Λίγα 24ωρα πριν από τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στη Λιθουανία, στο περιθώριο της οποίας θα λάβει χώρα και το πολυαναμενόμενο τετ α τετ του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Ταγίπ Ερντογάν, ανακοινώθηκε ένα νέο «μπλόκο» στην πώληση των F-16 στην Τουρκία από τις ΗΠΑ, αυτή τη φορά από έξι Αμερικανούς βουλευτές.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, με επιστολή τους προς τον Αμερικανό ΥΠΕΞ Άντονι Μπλίνκεν οι έξι βουλευτές καλούν το Στέιτ Ντιπάρτμεντ να δημιουργήσει έναν εποπτικό μηχανισμό, μέσω του οποίου να διασφαλίζεται ότι δεν θα υπάρξει παραβίαση της ελληνικής κυριαρχίας στο Αιγαίο από την Τουρκία με τα νέα μαχητικά F-16, αν και εφόσον υπάρχει, τελικά, συμφωνία ανάμεσα στις δύο πλευρές. Κι αυτό την ώρα που το «σκληρό παζάρι» μεταξύ ΗΠΑ και Τουρκίας συνεχίζεται, χωρίς η Ουάσιγκτον να έχει ανάψει το «πράσινο φως».
US Congressmen’s letter to Blinken on F-16 in Turkey – They ask for an oversight mechanismhttps://t.co/yM1Oh6e7Bc
— Jaun News English (@EnglishJaun) July 9, 2023
Σύμφωνα με τους βουλευτές, ο συγκεκριμένος εποπτικός μηχανισμός θα πρέπει να μπορεί, στην περίπτωση που η Άγκυρα αγοράσει τα αμερικανικά μαχητικά, να «παγώσει», να καθυστερήσει ή ακόμα και να ακυρώσει τη αγοροπωλησία των F-16, αναλόγως συμπεριφοράς της Τουρκίας. «Δεδομένου του ιστορικού της Τουρκίας που χρησιμοποιεί αμερικανικά F-16 για υπερπτήσεις στο Αιγαίο και για την αμφισβήτηση της ελληνικής κυριαρχίας ζητάμε μηχανισμούς που προβλέπουν την παύση, την καθυστέρηση ή την απόσυρση της μεταφοράς Αμερικανικών όπλων στην Τουρκία εάν συνεχίσει τις αποσταθεροποιητικές της ενέργειες στην Ανατολική Μεσόγειο που απειλούν ή υπονομεύουν τα συμφέροντα της εθνικής ασφαλείας των ΗΠΑ ή την αρχιτεκτονική ασφαλείας του ΝΑΤΟ», αναφέρουν μεταξύ άλλων στην επιστολή τους οι «έξι».
Είναι προς το συμφέρον της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας
Οι ίδιοι καλούν τον Μπλίνκεν να δει το θέμα όπως αντικατοπτρίζεται μέσα από τα ευρύτερα συμφέροντα της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας. Για το λόγο αυτό, υποστηρίζουν ότι οι προσπάθειες των ΗΠΑ δεν πρέπει να περιοριστούν μόνο στην ένταξη της Σουηδίας στο ΝΑΤΟ, καθώς υπενθυμίζουν ότι, τόσο ο πρόεδρος Μπάιντεν, όσο και ο Σύμβουλος Εθνικής Ασφάλειας του Λευκού Οίκου, Τζέικ Σάλιβαν, τόνισαν πρόσφατα τη σημασία της σταθερότητας στο Αιγαίο.
Αν και χαιρετίζουν την πρόσφατη αποκλιμάκωση, οι Αμερικανοί βουλευτές υπενθυμίζουν ότι το δόγμα της τουρκικής εξωτερικής πολιτικής παραμένει αμετάβλητο, δεδομένου ότι η Άγκυρα συνεχίζει να διατηρεί το casus belli κατά της Αθήνας, ενώ κατέχει και το ρωσικό σύστημα S-400. Οι βουλευτές που συνυπογράφουν την επιστολή, είναι οι Κρις Πάπας, Γκας Μπιλιράκης, Φρανκ Παλόνε, Τζον Σαρμπάνης, Ντίνα Τάιτους και Νικόλ Μαλλιωτάκη.
