησιμοποιείς συχνά για να πεις «αυτό είμαι εγώ»;
Πραγματικά πολύ δύσκολη ερώτηση. Κάθε νότα πιστεύω ότι έχει τη θέση της, τη χρήση και τη λειτουργία της. Υπάρχουν όμως και μερικές νότες που κάθε φορά που τις μυρίζω ανοίγει η καρδιά μου. Το τριαντάφυλλο είναι μία από αυτές. Δεν μου αρέσουν όλα τα αρώματα τριαντάφυλλου το ίδιο, πολύ δύσκολα όμως θα βρεθεί άρωμα τριαντάφυλλου που να μην μου αρέσει. Τα εσπεριδοειδή, με τη ζωντάνια και το έμφυτο φως τους είναι μια άλλη κατηγορία που την αγαπώ ολόκληρη. Το λιβάνι, από τις πάρα πολύ αγαπημένες μου νότες και από τις πλέον παρεξηγημένες, όπως και το πατσουλί. Τώρα σχετικά με το ποια με εκφράζει περισσότερο, αφού σου πω πως πιστεύω ότι δεν μπορεί να μας εκφράζει μόνο μία νότα, καθώς είμαστε πολύπλευρα όντα, με διαφορετικές όψεις, στιγμές και διαθέσεις για να χωρέσουν όλες σε μια νότα, θα σου απαντήσω με ένα «little bottle perfume». Το cedar whispers ξεκίνησε ως το προσωπικό μου άρωμα. Είχα φτιάξει τόσα αρώματα για άλλους, αποφάσισα κάποια στιγμή να φτιάξω κάτι και για μένα. Είπα στον εαυτό μου «Γιώργο άσε τον εαυτό σου ελεύθερο να κάνει ό,τι θέλει, άσε το χέρι σου να πάει αυτόματα σε όποια συστατικά αγαπά περισσότερο». Μόνος περιορισμός να είναι το άρωμα ασφαλές, να πληροί τις προδιαγραφές που ορίζονται από το σχετικό πλαίσιο. Κατά τα άλλα δεν έδωσα σημασία ούτε σε πυραμίδες, ούτε σε καμπύλες εξάτμισης, τίποτα. Με την ελευθερία του ότι θα το φοράω μόνο εγώ, το χέρι μου πήγε αυτόματα στα υλικά που αγαπώ περισσότερο και νιώθω ότι με εκφράζουν: τα ξύλα. Επειδή οι ξυλώδεις νότες είναι κατά κανόνα νότες βάσης, είπα ας ξεκινήσω με τη βάση του αρώματος. Έφτιαχνα λοιπόν τη βάση για μήνες, μια από τις πιο απολαυστικές διαδικασίες καθώς αφενός δεν βιαζόμουν, αφετέρου πραγματικά απολάμβανα το αποτέλεσμα. Όταν τελείωσα αυτή την μεγάλη ξυλώδη βάση και είχε γίνει όπως την ήθελα, στρογγυλεμένη αλλά και τολμηρή, λιτή, μοντέρνα αλλά και με προσωπικότητα, αυστηρή και καθαρή, συνειδητοποίησα ότι αγαπούσα το πως μύριζε τόσο πολύ, που δεν ήθελα να αλλάξω τίποτα. Για μένα δεν ήταν; Ας φορούσα μόνο νότες βάσης! Έτσι φτιάχτηκε το «cedar whispers», το φόρεσα και η επιτυχία του όταν το φορούσα ήταν τέτοια που συνειδητοποίησα ότι δεν μπορεί να μείνει προσωπικό μου άρωμα, μπήκε λοιπόν στην κανονική συλλογή των «little bottle perfumes». Αν θέλετε να μάθετε λοιπόν ποιες νότες με εκφράζουν, μυρίστε το «cedar whispers»!
@little_bottle_perfumes #littlebottleperfumes #amber #perfumetok #perfumetips #αρωματα ♬ πρωτότυπος ήχος – Little Bottle Perfumes
Το άρωμα που μπήκε σε μυθιστόρημα
Στη «Little Bottle Perfumes» δημιουργείς και προσωπικά αρώματα για ανθρώπους. Υπάρχει κάποια συνεργασία ή άρωμα που σου έχει αφήσει μια ιδιαίτερη ανάμνηση ή συγκίνηση;
Τα προσωπικά αρώματα είναι μακράν η πιο αγαπημένη μου ενασχόληση! Κάθε ένας από εμάς, είναι ένα ολόκληρο σύμπαν. Ο τρόπος που τα προσεγγίζω, το ερωτηματολόγιο, οι «τυφλές» δοκιμές συστατικών, οι δειγματισμοί μέχρι να βρούμε αυτό που ταιριάζει στον κάθε άνθρωπο και τον εκφράζει, δεν είναι απλά μια διαδικασία. Είναι ένα πολύμηνο ταξίδι αυτογνωσίας και για τους δύο. Όταν φτιάχνω ένα άρωμα για κάποιον άνθρωπο, εκείνο το διάστημα είναι ο βασιλιάς ή η βασίλισσά μου, σε βαθμό που τους βλέπω στον ύπνο μου! Μπορεί ο χρόνος που αφιερώνω να μην πληρώνεται σε οικονομικούς όρους (παρόλο που η τιμή ενός προσωπικού αρώματος δεν είναι ευκαταφρόνητη) αλλά η έμπνευση που μου χαρίζουν είναι ανεκτίμητη. Γι’ αυτό κάθε μία συνεργασία προσωπικού αρώματος, ειλικρινά είναι χαραγμένη ανεξίτηλα στη μνήμη μου. Όταν με ρώτησες όμως αν ξεχωρίζω κάποια συνεργασία, δεν θα σου κρύψω ότι το μυαλό μου πήγε σε μία συγκεκριμένη. Πριν μερικά χρόνια έφτιαξα το προσωπικό άρωμα για τη συγγραφέα Αγγελική Ζούμπου και αυτή η συνεργασία εξελίχθηκε σε μια πολύτιμη φιλία. Η Αγγελική, πέρα από το ότι ήξερε τον εαυτό της, ταυτόχρονα γνώριζε πολλά περί αρωμάτων, ήταν ανοιχτή και είχε και το γλωσσικό εργαλείο να εκφράσει με εξαιρετική σαφήνεια αυτό που ήθελε, συγγραφέας γαρ. Μου έδωσε κάποιες από τις πιο ωραίες προδιαγραφές που μου έχουν δώσει ποτέ, μου έδωσε τεράστια έμπνευση και μεγάλο κίνητρο να φτιάξω κάτι πολύ καλό. Από αυτή τη συνεργασία είχαν την αφετηρία τους 3 από τα αρώματα της συλλογής των «little bottle perfumes». To «7th veil», ένα κλασικό και συνάμα αισθησιακό άρωμα πουδρέ κεχριμπαριού, το «serincense», ένα πολύ ιδιαίτερο άρωμα που συνδυάζει με έναν αέρινο τρόπο το λιβάνι με σαφράν, δέρμα, βιολέτα και μόσχους για το οποίο είμαι πραγματικά υπερήφανος, και το «falling in schinos» για το οποίο σου μίλησα νωρίτερα. Η Αγγελική είναι η Κερκυραία πελάτισσα. Το «falling in schinos» έχει και μια άλλη πρωτοτυπία. Είναι άρωμα μυθιστορηματικού ήρωα! Η Αγγελική γράφει εκπληκτικά αστυνομικά μυθιστορήματα. Πέρα από το ότι είναι έτσι κι αλλιώς πολύ καλογραμμένα, έχει μια ιδιαιτερότητα: οι περιγραφές της δεν στέκονται μόνο στην εικόνα, στα τοπία ή τους ανθρώπους και τα συναισθήματα, αλλά προχωρούν και στις μυρωδιές, τα αρώματα κάθε σκηνής. Αυτό, χωρίς να το καταλάβεις, ολοκληρώνει τον κόσμο που δημιουργεί μέσα στα βιβλία της και είναι σαν να το ζεις, πόσο μάλλον για μένα που σκέφτομαι με μυρωδιές! Η κεντρική ηρωίδα της στα 2 πρώτα βιβλία της, η ιδιωτική ερευνήτρια Ραφαέλα Πλούμη, φοράει «falling in schinos»! Δεν είναι πολύ ενδιαφέρον;
