Μπορεί ο φετινός Ιούλιος να μην είχε -για την Ελλάδα- ιδιαίτερα υψηλές θερμοκρασίες όπως τα προηγούμενα χρόνια, καθώς στη χώρα μας σημειώθηκε ένα μόνο, αν και παρατεταμένο, κύμα καύσωνα, ωστόσο σύμφωνα με τα δεδομένα του Copernicus ήταν ένας από τους πιο ζεστούς Ιουλίους που έχουν καταγραφεί ποτέ στον πλανήτη.
Αν και διαπιστώθηκε παύση στη σειρά ρεκόρ ζέστης, ο Ιούλιος του 2025 κατατάχτηκε τρίτος ως προς το επίπεδο των πιο υψηλών θερμοκρασιών που έχουν καταγραφτεί οποιονδήποτε τέτοιο μήνα στη Γη, καθώς η κλιματική αλλαγή συνεχίζεται, όπως επισήμανε το ευρωπαϊκό παρατηρητήριο Copernicus.
«Δυο χρόνια μετά τον πιο θερμό Ιούνιο στα χρονικά, η πρόσφατη σειρά παγκόσμιων ρεκόρ θερμοκρασίας τελείωσε -προς το παρόν. Όμως αυτό δεν σημαίνει ότι η κλιματική αλλαγή σταμάτησε», υπογράμμισε ο Κάρλο Μπουοντέμπο, ο διευθυντής της υπηρεσίας του Κοπέρνικου για την παρακολούθηση της κλιματικής αλλαγής – C3S).
Οριακή υποχώρηση, αλλά ακόμα πάνω από το φυσιολογικό
Όπως και τον Ιούνιο, ο Ιούλιος σημείωσε οριακή υποχώρηση στις θερμοκρασίες, ωστόσο ήταν κατά μέσον όρο 1,25°C θερμότερος από οποιονδήποτε Ιούλιο της προβιομηχανικής εποχής (1850–1900) -πολύ κοντά στο κρίσιμο όριο του 1,5 βαθμού Κελσίου της Συμφωνίας του Παρισιού, που παραβιαζόταν σχεδόν κάθε μήνα τα τελευταία δύο χρόνια. Μολαταύτα, ήταν ανάμεσα στους τρεις θερμότερους Ιουλίους στην ιστορία.
Η μεσοσταθμική αύξηση της θερμοκρασίας, όσο μικρή κι αν φαίνεται, αρκεί για να προκαλέσει ακραία καιρικά φαινόμενα, όπως καταιγίδες, καύσωνες, ξηρασίες και πυρκαγιές, με ολοένα πιο φονικά και καταστροφικά αποτελέσματα.
«Συνεχίσαμε να γινόμαστε μάρτυρες των συνεπειών του κόσμου που γίνεται θερμότερος», σημείωσε ο Μπουοντέμπο, με συμβάντα όπως «τα κύματα ακραίας ζέστης και οι καταστροφικές πλημμύρες» τον περασμένο μήνα.
Ρεκόρ ζέστης, νεκροί και πυρκαγιές επισημαίνει το ευρωπαϊκό παρατηρητήριο Copernicus
Τον Ιούλιο, τα θερμόμετρα ξεπέρασαν τους 50°C όχι μόνο στον Κόλπο και στο Ιράκ, αλλά και στην Τουρκία – για πρώτη φορά στην ιστορία. Παράλληλα, καταρρακτώδεις βροχές στοίχισαν τη ζωή σε εκατοντάδες ανθρώπους στην Κίνα και στο Πακιστάν, ενώ τεράστιες πυρκαγιές απανθράκωσαν χιλιάδες στρέμματα δασικής βλάστησης, κυρίως στον Καναδά.
Στην Ισπανία, πάνω από χίλιοι θάνατοι αποδόθηκαν από δημόσιο ινστιτούτο στη ζέστη τον Ιούλιο, ένας αριθμός αυξημένος κατά περίπου 50% σε σύγκριση με το 2024.
«Συνεχίζει να υπάρχει κατάσταση έκτακτης ανάγκης», σημείωσε ο Μπουοντέμπο, καθώς ο κόσμος συνεχίζει να καίει περισσότερο πετρέλαιο, περισσότερο άνθρακα και αέριο. Η καύση των ορυκτών καυσίμων απελευθερώνει στην ατμόσφαιρα CO2. «Αν δεν σταθεροποιήσουμε γρήγορα τις συγκεντρώσεις αερίων που προκαλούν το φαινόμενο του θερμοκηπίου στην ατμόσφαιρα, θα πρέπει να αναμένουμε όχι μόνο νέα ρεκόρ θερμοκρασίας αλλά και επιδείνωση των επιπτώσεων, και θα πρέπει να προετοιμαστούμε», υποστηρίζει.
Οι μέσοι όροι θερμοκρασιών υπολογίζονται μέσω δισεκατομμυρίων μετρήσεων από δορυφόρους και μετεωρολογικούς σταθμούς σε ξηρά και θάλασσα. Τα ιστορικά δεδομένα του Copernicus ξεκινούν από το 1940.
11 χώρες «έσπασαν» ρεκόρ – και η Ευρώπη στο κόκκινο
Τον Ιούλιο, 11 χώρες ή περιοχές κατέγραψαν τον θερμότερο Ιούλιο τουλάχιστον από το 1970, με επτά από αυτές να βρίσκονται στην Ασία (Κίνα, Ιαπωνία, Βόρεια Κορέα, Τατζικιστάν, Μπουτάν, Μπρουνέι, Μαλαισία), βάσει υπολογισμών του Γαλλικού Πρακτορείου, βασισμένων σε δεδομένα του Copernicus.
Αν και δεν καταγράφηκαν νέα ευρωπαϊκά ρεκόρ, μεγάλο μέρος της ηπείρου – ιδίως οι σκανδιναβικές χώρες – βίωσε θερινές θερμοκρασίες πάνω ή και πολύ πάνω από τα συνηθισμένα επίπεδα.
Ξηρασία-ρεκόρ στη Μεσόγειο και την Ευρώπη
Από την 1η έως τις 10 Ιουλίου, ευρωπαϊκές χώρες και παράκτια κράτη της Μεσογείου υπέστησαν ξηρασία-ρεκόρ, χωρίς προηγούμενο από τότε που ξεκίνησαν οι αντίστοιχες μετρήσεις το 2012, σύμφωνα με ανάλυση του AFP και δεδομένα του Ευρωπαϊκού Παρατηρητηρίου Ξηρασιών (EDO).
Αντίθετα, κάτω από τα φυσιολογικά επίπεδα για την εποχή ήταν οι θερμοκρασίες στη βόρεια και νότια Αμερική, την Ινδία, τμήματα της Αυστραλίας, της Αφρικής και στην Ανταρκτική.
Τρίτος θερμότερος Ιούλιος και στους ωκεανούς
Η επιφάνεια των ωκεανών δεν αποτέλεσε εξαίρεση, με τον Ιούλιο να καταγράφεται ως ο τρίτος θερμότερος στα χρονικά. Σε περιοχές όπως η Νορβηγία, η Βόρεια Θάλασσα, ο βόρειος Ατλαντικός ως τη δυτική Γαλλία και τη Βρετανία, σημειώθηκαν τοπικά ρεκόρ.
Αντίστοιχα, η έκταση του πάγου στην Αρκτική τον Ιούλιο ήταν 10% κάτω από τον μέσο όρο, στη δεύτερη χειρότερη θέση σε 47 χρόνια δορυφορικών παρατηρήσεων, ουσιαστικά ισοφαρίζοντας τις τιμές του 2012 και 2021.
Στην Ανταρκτική, η έκταση του πάγου κατατάχτηκε στην τρίτη χαμηλότερη θέση που έχει καταγραφεί οποιονδήποτε Ιούλιο από την έναρξη των καταγραφών.
Χρήσιμοι σύνδεσμοι για κλιματική αλλαγή, ζέστη και παγκόσμιες μετρήσεις
- Copernicus Climate Change Service (C3S) – Επίσημη πλατφόρμα του ευρωπαϊκού προγράμματος
https://climate.copernicus.eu
Αναλύσεις, μηνιαίες αναφορές θερμοκρασιών, δορυφορικά δεδομένα και εκτιμήσεις για το μέλλον. - European Drought Observatory (EDO) – Παρατηρητήριο Ξηρασίας Ευρώπης
https://edo.jrc.ec.europa.eu
Ενημέρωση για ξηρασία στην Ευρώπη, χάρτες επικινδυνότητας και στατιστικά δεδομένα. - Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC)
https://www.ipcc.ch
Επίσημες παγκόσμιες εκθέσεις για το κλίμα, τις αιτίες της κλιματικής αλλαγής και τις επιπτώσεις της. - Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός (WMO)
https://public.wmo.int
Διεθνείς αναφορές, στοιχεία θερμοκρασιών, φαινόμενα καιρού και κλίματος. - Climate Action Tracker – Παρακολούθηση στόχων Συμφωνίας των Παρισίων
https://climateactiontracker.org
Σύγκριση πολιτικών κάθε χώρας με τον στόχο του +1,5°C. - Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών / meteo.gr
https://www.meteo.gr
Επιστημονικά δεδομένα καιρού & κλίματος, εκθέσεις για ακραία φαινόμενα στην Ελλάδα. - Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας – Κλιματική Πολιτική
https://ypen.gr
Στρατηγικές για την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, εθνικές πολιτικές & μέτρα. - Ευρωπαϊκή Επιτροπή – Climate Action
https://climate.ec.europa.eu
Δράσεις της Ε.Ε. για μείωση των εκπομπών και την Πράσινη Συμφωνία.
Δείτε επίσης:
- Σε απόγνωση οι αγρότες με τη λειψυδρία: «Στην Κρήτη η κατάσταση είναι τραγική»
- Νερό: Στα «κάγκελα» οι κάτοικοι του Ηρακλείου με τη νέα μείωση παροχής – Τεράστια τα προβλήματα