Ολόκληρη η επιστολή των έξι Αμερικανών βουλευτών έχει (μεταφρασμένη) ως εξής:
«Γράφουμε σχετικά με τις αναφερόμενες συζητήσεις μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της Τουρκίας σχετικά με την πώληση μαχητικών αεροσκαφών F-16 και κιτ εκσυγχρονισμού σε σχέση με την ένταξη της Σουηδίας στον ΝΑΤΟ. Εάν εξετάζεται μια συμφωνία για την πώληση F-16 και κιτ εκσυγχρονισμού στην Τουρκία, προτρέπουμε σθεναρά οποιαδήποτε τελική συμφωνία να περιλαμβάνει μηχανισμούς που να προβλέπουν την παύση, την καθυστέρηση ή την απόσυρση της μεταφοράς τέτοιων όπλων εάν η Τουρκία εμπλακεί σε ενέργειες που απειλούν ή υπονομεύουν τα συμφέροντα εθνικής ασφάλειας των ΗΠΑ και την ενότητα της συμμαχίας του ΝΑΤΟ.
Ενώ η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία έχει αναδείξει τη σημασία της ενότητας του ΝΑΤΟ, η Τουρκία συνέχισε να κρατά όμηρο την ένταξη της Σουηδίας στο ΝΑΤΟ προκειμένου να αποκτήσει F-16 και κιτ εκσυγχρονισμού από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Παρά ταύτα, σύμφωνα με δημοσιεύματα, αξιωματούχοι του Στέιτ Ντιπάρτμεντ συναντήθηκαν πρόσφατα με ηγετικά στελέχη του Κογκρέσου, τα οποία έχουν την ευθύνη για την έγκριση των πωλήσεων όπλων, για να διασφαλίσουν ότι το Κογκρέσο «δεν θα τους παρακάμψει εάν επιδιώξουν μια συμφωνία με την Τουρκία που θα συνδέει την πώληση F-16 με την έγκριση της ‘Αγκυρας για την ένταξη της Σουηδία (στο ΝΑΤΟ)».
Ανησυχούμε για αυτά τα δημοσιεύματα δεδομένων των σταθερών δηλώσεων της κυβέρνησης ότι οι πωλήσεις των F-16 δεν συνδέονται με την ένταξη της Σουηδίας. Καθώς γίνεται ολοένα και πιο σαφές ότι η κυβέρνηση χρησιμοποιεί κάθε εργαλείο που έχει στη διάθεσή της για να πιέσει το Κογκρέσο και τους σχετικούς ενδιαφερόμενους φορείς να εγκρίνουν την πώληση των F-16 και του κιτ εκσυγχρονισμού στην Τουρκία, είναι επιτακτική ανάγκη οποιαδήποτε συμφωνία να προστατεύει τα ευρύτερα συμφέροντα ασφαλείας του ΝΑΤΟ και όχι απλώς την ένταξη της Σουηδίας.
Η επιθετικότητα της Τουρκίας στην περιοχή -η οποία απειλεί την ίδια τη «σταθερότητα στο Αιγαίο», η αξία της οποίας αναγνωρίζεται τόσο από τον πρόεδρο Μπάιντεν όσο και από τον Σύμβουλο Εθνικής Ασφάλειας Σάλιβαν σε πρόσφατες ανακοινώσεις – πρέπει να σταματήσει προκειμένου οι ΗΠΑ να μεταφέρουν με υπεύθυνο τρόπο νέα όπλα στην ‘Αγκυρα. Πρέπει να υπάρχουν εγγυήσεις που να αποκλείουν τη χρήση αμερικανικών όπλων για την πρόκληση σύγκρουσης εντός του ΝΑΤΟ. Δεδομένου του ιστορικού της Τουρκίας που χρησιμοποιεί αμερικανικά F-16 για υπερπτήσεις στο Αιγαίο και για την αμφισβήτηση της ελληνικής κυριαρχίας, ζητάμε μηχανισμούς που προβλέπουν την παύση, την καθυστέρηση ή την απόσυρση της μεταφοράς αμερικανικών όπλων στην Τουρκία εάν συνεχίσει τις αποσταθεροποιητικές της ενέργειες στην Ανατολική Μεσογείου που απειλούν ή υπονομεύουν τα συμφέροντα εθνικής ασφάλειας των ΗΠΑ ή την αρχιτεκτονική ασφάλειας του ΝΑΤΟ.
Όπως γνωρίζετε, μετά την ειδοποίηση του Κογκρέσο για την πρόθεσή της να προχωρήσει στην πώληση αμυντικών συστημάτων, η αμερικανική κυβέρνηση θα απαντήσει στην Επιστολή Αίτησης της χώρας (Τουρκίας) με Επιστολή Προσφοράς και Αποδοχής (LOA), η οποία θα αναφέρει λεπτομερώς τους όρους, τις προϋποθέσεις, και τους μηχανισμούς εποπτείας που διέπουν τα είδη (του αμυντικού εξοπλισμού) που θα καλύπτονται από την πώληση.
