Κατατέθηκε στη Βουλή το σχέδιο νόμου «Διαδικασίες ελέγχου, διοικητικά μέτρα και κυρώσεις στον τομέα των γεωργικών προϊόντων και τροφίμων με Προστατευόμενες Ονομασίες Προέλευσης, Προστατευόμενες Γεωγραφικές Ενδείξεις και Εγγυημένων Παραδοσιακών Ιδιότυπων Προϊόντων», με τις διατάξεις του οποίου ρυθμίζονται θέματα του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων σχετικά με την ενίσχυση της προστασίας των προϊόντων.
- ΤΟΥ ΜΠΑΜΠΗ ΝΙΚΟΛΟΠΟΥΛΟΥ – Εφημερίδα «Έλληνας Αγρότης»
Στην αιτιολογική έκθεση του νομοσχεδίου, μεταξύ άλλων, αναφέρονται τα εξής:
-Η αναγνώριση γεωργικών προϊόντων και τροφίμων ως ΠΟΠ, ΠΓΕ ή ΕΠΙΠ, τα οποία διατίθενται στην αγορά, είναι προς όφελος των παραγωγών και των εμπλεκόμενων σε όλα τα στάδια μεταποίησης και εμπορίας τους, διότι ο ανταγωνισμός που αναπτύσσεται μεταξύ αυτών που δικαιούνται τις εν λόγω ενδείξεις ενισχύει την αξιοπιστία αυτών των προϊόντων στα μάτια των καταναλωτών.
-Οι παραγωγοί, ιδίως μειονεκτικών και απομακρυσμένων περιοχών, έχουν τη δυνατότητα να προωθήσουν πιο εύκολα τα προϊόντα που παρουσιάζουν εξειδικευμένα χαρακτηριστικά, βελτιώνοντας το εισόδημά τους.
-Οι καταναλωτές έχουν σαφείς και συνοπτικές πληροφορίες για την καταγωγή του προϊόντος και αγοράζουν προϊόντα με εγγύηση ως προς την ποιότητα και τα χαρακτηριστικά τους.
Το σύστημα γεωγραφικών ενδείξεων της Ευρωπαϊκής Ενωσης προστατεύει τις ονομασίες των προϊόντων που προέρχονται από συγκεκριμένες περιοχές και έχουν ειδικές ιδιότητες ή χαίρουν φήμης που συνδέεται με την περιοχή.
Με τις προτεινόμενες ρυθμίσεις επιδιώκονται ο καλύτερος έλεγχος της παραγωγής και εμπορίας των προϊόντων αυτών, και η βελτίωση του θεσμικού πλαισίου, μέσω και της προσαρμογής της νομοθεσίας στον ως άνω κανονισμό.
Εκσυγχρονίζεται το σύστημα ελέγχου
Εξειδικεύονται οι αρμοδιότητες των αρμόδιων Αρχών για τον έλεγχο των προϊόντων ΠΟΠ, ΠΓΕ ή ΕΠΙΠ. Εκσυγχρονίζεται το σύστημα ελέγχου της χρήσης των ενδείξεων ΠΟΠ, ΠΓΕ ή ΕΠΙΠ από φυσικά πρόσωπα και επιχειρήσεις που παράγουν, διακινούν ή συσκευάζουν προϊόντα ή τρόφιμα των παραπάνω κατηγοριών.
Θεσπίζεται σύστημα αναγνώρισης ομάδων παραγωγών προϊόντων με ΠΟΠ ή ΠΓΕ, σύμφωνα με το άρθρο 33 του Κανονισμού (Ε.Ε.) 2024/1143. Ρυθμίζονται θέματα για τα τρόφιμα στα οποία χρησιμοποιούνται ως συστατικά προϊόντα ΠΟΠ και ΠΓΕ, και προβλέπονται διοικητικά μέτρα και πρόστιμα για παραβάσεις επιχειρήσεων που παράγουν τέτοια τρόφιμα.
Επιπλέον, προβλέπονται υποχρεώσεις για όσους επιθυμούν να παραγάγουν, διακινήσουν, συσκευάσουν, με σκοπό την εμπορία, γεωργικά προϊόντα ή τρόφιμα ΠΟΠ, ΠΓΕ ή ΕΠΙΠ, όπως και για τις επιχειρήσεις παραγωγής, συσκευασίας, εμπορίας γεωργικών προϊόντων ΠΟΠ και ΠΓΕ.
Το Μητρώο Εγκεκριμένων Επιχειρήσεων και Δικαιούχων Χρήσης Ενδείξεων ΠΟΠ, ΠΓΕ ή ΕΠΙΠ, το οποίο ήδη λειτουργεί, και η θέσπιση υποχρέωσης του ΕΛΓΟ «Δήμητρα» να ενημερώνει την κεντρική αρμόδια Αρχή για θέματα παρακολούθησης των συστημάτων ποιότητας ΠΟΠ, ΠΓΕ ή ΕΠΙΠ κρίνονται αναγκαίες ρυθμίσεις προκειμένου τόσο η Διεύθυνση Συστημάτων Ποιότητας και Βιολογικής Γεωργίας του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων όσο και ο ΕΛΓΟ «Δήμητρα» να ανταποκριθούν στις αρμοδιότητες που τους έχουν ανατεθεί και εξειδικεύονται περαιτέρω με το σχέδιο νόμου.
Νέο νομικό πλαίσιο
Για τους τομείς αρμοδιότητας του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων δημιουργείται νομικό πλαίσιο για τις περιπτώσεις που, κατά τη διενέργεια των επίσημων ελέγχων που διεξάγονται στο πλαίσιο του Κανονισμού (Ε.Ε.) 2017/625, η Αρχή που διενεργεί τον έλεγχο διαπιστώσει μη συμμορφώσεις σε τομέα αρμοδιότητας άλλης ελεγκτικής Αρχής.
Κρίνεται αναγκαία η θέσπιση μηνιαίας αποζημίωσης, ύψους 200 ευρώ για τα στελέχη της Υπηρεσίας Διαχείρισης Εργων Ταμείου Ανάκαμψης του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων που διενεργούν διοικητικές ή επιτόπιες επαληθεύσεις για τα έργα του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας του υπουργείου, με στόχο την επιτάχυνση του έργου τους και της απορρόφησης των σχετικών κονδυλίων. Η ως άνω αποζημίωση είναι ανάλογη της αποζημίωσης του άρθρου 21 του ν. 4354/2015 (Α’ 176), περί ενιαίου μισθολογίου, και οριοθετείται χρονικά μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2026.
Με το νομοσχέδιο θεσπίζεται σύστημα αναγνώρισης ομάδων παραγωγών προϊόντων ΠΟΠ ή ΠΓΕ, κατά τα ειδικότερα οριζόμενα.
Προβλέπονται, μεταξύ άλλων:
-η δυνατότητα αναγραφής μιας καταχωρισμένης ονομασίας ΠΟΠ ή ΠΓΕ στον κατάλογο των συστατικών ενός τροφίμου, καθώς και στην επισήμανση, στην παρουσίαση και διαφήμιση αυτού,
-η καταχώριση στοιχείων στο πληροφοριακό σύστημα του ΕΛΓΟ «Δήμητρα» από επιχειρήσεις που παράγουν τρόφιμα με συστατικά προϊόντων ΠΟΠ ή ΠΓΕ, για τα οποία δεν υπάρχει αναγνωρισμένη ομάδα παραγωγών (άρθρα 16 & 17),
-επιβάλλονται διοικητικά μέτρα και πρόστιμα, επί των αναφερόμενων παραβάσεων, σε επιχειρήσεις που παράγουν τρόφιμα στα οποία χρησιμοποιούνται ως συστατικά προϊόντα με ΠΟΠ ή ΠΓΕ (άρθρο 18).
Επίσης, προβλέπεται η ενημέρωση των αρμόδιων ελεγκτικών Αρχών σε περίπτωση που διαπιστωθούν πιθανές μη συμμορφώσεις, οι οποίες αφορούν τομέα αρμοδιότητάς τους κατά τη διενέργεια ελέγχων από άλλες ελεγκτικές Αρχές, για την εξακρίβωση συμμόρφωσης επιχειρήσεων με τους οριζόμενους κανόνες (εφαρμογή της νομοθεσίας για τα τρόφιμα και τις ζωοτροφές, την υγεία των φυτών κ.λπ.).