Αν ένας άνθρωπος ψάχνει να βρει το άρωμα που του ταιριάζει, πώς τον καθοδηγείς; Υπάρχει κάτι που θέλεις να ξέρει πριν δοκιμάσει;
Θέλω να ξέρω πολλά πριν ξεκινήσω καν να φαντάζομαι το άρωμα κάποιου ανθρώπου, καθώς δεν θέλω απλά ένα άρωμα που να του/της αρέσει, αλλά θέλω να φτιάξω το άρωμα που πραγματικά θα τον/την εκφράζει. Είμαι ένας άνθρωπος με υψηλή ενσυναίσθηση (και καμία μετριοφροσύνη) που μπορεί να διαβάζει και πίσω από τις λέξεις. Έτσι λοιπόν προσπαθώ να καταλάβω τον άνθρωπο που έχω απέναντί μου όσο το δυνατόν καλύτερα, να τον γνωρίσω όσο πιο ουσιαστικά μπορώ και όσο με αφήσει. Γι’ αυτό σου έλεγα νωρίτερα ότι είναι ο βασιλιάς μου. Πολλά από τα πράγματα που θέλω να ξέρω, τα έχω βάλει σε ένα μεγάλο αλλά ευχάριστο ερωτηματολόγιο, που είναι το πρώτο βήμα της διαδικασίας του προσωπικού αρώματος. Πέρα από τις καθαρά «αρωματικές» ερωτήσεις, έχω πολλές ερωτήσεις πιο προσωπικές, γιατί ποτέ δεν μπορείς να ξέρεις μέσα από ποια ερώτηση κάθε άνθρωπος θα σου δώσει το κλειδί για να τον κατανοήσεις. Έχω φτιάξει αρώματα που ξεκίνησαν μέσα από την απάντηση στην ερώτηση «ποιο θα ήθελες να ήταν ιδανικά το επάγγελμά σου», «πως θα ήθελες να σε βλέπουν οι άλλοι», «ποιο είναι το χόμπι σου», και πολλές άλλες. Έχω ακόμα φτιάξει άρωμα μέσα από έναν πίνακα ζωγραφικής, του οποίου το όνομα ο πελάτης μου το έδωσε ως όνομα για το δικό του άρωμα! Αυτήν ακριβώς τη μαγεία και την τέχνη δεν θέλω να χάσω, όσο χρονοβόρα και αν είναι τα προσωπικά αρώματα. Κάτι άλλο που μου είναι πολύ χρήσιμο, είναι το πως μυρίζει ο άλλος. Ξέρεις, δεν μυρίζουμε όλοι τα ίδια πράγματα. Όταν λοιπόν ο πελάτης μπορεί να έρθει στο εργαστήριό μου στην Αθήνα, του κάνω τυφλές δοκιμές. Του δίνω μεμονωμένα συστατικά, όσα αντέχει η μύτη του, και του ζητάω να μου τα βαθμολογήσει σύμφωνα με το πόσο του αρέσουν, χωρίς να του λέω τι είναι. Αυτή η διαδικασία είναι εξαιρετικά αποκαλυπτική και χρήσιμη για μένα, αφού πολύ συχνά δεν ξέρουμε τι μυρίζουμε και δίνουμε λάθος ονόματα σε πολλές μυρωδιές. Θα εκπλαγείς αν σου πω ότι τα συστατικά που οι άνθρωποι αναγνωρίζουν επιτυχώς πριν τους πω τι είναι, δεν είναι ούτε το 3%. Παράλληλα είναι πολύ ευχάριστη για τους πελάτες, ειδικά αν ασχολούνται με τα αρώματα. Έχουν την ευκαιρία να μυρίσουν ατόφιες όλες αυτές τις νότες που ακούμε και διαβάζουμε, και να μάθουν επιτέλους πως τελικά μυρίζει π.χ. το βέτιβερ σκέτο.
Το κριτήριο για την σωστή επιλογή αρώματος
Τι συμβουλή θα έδινες σε όσους αναζητούν στην αγορά αρώματα με πραγματική ποιότητα και χαρακτήρα; Τι να προσέχουν πέρα από το μπουκάλι ή το brand;
Προσπαθώ να μη δίνω συμβουλές, το θεωρώ κατά κάποιο τρόπο παρεμβατικό. Αφού μου το ζητάς όμως, θα σου πω πως λειτουργώ εγώ, χωρίς να σημαίνει ότι είναι και ο καλύτερος τρόπος. Προσπαθώ να μην επηρεάζομαι από την τιμή. Πάντα σε ένα λογικό, συνετό και ορθολογικό πλαίσιο, έχω διαπιστώσει ότι παίρνω πολύ μεγαλύτερη χαρά αν πάρω ένα πολύ καλό άρωμα που με ευχαριστεί και ας είναι ακριβό, παρά αν πάρω 5 οικονομικότερα. Οι πιο πολλές αγορές αρωμάτων που έκανα απλά επειδή ήταν «ευκαιρία», δεν πήγαν τόσο καλά όσο αυτές που ήταν αρώματα που πραγματικά αγάπησα. Αυτό βέβαια δεν σημαίνει και ότι πρέπει το άρωμα να είναι ακριβό. Υπάρχουν πραγματικά αριστουργήματα σε πολύ χαμηλές τιμές. Προσπαθώ -δεν το καταφέρνω πάντα- να μην κάνω αυθόρμητες αγορές. Ακόμα και αν ενθουσιαστώ με ένα άρωμα την πρώτη φορά που το μυρίζω, προσπαθώ να το ξαναμυρίσω άλλη μέρα, με άλλη διάθεση, πριν κάνω μια αγορά. Και επειδή συνήθως όταν πρωτομυρίζω ένα άρωμα δεν μυρίζω μόνο ένα αλλά πολλά μαζί, θέλω πριν κάνω κάποια αγορά, να το έχω φορέσει 1-2 φορές κανονικά και μόνο του, χωρίς άλλα 10 αρώματα στα χέρια μου. Γι’ αυτό αγαπώ πολύ να αγοράζω discovery sets και γι’ αυτό προσφέρω και το little bottle perfume discovery kit ώστε ο κόσμος να έχει δώσει χρόνο σε ένα άρωμα, να το έχει καταλάβει και να είναι σίγουρος ότι το θέλει πριν το κάνει δικό του. Θυμάσαι αυτή την τρυφερή σκηνή από το «Παρά πέντε» που η Ντάλια άλλαζε θέση στα Χριστουγεννιάτικα στολίδια για να μην μείνει κάποιο αδικημένο στην πίσω μεριά του δέντρου; Κάπως έτσι νιώθω για τα αρώματά μου, δεν θέλω να μείνουν σε ένα ράφι ή σε ένα ντουλάπι, θέλω να φορεθούν. Παρόλο που υπάρχουν brands που εκτιμώ και απέναντί τους είμαι πιο θετικά διακείμενος σε σχέση με άλλα, προσπαθώ να μην δίνω σημασία ούτε στο brand, ούτε στο μπουκάλι, ούτε καν στον αρωματοποιό. Πλέον προσπαθώ να απογυμνώσω το άρωμα από όλα τα «περιφερειακά» χαρακτηριστικά του, τη συσκευασία, το όνομα, το concept κλπ, και να επικεντρωθώ μόνο σε ένα κριτήριο: πως μυρίζει και τι συναισθήματα μου δημιουργεί.
