Όταν κάποιος σκέφτεται την γαλλική πόλη Μασσαλία, στο μυαλό έρχεται το λιμάνι, η διάσημη ψαρόσουπα μπουγιαμπέσα της οποίας η καταγωγή εντοπίζεται εδώ και για τους πιο ψαγμένους η ιστορική συνοικία Le Panier. Όμως λίγο πιο έξω από το πολύβουο κέντρο βρίσκεται ένα «διαμάντι» της πόλης, το Palais Longchamp.
- της Πολυξένης Μέγα
Αυτό το αρχιτεκτονικό αριστούργημα, που χτίστηκε τον 19ο αιώνα, δεν είναι απλώς ένα παλάτι, αλλά ένας εκπληκτικός φόρος τιμής στο νερό, την τέχνη και την ιστορία.
Το Palais Longchamp, ένα must see ιστορικό μνημείο στο πιο όμορφο πάρκο της Μασσαλίας και ένα από τα ωραιότερα της Γαλλίας σύμφωνα με την λίστα του Γαλλικού Υπουργείου Πολιτισμού, βρίσκεται μέσα σε μια έκταση 8 στρεμμάτων πράσινου.
Το μνημείο κατασκευάστηκε για να γιορτάσει την άφιξη του νερού στην πόλη μέσω του Canal de Marseille και είναι ένα πραγματικό αρχιτεκτονικό επίτευγμα, με τα σιντριβάνια και τους μνημειώδεις καταρράκτες του να εκπλήσσουν τον επισκέπτη και το καθιστούν ένα από τα πιο εμβληματικά σημεία της πόλης.
Το 1835, όταν μια επιδημία χολέρας έπληξε την πόλη λόγω έλλειψης νερού, ο μηχανικός Franz Mayor de Montricher, μηχανικός γεφυρών και δρόμων, επιλέχθηκε να υλοποιήσει ένα έργο που χρονολογείται από τον 16ο αιώνα: την δημιουργία ενός καναλιού 85 χιλιομέτρων για να φέρει νερό από τον ποταμό Durance που έχει τις πηγές του στις Άλπεις, στη Μασσαλία. Στον μεγάλο αρχιτεκτονικό διαγωνισμό που διεξήχθη για το έργο, επιλέχθηκε ο Henri-Jacques Espérandieu. Χρειάστηκε να σκάψουν ένα κανάλι μήκους 93 χιλιομέτρων, να ανοίξουν υπόγεια περάσματα και να κατασκευαστούν 18 γέφυρες και υδραγωγεία σε σχεδόν 15 χρόνια σκληρής εργασίας, για την κατασκευή του πύργου νερού, ο οποίος ολοκληρώθηκε το 1869 και γιορτάστηκε με την κατασκευή του Palais Longchamp.
Σχεδιαστικά υπεύθυνος ήταν ο Henri-Jacques Espérandieu που είχε κερδίσει τον διαγωνισμό. Το κτίριο που σχεδίασε ήταν εντυπωσιακό και το περίτεχνο σιντριβάνι, απλά υπέροχο. Σήμερα από κάθε πλευρά της δεξαμενής νερού, μια ανοιχτή κιονοστοιχία οδηγεί σε δύο μουσεία που βλέπουν σε έναν καταρράκτη στην πλευρά της πόλης και σε έναν μεγάλο κήπο στην πίσω στην πλευρά του πάρκου. Όταν το μνημείο εγκαινιάστηκε το 1869, επιλέχθηκαν αρκετοί γλύπτες για να το διακοσμήσουν με τα έργα τέχνης τους.
Στην κορυφή του σιντριβανιού υπάρχουν γλυπτά τεσσάρων μεγάλων ταύρων και τριών γυναικών—μια κεντρική φιγούρα που αντιπροσωπεύει τον ποταμό Durance και πλαισιώνεται από φιγούρες που αντιπροσωπεύουν τα σταφύλια, το σιτάρι και τη γονιμότητα. Πίσω από τις γυναίκες, μέσα στην κεντρική δομή του παλατιού, βρίσκεται ένα τεχνητό πέτρινο σπήλαιο διακοσμημένο με λαξευμένους σταλακτίτες και νύμφες. Από κάτω από τις τρεις γυναίκες και από τους ταύρους, το νερό ρέει σε μια δευτερεύουσα λεκάνη και μετά σε μια τεχνητή λιμνούλα. Το νερό αποστραγγίζεται έξω από τη λίμνη σε υπόγειους σωλήνες, σε μια κατασκευή που μοιάζει με καταρράκτη και σε δώδεκα περίτεχνα χάλκινα σιντριβάνια παραπλεύρως της, που ρέουν σε μια δεύτερη, μεγαλύτερη λίμνη. Γλυπτά λιονταριών και τίγρεων από τον γλύπτη ζώων Antoine Louis Bayre κοσμούν την είσοδο, ενώ το επιβλητικό σιντριβάνι στο κέντρο, δημιουργήθηκε από τον Jules Cavelier.
Στην αριστερή πτέρυγα, φιλοξενείται το Μουσείο Καλών Τεχνών Musée des Beaux-Arts, με πίνακες, σχέδια και γλυπτά του 17ου και 18ου αιώνα. Ιδρύθηκε το 1801 και είναι το παλαιότερο μουσείο στη Μασσαλία. Στη δεξιά πτέρυγα, το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Museum d’Histoire Naturelle, το οποίο βραβεύτηκε με τον τίτλο του Μουσείου πρώτης κατηγορίας (first-class museum) το 1967, χάρη στις συλλογές του.
Πίσω από το Palais Longchamp βρίσκεται το υπέροχο πάρκο του. Πρόκειται για ένα κλασικό κήπο à la française, ο οποίος περιλαμβάνει δαιδαλώδη σοκάκια και πολλά δέντρα, συμπεριλαμβανομένου ενός πλάτανου 150 ετών, μιας βελανιδιάς και μιας φτελιάς Σιβηρίας, ηλικίας και τα δύο 120 ετών.
Στον κήπο υπάρχει και το αστεροσκοπείο, το οποίο θεωρείται το παλαιότερο επιστημονικό κτίριο στη Μασσαλία και χρονολογείται από το 1864. Είναι εξοπλισμένο με ένα από τα μεγαλύτερα τηλεσκόπια στον κόσμο (περίπου 80 εκατοστά σε διάμετρο). Το κτίριο λειτούργησε ως σημαντικό ερευνητικό εργαστήριο για περισσότερα από 140 χρόνια.
Ο χώρος παραμένει ανοιχτός στο κοινό. Το πάρκο είναι ανοιχτό όλο το χρόνο με ελεύθερη είσοδο. Είτε αγαπάτε την ιστορία, είτε είστε λάτρεις της τέχνης το Palais Longchamp είναι ένα στολίδι που πρέπει να δείτε και αξίζει μια θέση στο πρόγραμμά σας.
