Ο ισχυρός σεισμός που εκτυλίχθηκε στην Καμτσάτκα δεν αποτέλεσε απλώς μια τοπική φυσική καταστροφή, αλλά ένα γεγονός που «ταρακούνησε» επιστημονικές και γεωλογικές ισορροπίες παγκοσμίως.
Το ενδεχόμενο ενός ντόμινο φαινομένου, δηλαδή η ενεργοποίηση γειτονικών ρηγμάτων εξαιτίας της ισχυρής σεισμικής διέγερσης, αποτελεί πλέον ένα από τα βασικά σενάρια που εξετάζουν οι σεισμολόγοι, με πρώτο τον καθηγητή του ΑΠΘ, Μανώλη Σκορδίλη, ο οποίος μιλά για το φαινόμενο.
Ο καθηγητής θυμίζει το παράδειγμα του μεγάλου σεισμού στο Ισμίτ της Τουρκίας το 1999, ο οποίος -όπως είχε τότε εκτιμηθεί– πιθανόν να επηρέασε τη σεισμική δραστηριότητα στο βόρειο Αιγαίο, και τελικά, λίγες ημέρες αργότερα, ακολούθησε ο σεισμός της Πάρνηθας. Σύμφωνα με τον ίδιο, τίποτα δεν αποκλείεται, καθώς τέτοιες ισχυρές δονήσεις, εκτός από τοπικές επιπτώσεις, μπορεί να επιδράσουν ευρύτερα σε συστήματα ρηγμάτων που βρίσκονται στα πρόθυρα αστάθειας.
«Δεν είναι κανόνας, αλλά είναι κάτι που μπορεί να γίνει σε μια περιοχή με τόσο υψηλή σεισμικότητα σαν την περιοχή αυτή που ονομάζεται και “Δακτυλίδι της φωτιάς” στον Ειρηνικό. Ανά πάσα στιγμή, μπορεί να εκδηλωθεί ισχυρός σεισμός, οπότε μετά ένα τέτοιο δυνατό γεγονός σαν το πρόσφατο, πάντα είσαι και λίγο επιφυλακτικός γιατί δεν ξέρεις πώς θα εξελιχθεί και πόσο μεγάλο μετασεισμό μπορεί να δώσει», λέει ο κ. Σκορδίλης, αναφορικά με το «ντόμινο» διευκρινίζοντας ότι μπορεί να υπάρξει ενεργοποίηση σε κάποιο άλλο σημείο του «Δακτυλιδιού».
«Και δεν είναι μόνο αυτό, όταν είναι τόσο ισχυρός ο σεισμός, επηρεάζονται και ευρύτερες περιοχές. Για παράδειγμα, το 1999, στον σεισμό των 7,6 Ρίχτερ στο Ισμίτ της Τουρκίας, είχαμε τότε πει ότι πιθανόν να επηρεάσει ευρύτερες περιοχές και τον ελληνικό χώρο. Και κάτι τέτοιο φάνηκε ότι συνέβη γιατί και την επόμενη μέρα είχαμε 2 σεισμούς πάνω από 5 βαθμούς της κλίμακας Ρίχτερ στο βόρειο Αιγαίο αλλά και λίγο αργότερα, στις 7 Σεπτέμβρη, είχαμε τον μεγάλο σεισμό στην Πάρνηθα. Οπότε δεν αποκλείεται να έχουμε τέτοιου είδους επηρεασμούς από έναν τόσο ισχυρό σεισμό», συμπληρώνει χαρακτηριστικά.
«Όταν ο σεισμός είναι τόσο μεγάλος, κανείς δεν ξέρει πόσος θα είναι ο μεγαλύτερος μετασεισμός»
Σε ό,τι αφορά στο σοκαριστικό φαινόμενο στην Καμτσάκα, ο καθηγητής σεισμολογίας υπογραμμίζει πως έχει δώσει πολλούς σεισμούς πάνω από 8 Ρίχτερ, με αποκορύφωμα αυτόν που είχε γίνει στις 4 Νοέμβριου του 1952, είχε μέγεθος 9 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ και ήταν ο μεγαλύτερος που έχει γίνει στην περιοχή.
Ερωτηθείς για το τι «αφήνουν» πίσω τους τέτοιοι σεισμοί, ο ίδιος απαντά πως αν δεν συνοδευτούν από κάποιο ισχυρό τσουνάμι– κάτι που δεν έγινε στην Καμτσάκα-, φέρνουν μια μακροχρόνια σεισμική ακολουθία. «Φυσικά, όταν είναι τόσο μεγάλοι οι σεισμοί, κανείς δεν ξέρει πόσος θα είναι ο μεγαλύτερος μετασεισμός που θα εκδηλωθεί, πού θα εκδηλωθεί και πότε. Κι αυτό γιατί όταν διεγερθεί μια ζώνη μήκους περίπου 400 χιλιομέτρων, οπουδήποτε θα μπορούσε να ενεργοποιηθεί ένας άλλος μεγάλος σεισμός, υπό την προϋπόθεση ότι στην περιοχή εκείνη θα είχαν εκδηλωθεί αυξημένες τάσεις», εξηγεί.
Ο σεισμός και ο αντίκτυπος στον πυθμένα
Ο κ. Σκορδίλης κάνει αναφορά και στην εικόνα που θα παρουσιάζει ο πυθμένας μετά τον σεισμό, που είχε εστιακό βάθος περίπου 20 χιλιομέτρων. Όπως σημειώνει, αλλάζει η γεωμορφολογία του, ωστόσο, προσθέτει, πως απ’ ό,τι φαίνεται, η μετακίνηση που έγινε στον πυθμένα δεν ήταν τόσο μεγάλη, γιατί, αντίθετα, το τσουνάμι θα ήταν πολύ ψηλό.
Βέβαια, διευκρινίζει πως περισσότερες πληροφορίες για την εικόνα του πυθμένα θα δοθούν μετά τη χαρτογράφηση που θα γίνει τους προσεχείς μήνες και θα δείχνουν και την παραμόρφωσή του.
Μάλιστα, δεν διστάζει να αναφερθεί και στο «Δακτυλίδι της Φωτιάς», όπως ονομάζεται η περιοχή όπου σημειώθηκε ο ισχυρός σεισμός, εξηγώντας πως έχει σχήμα πετάλου, περικλείει όλον τον Ειρηνικό Ωκεανό και κατά μήκος του γίνονται οι συγκρούσεις ανάμεσα σε πλάκες.
«Δηλαδή, η πλάκα του Ειρηνικού συγκρούεται προς στα δυτικά με την Ευρασιατική, στην περιοχή που έγινε ο σεισμός είναι η πλάκα της Οχοτσκικής που είναι ένα κομμάτι, μια μικρή πλάκα που συνδέεται και με την πλάκα της Βόρειας Αμερικής. Προς τα ανατολικά είναι η πλάκα της Βόρειας Αμερικής και γενικότερα, όλο αυτό το τόξο είναι πολύ ενεργό. Μιλάμε για την πλέον ενεργή σεισμικά περιοχή του πλανήτη με έντονη ηφαιστειότητα αφού υπάρχει σύγκρουση λιθοσφαιρικών πλακών», καταλήγει ο καθηγητής.
Δείτε επίσης:
- Λέκκας για τα 8,8 Ρίχτερ στη Ρωσία: Τι είναι το «δαχτυλίδι της φωτιάς» και γιατί δίνει τόσο μεγάλους σεισμούς
- Σεισμός στη Ρωσία: Τρόμος στον Ειρηνικό από την πορεία του τσουνάμι – Εκρήξεις ηφαιστείων