Αν έπρεπε να περιγράψεις τη φιλοσοφία ή την ψυχή της Little Bottle Perfumes με τρεις λέξεις, ποιες θα ήταν και γιατί;
Ταυτότητα, αλήθεια, ψυχή. Βαρύγδουπες ίσως αυτές οι 3 λέξεις, αλλά αυτό προσπαθώ να είναι τα «little bottle perfumes» και γι’ αυτό ξεκίνησαν. Θέλω να είναι ξεχωριστά αρώματα, να μην μυρίζουν όπως άλλα 100 αρώματα που θα βρει κάποιος σε ένα πολυκατάστημα, να έχουν δική τους ταυτότητα, να έχουν λόγο ύπαρξης και διαφορετικότητα. Έχω πολλές φόρμουλες στο συρτάρι, αρωμάτων που μυρίζουν πραγματικά ωραία, που έχουν καλή διάρκεια και που πιθανά θα πήγαιναν καλά εμπορικά, αλλά δεν τα βγάζω γιατί δεν πληρούν ένα κριτήριο: δεν λένε κάτι καινούριο. Δεν προσθέτουν κάτι σε σχέση με τα αρώματα που ήδη κυκλοφορούν και δεν διαφοροποιούνται. Μπορεί να μην τα ξεκίνησα με την πρόθεση να κάνω «και εγώ ένα τέτοιο», να μιμηθώ μια επιτυχημένη συνταγή, τελικά όμως δεν κατάφερα να βγάλω την προσωπικότητα που ήθελα. Αυτά μένουν στο συρτάρι, τα επισκέπτομαι ανά περιόδους, με άλλη διάθεση, με άλλη εμπειρία, μέχρι να καταφέρω να τους δώσω τη δική τους ταυτότητα. Αν δεν συμβεί αυτό, δεν θα βγουν ποτέ. Η αλήθεια, έχει να κάνει με τη δική μου πρόθεση αφενός, και με τον σεβασμό προς το αγοραστικό κοινό αφετέρου. Δεν βγάζω αρώματα απλά για να τα βγάλω, δεν έχω ξεκινήσει ποτέ έτσι. Θέλω να μπορώ να κοιτάξω στα μάτια κάθε έναν άνθρωπο και να μπορώ να του πω ότι το άρωμα που αγόρασε γεννήθηκε από μια ανάγκη να του προσφέρω κάτι, ένα συναίσθημα, μια ιστορία, μια στιγμή, και ταυτόχρονα ότι το αγόρασε στην τιμή που πρέπει και που μπορώ να το δώσω. Τα «little bottle perfumes» δεν είναι φθηνά αρώματα, σε καμία περίπτωση. Είναι όμως εκεί που πρέπει να είναι για να μπορούν να βγαίνουν με αυτή την φροντίδα και την ποιότητα και όλο αυτό να είναι βιώσιμο και έντιμο. Ψυχή. Η πιο βαρύγδουπη από τις 3 δηλώσεις. Τι θέλω να πω με αυτό. Τα αρώματά μου λένε μια ιστορία. Προκαλούν συναισθήματα. Συντροφεύουν στιγμές. Έχουν ένα κομμάτι από εμένα, που το προσφέρω με αγάπη. Δεν είναι βιομηχανικά προϊόντα που βγήκαν μέσα από μια διαδικασία marketing. Και έτσι θέλω να μείνουν. Προς το παρόν πάντως να ξέρετε ότι τα «little bottle perfumes» που κυκλοφορούν είναι συλλεκτικά γιατί είναι φτιαγμένα στο χέρι ένα-ένα.
