Σε μια σαφή απάντηση στην κλιμάκωση των εμπορικών δασμών από τον πρόεδρο Τραμπ, το Πεκίνο ανακοίνωσε νέους περιορισμούς στις εξαγωγές κρίσιμων σπάνιων μετάλλων, τα οποία είναι απολύτως απαραίτητα για την παραγωγή προηγμένων οπλικών συστημάτων, τεχνολογιών αεροδιαστημικής και πυρηνικής ενέργειας.
Η απόφαση αφορά άμεση εφαρμογή ελέγχου εξαγωγών σε επτά βασικά στοιχεία: σκανδίου, δυσπροσίου, σαμαρίου, γαδολινίου, τέρβιου, ύττριου και λουτεκίου. Οποιαδήποτε εξαγωγή τους από την Κίνα απαιτεί πλέον προηγούμενη έγκριση από το Υπουργείο Οικονομίας της χώρας, με λεπτομερή δήλωση για τον τελικό τους προορισμό και χρήση.
Ο εμπορικός πόλεμος αποκτά στρατηγικό βάθος
Η επιλογή του χρόνου δεν είναι τυχαία. Έρχεται λίγες ημέρες μετά την απόφαση Τραμπ για επιβολή καθολικού δασμού 10% σε όλες τις εισαγωγές, με ορισμένα κινεζικά προϊόντα να φτάνουν συνολικά σε επιβαρύνσεις άνω του 50%. Το Πεκίνο, αντί να απαντήσει συμμετρικά με τιμωρητικούς δασμούς, επέλεξε ένα πιο στοχευμένο και στρατηγικά επώδυνο μέτρο: την παρεμπόδιση της ροής πρώτων υλών που η Ουάσινγκτον δύσκολα μπορεί να υποκαταστήσει βραχυπρόθεσμα.
«Αυτό δεν είναι απλώς εμπορική απάντηση. Είναι βολή ακριβείας στην καρδιά της αμερικανικής στρατιωτικής ισχύος», σχολίασε ο Χονγκ Κονγκ–based αναλυτής Άντζελο Τζουλιάνο. «Η αμερικανική αμυντική βιομηχανία εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την Κίνα για σπάνια μέταλλα, και τώρα βλέπει τις αλυσίδες εφοδιασμού της να διαλύονται».
Ποιες είναι οι κρίσιμες πρώτες ύλες
Τα μέταλλα που μπαίνουν υπό περιορισμό δεν είναι τυχαία. Καθένα έχει εξειδικευμένη και συχνά αναντικατάστατη χρήση:
- Σκάνδιο: Χρησιμοποιείται σε κράματα αλουμινίου για ελαφριές και υπερανθεκτικές αεροπορικές κατασκευές.
- Δυσπρόσιο & Σαμάριο: Απαραίτητα για μαγνήτες υψηλής θερμοκρασιακής αντοχής, κρίσιμοι σε κινητήρες αεροσκαφών, πυραύλους και ηλεκτροκινητήρες.
- Γαδολίνιο: Βασικό συστατικό πυρηνικών καυσίμων για την αύξηση της αποδοτικότητας και του χρόνου καύσης.
- Τέρβιο & Ύττριο: Χρήση σε οθόνες, αισθητήρες, φωτιστικά LED, καθώς και σε κεραμικά υψηλής αντοχής για αεροδιαστημικές εφαρμογές.
- Λουτέκιο: Χρησιμοποιείται σε λέιζερ και εξειδικευμένους ανιχνευτές, ιδίως σε τεχνολογίες άμυνας και ιατρικής.
Ο χρόνος δεν είναι με το μέρος των ΗΠΑ
Παρότι πρώην αξιωματούχοι του Πενταγώνου, όπως ο Μάικλ Μαλούφ, υποστηρίζουν πως η Ουάσινγκτον θα επιταχύνει την ανάπτυξη εναλλακτικών πηγών (Λατινική Αμερική, Ουκρανία, ενδεχομένως ακόμη και Ρωσία), παραδέχονται ότι «αυτό δεν είναι θέμα εβδομάδων ή μηνών – είναι θέμα ετών».
Η εξάρτηση της Δύσης από την Κίνα στο πεδίο των σπάνιων γαιών δεν είναι καινούργια. Όμως για πρώτη φορά, η Κίνα φαίνεται διατεθειμένη να αξιοποιήσει αυτή τη γεωοικονομική υπεροχή ως στρατηγικό όπλο.
Οι επιπτώσεις όμως δεν περιορίζονται μόνο στην αμυντική βιομηχανία των ΗΠΑ. Η αλυσίδα παραγωγής τεχνολογικών προϊόντων, από smartphones και ηλεκτρονικά οχήματα μέχρι οπτικά συστήματα και αεροδιαστημικό εξοπλισμό, είναι πλέον πιο ευάλωτη από ποτέ.
Η αγορά σπάνιων γαιών ήδη αντιδρά με άλματα στις τιμές, ενώ ευρωπαϊκές χώρες, όπως η Γερμανία, παρακολουθούν με ανησυχία, καθώς αντιμετωπίζουν παρόμοια εξάρτηση από την Κίνα.
Δείτε Επίσης:
