Η ισχυρή σεισμική δόνηση μεγέθους 6,1 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ που συγκλόνισε την Κρήτη το πρωί, προκάλεσε εκτεταμένες ζημιές σε ιστορικά κτήρια και δοκίμασε την ανθεκτικότητα των υποδομών του νησιού. Ανάμεσα στους χώρους που επηρεάστηκαν, το Αρχαιολογικό Μουσείο Ηρακλείου βρέθηκε στο επίκεντρο της προσοχής, με κάποιες προθήκες να παρουσιάζουν μετακινήσεις εκθεμάτων.
Όπως ανέφερε ο πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου του Μουσείου, Ιωακείμ Γρυσπολάκης, κατά τη διάρκεια του σεισμού ενεργοποιήθηκαν άμεσα τα συστήματα ασφαλείας και οι προθήκες εγκιβωτίστηκαν, όπως προβλέπεται, ώστε να προστατευθούν τα ευαίσθητα εκθέματα.
Η άμεση κινητοποίηση των φυλάκων και των συντηρητών του μουσείου αποδείχθηκε καθοριστική. Επεμβαίνοντας γρήγορα, επανέφεραν τα εκθέματα στις θέσεις τους, ενώ για λόγους ασφαλείας, ο πρώτος όροφος παρέμεινε κλειστός για περίπου δύο ώρες και άνοιξε ξανά στις 10:00 π.μ. Το ισόγειο λειτούργησε κανονικά, δεχόμενο επισκέπτες χωρίς διακοπή. Ωστόσο, δεν αποφεύχθηκαν ορισμένες ζημιές. «Υπήρξε μερική μετατόπιση και ελάχιστη φθορά σε αντικείμενα της αρχαϊκής περιόδου στον πρώτο όροφο», ανέφερε ο κ. Γρυσπολάκης. Τα ευρήματα αυτά απομακρύνθηκαν άμεσα και μεταφέρθηκαν στα εργαστήρια του μουσείου για αποκατάσταση.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκαλεί το γεγονός ότι ο αυτόματος μηχανισμός προστασίας των σημαντικών εκθεμάτων, όπως ο περίφημος Δίσκος της Φαιστού και η Θεά των Όφεων, δεν ενεργοποιήθηκε. Ο μηχανισμός αυτός, σχεδιασμένος να ανιχνεύει σεισμούς και να εγκιβωτίζει άμεσα τα εκθέματα σε ειδικούς ασφαλείς χώρους κάτω από τις προθήκες τους, παραμένει υπό αξιολόγηση από τις τεχνικές υπηρεσίες του μουσείου.
Την ώρα που διαρκεί η καταγραφή των ζημιών, η γενική διευθύντρια του μουσείου, Στέλλα Χρυσουλάκη, συμμετέχει σε διαδικτυακή σύσκεψη με στελέχη του Υπουργείου Πολιτισμού, στο πλαίσιο της γενικότερης αποτίμησης της κατάστασης.
Εκτεταμένες ζημιές σε κτήρια του Ηρακλείου
Βέβαια, ο σεισμός δεν άφησε αλώβητο το αστικό τοπίο του Ηρακλείου. Ζημιές καταγράφηκαν σε παλαιά, διατηρητέα αλλά και νεότερα κτήρια, πολλά από τα οποία είναι κακοσυντηρημένα. Ανάμεσά τους, το ιστορικό ξενοδοχείο «Μίνως», το Μέγαρο Κοθρή, αλλά και το παλιό κτήριο του ΕΦΚΑ στον Άγιο Μηνά, το οποίο υπέστη σοβαρές φθορές με πτώσεις σοβάδων και ρωγμές στους τοίχους.
Εικόνες από το κέντρο της πόλης αποτυπώνουν καταρρεύσεις τμημάτων μπαλκονιών και πρόσοψης, ακόμα και σε σύγχρονα κτήρια που παρουσιάζουν σημάδια παραμέλησης. Τα περιστατικά αυτά υπογραμμίζουν με δραματικό τρόπο την ανάγκη ενίσχυσης της σεισμικής θωράκισης, ειδικά σε δομές με ιστορική ή πολιτιστική αξία.
Την ίδια ώρα, η ισχυρή δόνηση είχε ως αποτέλεσμα να αποκοληθούν κομμάτια από την ψευδοροφή σε τέσσερα γραφεία του Τμήματος Επιστήμης Υπολογιστών του Πανεπιστημίου Κρήτης, τα οποία έπεσαν στο πάτωμα, λόγω του πρωινού σεισμού.
Σύμφωνα με τον πρόεδρο του τμήματος, καθηγητή Κώστα Μαγκούτη, οι φθορές εντοπίστηκαν στις πλάκες που βρίσκονται στην ψευδοροφή για να καλυφθούν οι καλωδιώσεις. Αντίθετα, δεν υπήρξε κάποιο πρόβλημα σε αμφιθέατρο και αίθουσα μαθημάτων, συνεπώς η λειτουργία του Τμήματος δεν ανεστάλη.
Σύμφωνα με τον πρύτανη του Ιδρύματος, καθηγητή Γιώργο Κοντάκη, εκτός από το Τμήμα Επιστήμης Υπολογιστών, δεν έχουν αναφερθεί προβλήματα σε άλλα κτήρια του Πανεπιστημίου.
Σε κάθε περίπτωση, οι δημοτικές και περιφερειακές αρχές βρίσκονται σε επιφυλακή, με ομάδες μηχανικών να έχουν ξεκινήσει ελέγχους στα δημόσια και ιδιωτικά κτίρια. Οι κάτοικοι, αν και δεν σημειώθηκαν τραυματισμοί, παραμένουν ανήσυχοι, καθώς η σεισμική δραστηριότητα στην Κρήτη έχει ιστορικά έντονη παρουσία.
