Φτάσαμε στην τρίτη επέτειο της τραγωδίας των Τεμπών, αλλά ο Κώστας Αχ. Καραμανλής δεν έχει αντιμετωπίσει καμία ποινική συνέπεια…
Τρία χρόνια μετά το πολύνεκρο δυστύχημα η συζήτηση για τις πολιτικές και ποινικές ευθύνες παραμένει έντονη. Παρά τις μεθοδικές και πολλές φορές απελπισμένες προσπάθειες υψηλά ιστάμενων να απαξιώσουν και να εξαφανίσουν οποιαδήποτε αναφορά σε ευθύνες πολιτικών προσώπων, το κομμάτι αυτό της σιδηροδρομικής τραγωδίας με τους 57 νεκρούς παραμένει και πρέπει να παραμείνει στο προσκήνιο.
Ακόμα και πριν την 28η Φεβρουαρίου 2023 και μέχρι και σήμερα, ένας από τους αρνητικούς πρωταγωνιστές είναι ο τότε Υπουργός Υποδομών και Μεταφορών Κώστας Αχ. Καραμανλής. Ο οποίος λίγες ημέρες πριν τη φονική σύγκρουση των αμαξοστοιχιών που κινούνταν στην ίδια γραμμή επί τουλάχιστον 12 λεπτά, διαβεβαίωνε προκλητικά και αλαζονικά ότι ο σιδηρόδρομος είναι ασφαλής…
«Διασφαλίζουμε την ασφάλεια», έλεγε. «Πρόβλημα ασφάλειας δεν υπάρχει», έλεγε. «Μια υπεύθυνη Πολιτεία δεν μπορεί να παίζει με την ασφάλεια των επιβατών», έλεγε. Με ύφος χιλίων καρδιναλίων και έχοντας αγνοήσει πολλάκις τις προειδοποιήσεις μηχανοδηγών και εργαζομένων στα τρένα, για την τραγική κατάσταση του δικτύου και τις ελλείψεις προσωπικού και συστημάτων ασφαλείας.
Κώστας Αχ. Καραμανλής: Ευθύνη στα χαρτιά
Ο Κώστας Αχ. Καραμανλής παραιτήθηκε λίγες ώρες μετά την τραγωδία, αναλαμβάνοντας –όπως δήλωσε– την πολιτική ευθύνη. Ωστόσο, σε επίπεδο ποινικής διερεύνησης, δεν έχει υπάρξει μέχρι σήμερα παραπομπή του.
Η βασική αιτία σχετίζεται με το συνταγματικό πλαίσιο περί ευθύνης υπουργών, το περίφημο Άρθρο 86: για να διερευνηθούν ενδεχόμενες ποινικές ευθύνες πολιτικού προσώπου για πράξεις που τελέστηκαν κατά την άσκηση των καθηκόντων του, απαιτείται απόφαση της Βουλής για σύσταση προανακριτικής επιτροπής. Χωρίς αυτή τη διαδικασία, η Δικαιοσύνη δεν μπορεί να προχωρήσει αυτοτελώς σε ποινική αξιολόγηση.
Στην περίπτωση του δυστυχήματος των Τεμπών, η κύρια ανάκριση επικεντρώθηκε σε υπηρεσιακά στελέχη και επιχειρησιακούς παράγοντες του σιδηροδρόμου. Όλοι θυμόμαστε, άλλωστε, ότι από τις πρώτες κιόλας ώρες το «πόρισμα» της Εθνοσωτηρίου για την τραγωδία είχε βγει: ανθρώπινο λάθος.
Όλοι θυμόμαστε και τα κροκοδείλια δάκρυα που έχυσε ο Κώστας Αχ. Καραμανλής στον τόπο της τραγωδίας, από όπου υποσχόταν ότι θα διερευνηθούν τα αίτια του δυστυχήματος και ότι «δεν θα αφήσουν τίποτα κάτω από το χαλί». Και όντως, δεν άφησαν τίποτα. Τα μπάζωσαν όλα.
Λογοδοσία αγνοείται…
Οι απανωτές προτάσεις της αντιπολίτευσης για διερεύνηση ενδεχόμενων ευθυνών πολιτικών προσώπων, δεν οδήγησαν σε συγκρότηση επιτροπής που να καταλήξει σε παραπομπή του πρώην Υπουργού. Η δυσάρεστη έκπληξη της επανεκλογής του Κώστα Αχ. Καραμανλή στις Σέρρες ως βουλευτή, διατήρησε το καθεστώς κοινοβουλευτικής ιδιότητας, η οποία από μόνη της δεν συνιστά ασυλία για πράξεις που θα μπορούσαν να διερευνηθούν κατόπιν σχετικής κοινοβουλευτικής απόφασης. Μιας απόφασης, ωστόσο, που δεν ήρθε ποτέ.
Πηγές της κυβέρνησης υποστήριξαν με θέρμη ότι δεν έχουν προκύψει συγκεκριμένα στοιχεία που να θεμελιώνουν ποινική ευθύνη, τονίζοντας ότι η πολιτική ευθύνη διαχωρίζεται από την ποινική. Αντίθετα, συγγενείς θυμάτων και νομικοί κύκλοι κάνουν λόγο για θεσμικά φίλτρα και χρονοβόρες διαδικασίες που, στην πράξη, λειτουργούν αποτρεπτικά για την άμεση λογοδοσία πολιτικών προσώπων και συντηρούν το κλίμα ατιμωρησίας.
Σήμερα, τρία χρόνια μετά το σιδηροδρομικό δυστύχημα, η νομική διερεύνηση για τον Κώστα Αχ. Καραμανλή, η οποία επικεντρώνεται στο διάστημα Σεπτέμβριος 2021-Φεβρουάριος 2023, βρίσκεται ακόμα στο πρώιμο στάδιο των καταθέσεων μαρτύρων. Την ανάκριση διενεργεί ο ειδικός ανακριτής του Δικαστικού Συμβουλίου, Ηλίας Γιαρένης.
Θυμίζουμε ότι τον Ιούλιο του 2025, η Βουλή ψήφισε την παραπομπή του πρώην Υπουργού στο Δικαστικό Συμβούλιο για τη διερεύνηση ενδεχόμενων ποινικών ευθυνών ως προς το πλημμέλημα της παράβασης καθήκοντος… Πλημμέλημα.
Οι φωνές που καταγγέλλουν προσπάθεια συγκάλυψης και ζητούν βαρύτερες κατηγορίες μπορεί να είναι πολλές αλλά, δυστυχώς, το λεγόμενο θεσμικό πλαίσιο, λειτουργεί (και το λειτουργούν) σαν απόλυτη «ασπίδα».