Επιπλέον, όλα τα αμερικανικά αμυντικά συστήματα που πωλούνται, μισθώνονται ή εξάγονται βάσει του Νόμου περί Ελέγχου Εξαγωγών Όπλων (AECA) υπόκεινται σε παρακολούθηση της τελικής τους χρήσης για να διασφαλιστεί ότι ο παραλήπτης συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις που επιβάλλονται από την κυβέρνηση των ΗΠΑ όσον αφορά τη χρήση, τις μεταφορές και την ασφάλεια των συστημάτων. (Αυτές οι απαιτήσεις) διασφαλίζουν τη συμμόρφωση με τους κανόνες και τις πολιτικές εξαγωγής όπλων των ΗΠΑ. Μετά την οριστικοποίηση της συμφωνίας, εναπόκειται στην κυβέρνηση των ΗΠΑ να εφαρμόσει την παρακολούθηση τελικής χρήσης, όπως απαιτείται από την αμερικανική νομοθεσία και προσδιορίζεται στους όρους του LOA.
Δεν υπάρχει μόνο προηγούμενο για την επιβολή όρων για την πώληση αμυντικών όπλων, αλλά το Κογκρέσο έχει ήδη εκφράσει την υποστήριξή του για την επιβολή όρων σε μια τέτοια πώληση. Στο νομοσχέδιο για τον αμυντικό προϋπολογισμό (NDAA) για το έτος 2023, η Βουλή των Αντιπροσώπων ενέκρινε μια τροπολογία που θα έθετε λογικούς περιορισμούς στην ικανότητα της κυβέρνησης να μεταφέρει αεροσκάφη F-16 και κιτ εκσυγχρονισμού στην Τουρκία. Η διάταξη αυτή πέρασε από τη Βουλή σε δικομματική βάση με το 73% των βουλευτών να ψηφίζουν υπέρ.
Αν και χαιρετίζουμε την παρούσα παύση των αποσταθεροποιητικών ενεργειών της Τουρκίας στην περιοχή, είναι σημαντικό να τονίσουμε ότι η κυβέρνηση Ερντογάν δεν έχει αλλάξει πολιτική. Η εντύπωση ότι η Τουρκία έχει βελτιώσει τις σχέσεις με τη νατοϊκή σύμμαχο Ελλάδα, διαψεύδεται από το γεγονός ότι η ‘Αγκυρα διατηρεί το casus belli εναντίον της Αθήνας.
Η Τουρκία συνεχίζει επίσης να κατέχει το ρωσικό πυραυλικά συστήματα S-400, η αγορά του οποίου αποτέλεσε τη βάση για την αποπομπή της Τουρκίας από το πρόγραμμα των F-35 το 2019. Όπως αναφέρθηκε προηγουμένως σε επιστολή που σας εστάλη τον Νοέμβριο του 2021, οι ειδικοί έχουν σημειώσει ότι η παροχή κιτ εκσυγχρονισμού της Τουρκίας εγκυμονεί παρόμοιους κινδύνους συνεγκατάστασης, εφόσον η Τουρκία διαθέτει τους ρωσικούς S-400. Η πολεμική συμπεριφορά της Τουρκίας έναντιον της Ελλάδας – ενός πραγματικά αξιόπιστου και δημοκρατικού συμμάχου στο ΝΑΤΟ – και η απειλή από τη συνεχιζόμενη κατοχή των S-400 στην αρχιτεκτονική ασφαλείας του ΝΑΤΟ δεν μπορούν να παραμείνουν απαρατήρητες καθώς η κυβέρνηση εξετάζει μια συμφωνία με την τουρκική κυβέρνηση.
Η κυβέρνηση έχει την υποχρέωση να διασφαλίσει ότι τα F-16 που παρέχονται από τις ΗΠΑ δεν χρησιμοποιούνται για να υπονομεύσουν τα συμφέροντα εθνικής ασφάλειας των ΗΠΑ, τη σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο και τη συμμαχία του ΝΑΤΟ. Ως εκ τούτου, εάν εξετάζεται μια συμφωνία για την πώληση F-16 και κιτ εκσυγχρονισμού στην Τουρκία, οποιαδήποτε συμφωνία πρέπει να περιλαμβάνει σαφείς και ουσιαστικούς μηχανισμούς που να προβλέπουν παύση, καθυστέρηση ή απόσυρση της μεταφοράς τέτοιων όπλων εάν η Τουρκία εμπλακεί σε ενέργειες που απειλούν ή υπονομεύουν τα συμφέροντα εθνικής ασφάλειας των ΗΠΑ και την ενότητα της συμμαχίας του ΝΑΤΟ.»
- Δείτε το ρεπορτάζ:
