Ένα «δοκιμαστικό» μήνυμα για το πώς θα μοιραστεί το βάρος της άμυνας στην Ευρώπη έφτασε και στην Αθήνα. Το αμερικανικό υπουργείο Άμυνας απέστειλε στις 31 πρωτεύουσες των κρατών-μελών του ΝΑΤΟ στην Ευρώπη και στον Καναδά ένα ερωτηματολόγιο έξι ερωτήσεων, ζητώντας να αποτυπωθούν οι προθέσεις και οι σχεδιασμοί των συμμάχων για την ενίσχυση της συλλογικής άμυνας.
Το ερωτηματολόγιο, που φέρνει στο φως η «Καθημερινή», δεν κρύβει τον σκοπό του: να γίνει σαφές ότι η Ευρώπη καλείται να αναλάβει μεγαλύτερο βάρος, ενώ οι ΗΠΑ μειώνουν σταδιακά το στρατιωτικό τους αποτύπωμα στην ήπειρο. Στην Αθήνα, οι απαντήσεις βρίσκονται ήδη υπό επεξεργασία, με στόχο να αποτυπωθούν με λεπτομέρεια οι ελληνικές θέσεις και οι δυνατότητες συμμετοχής.
Το 5% και οι αμυντικές δαπάνες
Κεντρικό ερώτημα του αμερικανικού ερωτηματολογίου είναι το πώς οι σύμμαχοι σκοπεύουν να φτάσουν στο όριο του 5% του ΑΕΠ για αμυντικές δαπάνες έως το 2035, όπως συμφωνήθηκε στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στη Χάγη. Η Ελλάδα βρίσκεται ήδη σε υψηλά επίπεδα δαπανών, πάνω από 3%, και έχει εκπονήσει σχεδιασμό μέχρι το 2036 με προϋπολογισμό περίπου 28 δισ. ευρώ για εξοπλισμούς και εκσυγχρονισμό.
Παράλληλα, στο πλαίσιο της πίεσης για αυξημένες δαπάνες, οι ΗΠΑ αναζητούν και συγκεκριμένη κατεύθυνση: ενίσχυση των προμηθειών από αμερικανικά οπλικά συστήματα, ενώ στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και ο κατάλογος προτεραιοποιημένων απαιτήσεων για την Ουκρανία (PURL).
Στελέχωση, επιχειρησιακή ετοιμότητα και νέες νατοϊκές δομές
Πιο σύνθετο είναι το ερώτημα για το πώς θα αντιμετωπιστούν πιθανές ελλείψεις προσωπικού και πώς θα αυξηθεί η επιχειρησιακή ετοιμότητα των Ενόπλων Δυνάμεων. Η Ελλάδα αντιμετωπίζει έλλειψη στελεχών σε όλους τους κλάδους, ενώ το φαινόμενο είναι κοινό σε όλο το ΝΑΤΟ.
Παράλληλα, η νέα δομή ανάπτυξης δυνάμεων του ΝΑΤΟ (NATO Force Model), που θεσμοθετήθηκε μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία, αναδεικνύει την ανάγκη για μεγαλύτερη συμμετοχή σε μεγάλες ασκήσεις και τη δυνατότητα μετακίνησης μεγάλων τμημάτων σε απόσταση (mobility).
Αμυντική βιομηχανία: Το «αγκάθι» της πρόσβασης
Στο ερωτηματολόγιο των ΗΠΑ περιλαμβάνεται και ερώτηση για το πώς κάθε κράτος προτίθεται να ενισχύσει την αμυντική του βιομηχανία και με ποιον τρόπο θα εξασφαλίσει ότι οι σύμμαχοι θα έχουν ισότιμη πρόσβαση σε αυτήν.
Για την Ελλάδα, το θέμα είναι ιδιαίτερα ευαίσθητο: η εγχώρια αμυντική βιομηχανία βρίσκεται ακόμη σε φάση ανασυγκρότησης και η προτεραιότητα της Αθήνας δεν είναι να ανοίξει «ελεύθερα» την αγορά σε όλους τους εταίρους, ιδίως όταν μεταξύ τους περιλαμβάνεται και η Τουρκία.
Δείτε επίσης:
Οι ΗΠΑ σε διαβουλεύσεις για την ναυπήγηση πολεμικών τους πλοίων στην Τουρκία
Ξεκίνησε ο σχεδιασμός της αποστολής «Αρκτικός Φρουρός» του ΝΑΤΟ
Απίστευτο: Ακόμα και οι υποψήφιοι για το NATO έδιναν διαπιστευτήρια στον Επστάιν!