Αν ένα άρωμα μπορούσε να «μιλήσει» για εσένα, ποιο θα ήταν και τι θα έλεγε;
Επειδή σε μεγάλο βαθμό στο απάντησα νωρίτερα με το cedar whispers, λέω να πρωτοτυπήσω τώρα και να σου απαντήσω με ένα άρωμα που δεν είναι δικό μου. Θα σου πω ένα πολύ αγαπημένο μου άρωμα, ενός αρωματοποιού που αγαπώ και θαυμάζω πολύ, του Jean-Claude Elena, και το οποίο δυστυχώς οδεύει προς κατάργηση. Είναι το Bois Farine του οίκου L’ Artisan Parfumeur. Είναι ένα άρωμα ξυλώδες (όχι τυχαίο), πουδρέ, όχι όμως με την παιδική πούδρα, ούτε με την πούδρα του make-up, αλλά με την πούδρα των αλεσμένων σε σκόνη ξηρών καρπών. Είναι ελαφρώς πικάντικο, διακριτικό, κομψό, υπόγεια γλυκίζον και εξαιρετικά απαλό σαν βελούδο. Λέει «είμαι προσιτός, είμαι μια ήρεμη δύναμη και σε προσεγγίζω με αγάπη και μια ανοιχτή αγκαλιά».
Υπάρχει κάποιο άρωμα ή συστατικό που σε προκαλεί ή σε δυσκολεύει να το κατανοήσεις; Πώς αντιμετωπίζεις αυτή την πρόκληση;
Τι ωραία ερώτηση! Άκου τώρα μια περίεργη απάντηση: αγαπώ τα συστατικά που με δυσκολεύουν και με προκαλούν, γιατί μέσα από αυτά γίνομαι καλύτερος, πάω την τέχνη μου ένα βήμα πιο πέρα. Αυτός είναι ένας άλλος λόγος που αγαπώ και τα προσωπικά αρώματα. Επειδή ακριβώς κάθε ένας μας είναι τόσο διαφορετικός, κάθε προσωπικό άρωμα με πάει σε τελείως διαφορετικά αρωματικά μονοπάτια που πιθανά μόνος μου δεν θα τα περπατούσα. Με ξεβολεύει. Ταυτόχρονα έχω ένα ισχυρό κίνητρο: να βγάλω το καλύτερό μου για να μπορέσω να φτιάξω το άρωμα που θα ταιριάξει σε έναν συγκεκριμένο άνθρωπο. Για παράδειγμα, μια σχετικά δύσκολη κατηγορία για μένα ήταν τα φρούτα, ίσως να τα σνόμπαρα και λίγο. Έλα όμως που ήρθε μια άλλη ευτυχής συνεργασία και ένα φωτεινό πλάσμα μου ζήτησε ένα φρουτώδες άρωμα. Μέσα από την προσπάθειά μου να κατανοήσω γιατί θέλει φρούτα ανακάλυψα κάτι πολύ συγκινητικό που με έκανε να δω αυτές τις νότες με μια τελείως διαφορετική ματιά και να θέλω να της φτιάξω το πιο ωραίο φρουτώδες άρωμα που μπορούσα (Στέλλα θα σε ευχαριστώ πάντα για αυτό). Έτσι λοιπόν στρώθηκα στο διάβασμα και στις δοκιμές, δούλεψα πολύ, και έφτασα στο σημείο το επόμενο άρωμα της συλλογής «little bottle perfumes» που καλώς εχόντων των πραγμάτων θα βγει την άνοιξη, να είναι ένα φρουτώδες άρωμα. Έτσι λοιπόν ξεπερνώ αυτές τις προκλήσεις, μέσα από τα προσωπικά αρώματα και την αγάπη μου για αυτούς που θα τα φορέσουν!
Ένα άρωμα γεννιέται
Αν μπορούσες να δημιουργήσεις ένα άρωμα που να «ορίζει» έναν ολόκληρο τόπο ή εποχή, ποιο θα ήταν και τι μυρωδιές θα είχε;
Τι ενδιαφέρουσα ερώτηση! Θα ήθελα πολύ να δημιουργήσω ένα άρωμα που θα εκφράζει το μέλλον. Και θα ήθελα να είναι ένα άρωμα που θα μεταφέρει συναισθήματα αγάπης, ζεστασιάς, χαράς και αισιοδοξίας. Ένα άρωμα που θα ταιριάζει στο «καλό σενάριο» του που πάει η ανθρωπότητα. Στο σενάριο που αξιοποιούμε την τεχνολογία προς όφελός μας και προς όφελος του πλανήτη, που ξεπερνούμε πρακτικά προβλήματα και μπορούμε να επικεντρωθούμε σε πιο ουσιαστικά πράγματα, που μαθαίνουμε από τα λάθη μας και κυρίως που μαθαίνουμε να αγαπάμε τον εαυτό μας και τους άλλους, που μαθαίνουμε να αφήνουμε χώρο σε κάθε άνθρωπο να είναι ο εαυτός του και να ανθίσει. Τι μυρωδιές θα είχε αλήθεια; Θα ήθελα να μυρίζει κέδρο, για να συμβολίζει τη «γείωση» που θα έχουμε αποκτήσει. Να μυρίζει βρύα βελανιδιάς που είναι μια μυρωδιά «βλάστησης δάσους» για να συμβολίζει την ισορροπία που θα έχει αποκατασταθεί στη φύση. Να μυρίζει λιβάνι, για να συμβολίζει τις πνευματικές κατακτήσεις που θα έχει πετύχει η ανθρωπότητα, και κυρίως την ένωση τόσο με το «θείο» όσο και με τον εαυτό μας. Θα έβαζα μόσχους, και μάλιστα από αυτούς που θυμίζουν ambrette, κάποια συστατικά που δίνουν σε έναν βαθμό την αίσθηση της ανθρώπινης επιδερμίδας, για να καθρεφτίσουν την ανθρώπινη επαφή που θα είναι ξανά ο κανόνας. Θα έβαζα γιασεμί για να συμβολίζει την αγάπη, και τουμπερόζα για να συμβολίζει την επιθυμία. Ίσως λίγο πιπέρι, γιατί πάντα λίγο πιπέρι είναι ευχάριστο στη ζωή. Και μια φωτεινή έκρηξη εσπεριδοειδών που θα συμβολίζουν την αισιοδοξία, τη χαρά και τη λιακάδα μέσα μας. Να ξέρεις ότι αυτό το κομμάτι του κειμένου θα το κρατήσω σε ένα αρχείο excel στο οποίο τηρώ τις ιδέες και τα concepts που κατά καιρούς μου έρχονται για αρώματα. Να πως γεννιέται ένα άρωμα λοιπόν. Αν ποτέ το φτιάξω, το πρώτο μπουκάλι θα είναι δικό σου!
Κλείνοντας, αν ήθελες να αφήσεις ένα μήνυμα σε ανθρώπους που ακόμα ψάχνουν τη δική τους «μυρωδιά», τι θα τους έλεγες;
Επειδή διακρίνω μια μεταφορική διάθεση στην ερώτηση, θα σου πω ότι το να βρούμε τη δική μας «μυρωδιά» είναι κατά τη γνώμη μου μια από τις βασικές μας αποστολές στη ζωή και ένας από τους παράγοντες επιτυχίας για ό,τι κάνουμε. Μόνο όταν είσαι ο εαυτός σου μπορείς να είσαι σπουδαίος και κυρίως «γεμάτος». Όχι ο όποιος εαυτός σου, θα ομολογήσω πως με ενοχλεί αυτή η καραμέλα «είμαι ο εαυτός μου», «είμαι ειλικρινής» κλπ να γίνεται το άλλοθι για τοξικές, αγενείς, ίσως και βίαιες συμπεριφορές κατά καιρούς. Ναι, να είσαι ο εαυτός σου, όχι κάποιος άλλος, αλλά η καλύτερη εκδοχή του εαυτού σου. Να είσαι το καλύτερο που μπορείς να είσαι εσύ. Αν πρέπει να απαντήσω και κυριολεκτικά, θα πω στους αναγνώστες μας να ακούνε τη μύτη τους και την καρδιά τους και κανέναν άλλο. Σε ευχαριστώ πάρα πολύ για αυτή την κουβέντα!
