Η πολιτική σκηνή του Μπανγκλαντές άλλαξε δραματικά στις 5 Αυγούστου 2024, όταν μαζικές φοιτητικές διαδηλώσεις κατά του συστήματος ποσοστώσεων στις θέσεις εργασίας οδήγησαν στην αιφνίδια παραίτηση της πρωθυπουργού Σεΐχ Χασίνα, έπειτα από 15 χρόνια στην εξουσία. Η Χασίνα διέφυγε στο εξωτερικό, αφήνοντας πίσω της μια εθνική αναταραχή. Μια μεταβατική κυβέρνηση, με επικεφαλής τον Μουχάμαντ Γιούνους, ανέλαβε τη δέσμευση να οδηγήσει τη χώρα σε εκλογές και μεταρρυθμίσεις.
Ενίσχυση ριζοσπαστικών ισλαμικών κομμάτων
Κατά τη διάρκεια της μεταβατικής φάσης, παρατηρείται δραματική ενίσχυση των ριζοσπαστικών ισλαμικών δυνάμεων. Ισλαμιστικές ομάδες όπως οι Jamaat-e-Islami (JI), Hizb ut-Tahrir, Islami Andolan Bangladesh, Bangladesh Khelafat Majlis και η Hefazat-e-Islam (HeI), επεκτείνουν την επιρροή τους.
Η Jamaat-e-Islami (JI), το κυρίαρχο ισλαμικό πολιτικό κόμμα που επιδιώκει την επιβολή της σαρία, είδε την απαγόρευσή της να ανακαλείται από τη μεταβατική κυβέρνηση Γιούνους.
Η Hizb ut-Tahrir, η οποία έπαιξε βασικό ρόλο στην αλλαγή καθεστώτος, διοργανώνει πλέον πανεθνικές διαδηλώσεις.
Τρομοκρατικές οργανώσεις όπως η Harakat-ul Jihad Islami (HUJI) διεισδύουν στην Hefazat-e-Islam (HeI), ενώ η Jama’at Mujahideen Bangladesh (JMB), μαζί με τις HeI και JI, φέρεται να εργάζονται για τη δημιουργία κοινής πλατφόρμας ισλαμικών ομάδων.
Αξιοσημείωτο είναι ότι αρκετοί ισλαμιστές τρομοκράτες, κυρίως της Ansarullah Bangla Team, είτε απέδρασαν είτε απελευθερώθηκαν από τις φυλακές.
Τζιχαντιστικό τοπίο και πακιστανικές συνδέσεις
Οι οργανώσεις JMB και Ansar al-Islam Bangladesh (AIB) συνεχίζουν να κυριαρχούν στο τζιχαντιστικό τοπίο. Εδώ και χρόνια, οι επιθέσεις τους στοχεύουν κοσμικούς ακτιβιστές, διανοούμενους, ξένους, καθώς και θρησκευτικές και εθνοτικές μειονότητες.
Στις 18 Φεβρουαρίου, ο δεύτερος στην ιεραρχία της JMB, Γκολάμ Σαροβάρ Ραχάτ, εθεάθη με τον ίδιο τον Μουχάμαντ Γιούνους στην Ντάκα.
Εξελίξεις όπως η συμφωνία του Φεβρουαρίου 2025 που επιτρέπει στον πακιστανικό στρατό να εκπαιδεύει τις ένοπλες δυνάμεις του Μπανγκλαντές, ενισχύουν τις αναφορές για ανανεωμένη πακιστανική παρουσία.
Το International Center for Peace Studies σημειώνει ότι το φοιτητικό κίνημα του Αυγούστου «φέρεται να καπελώθηκε από ισλαμιστικές ομάδες… Ένα αξιοσημείωτο κοινό χαρακτηριστικό αυτών των ομάδων είναι οι υπερεθνικές τους συνδέσεις με το Πακιστάν».
Προετοιμασία για επιθέσεις κατά της Ινδίας
Η κατάσταση επιδεινώνεται από την αυξανόμενη δραστηριότητα πακιστανικών τρομοκρατικών οργανώσεων στο έδαφος του Μπανγκλαντές, με στόχο την αποσταθεροποίηση της Ινδίας.
Ο νομικός σύμβουλος της μεταβατικής κυβέρνησης, Δρ. Άσιφ Ναζρούλ, φέρεται να συναντήθηκε με κορυφαίο στέλεχος της Lashkar-e-Taiba (LeT), πακιστανικής τρομοκρατικής οργάνωσης που έχει πραγματοποιήσει πολυάριθμες επιθέσεις.
Στις 25 Οκτωβρίου, ο Ιμπτισάμ Ελάχι Ζαχίρ, στενός συνεργάτης του ιδρυτή της LeT, Χαφίζ Σαΐντ, περιόδευσε σε πόλεις των συνόρων, διέδωσε αντι-ινδική προπαγάνδα και ενθάρρυνε νέους ριζοσπάστες να «θυσιαστούν ενάντια στις κοσμικές και φιλελεύθερες δυνάμεις».
Στις 30 Οκτωβρίου, υψηλόβαθμος διοικητής της LeT, ο Σαϊφουλάχ Σαΐφ, δήλωσε ότι ο Σαΐντ «δεν κάθεται άπραγος» και ετοιμάζεται να επιτεθεί στην Ινδία μέσω Μπανγκλαντές, επιβεβαιώνοντας την ύπαρξη επιχειρησιακών δικτύων στο «Ανατολικό Πακιστάν» (Μπανγκλαντές).
Άλλες πακιστανικές ομάδες, όπως η σουνιτική τζιχαντιστική Jaish-e-Mohammad (JeM), αυξάνουν τη δραστηριότητά τους στην περιοχή. Παράλληλα, ο πακιστανικά υποστηριζόμενος στρατός των Ροχίνγκια (ARSA) φέρεται να επιχειρεί να αποκτήσει έλεγχο των προσφυγικών καταυλισμών στο Κοξ Μπαζάρ για επιχειρήσεις εναντίον της Ινδίας.
Προειδοποίηση αναλυτών: Πρόκληση για τη διεθνή ασφάλεια
Οι αναλυτές προειδοποιούν για την «εξέλιξη μιας ενοποίησης ισλαμικών στοιχείων στο Μπανγκλαντές μετά την αλλαγή καθεστώτος». Ο στόχος είναι η «περαιτέρω ισλαμοποίηση της χώρας, η δημιουργία ενιαίας πλατφόρμας και η αποδυνάμωση της Ινδίας».
Η αυξανόμενη αστάθεια, ο ενισχυμένος ισλαμικός ριζοσπαστισμός και η βαθύτερη πακιστανική ανάμειξη στο Μπανγκλαντές εκτιμάται ότι θα επηρεάσουν όχι μόνο την ασφάλεια της χώρας και της Ινδίας, αλλά αποτελούν και σοβαρή πρόκληση για τη διεθνή ασφάλεια σε παγκόσμιο επίπεδο.
Δείτε επίσης:
- Μπαγκλαντές: Χάος μετά την θανατική ποινή στην πρώην πρωθυπουργό
- Ισλαμιστές κατέστρεψαν γήπεδο στο Μπαγκλαντές για να μην παίξουν γυναίκες ποδόσφαιρο
