Με τραγούδια της Μεσογείου γιορτάζει η Athens Chamber Orchestra, στο Θέατρο Αθηνά την Τετάρτη 8 Νοεμβρίου, τα δεκαπέντε χρόνια συνεχούς παρουσίας στα μουσικά μας δρώμενα.
Με τον τίτλο IL MIO MARE και μια αγκαλιά τραγούδια που ενώνουν τις θάλασσες και τα λιμάνια της ευρωπαϊκής μεσογείου. Με αφορμή αυτή την επετειακή συναυλία συνομιλήσαμε με τον μαέστρο της Απόλλων Κουσκουμβεκάκη.
15 χρόνια πορείας δεν είναι λίγα. Ειδικά όταν μιλάμε για μια ορχήστρα με συνεχή παρουσία στα μουσικά δρώμενα χωρίς κρατική ή ιδιωτική επιχορήγηση. Μιλάμε για άθλο;
Η Athens Chamber Orchestra είναι δημιούργημα και πνευματικό παιδί δυο ανθρώπων, του συνθέτη και φίλου Μιχάλη Κουμπιού και δικό μου. Μαζί τη φτιάξαμε αρχικά για τις ανάγκες των παραστάσεών μας στο Badminton Theater. Υπηρετεί όλα τα είδη του ποιοτικού τραγουδιού, συνεργάζεται με σημαντικούς τραγουδιστές και χορευτές και το καλλιτεχνικό της στίγμα είναι ο ζεστός, φυσικός ήχος των κλασικών οργάνων και οι ουσιαστικές ενορχηστρώσεις. Όλα αυτά μας βοηθούν να “επιβιώνουμε” καλλιτεχνικά με τη δύναμη των εισιτηρίων, χωρίς να έχουμε πάρει ποτέ κρατική ή ιδιωτική επιχορήγηση.
Πόσο άλλαξε η Athens Chamber Orchestra μέσα σε 15 χρόνια πορείας;
Η Athens Chamber Orchestra ήταν πάντα ευέλικτη, αποτελείται από 8 μέχρι 70 μουσικούς, ανάλογα με το πρότζεκτ που καλείται κάθε φορά να διαχειριστεί. Βέβαια αυτά τα 15 χρόνια δημιουργήθηκε ένας κορμός από μερικούς εξαιρετικούς σολίστ και προσωπικότητες, όπως η Ροδούλα Χαντζή στο φλάουτο, η Λαρίσα Ζιχάρεβα στο ακορντεόν, ο Δημήτρης Ασλανίδης στο κοντραμπάσο. Υπάρχει ένας σταθερός πυρήνας φίλων μουσικών στους οποίους στηρίζεται και γύρω τους χτίζεται κάθε φορά η ορχήστρα.
Τι σας φέρνει στα νερά της Μεσογείου;
Ο Μιχάλης Κουμπιός ανέλαβε φέτος τις μουσικές Τετάρτες στο υπέροχα ανακαινισμένο θέατρο Αθηνά. Στο πλαίσιο της μακροχρόνιας συνεργασίας και φιλίας μας μου πρότεινε να παρουσιάσω ένα εορταστικό πρόγραμμα για τα 15 χρόνια της ορχήστρας. Το πρώτο που σκέφτηκα ήταν τα τραγούδια της ευρωπαϊκής Μεσογείου. Επέλεξα τραγούδια και ορχηστρικά από 6 χώρες, σε 9 γλώσσες και τοπολαλιές, που αγαπώ πολύ, ήθελα πάντα να τα ενορχηστρώσω και να τα παρουσιάσω και τώρα έχω την ευκαιρία. Η Άννα Ματσούκα και η Χριστίνα Γκόλια ανέλαβαν την πρόκληση να τα ερμηνεύσουν και με την Athens Chamber Orchestra θα τα παρουσιάσουμε την Τετάρτη 8 Νοεμβρίου στο θέατρο Αθηνά.
Κύριε Κουσκουμβεκάκη, υπήρξατε και είστε πρωτίστως κλασικός κιθαριστής. Πρέπει να ξέρεις καλά ένα όργανο για να γίνεις μαέστρος;
Ναι, είναι απαραίτητη η γνώση σε καλό επίπεδο ενός πολυφωνικού οργάνου, σχεδόν πάντα του πιάνου. Βοηθάει πολύ στην αίσθηση της αρμονίας και της αντίστιξης, που είναι τα βασικά εργαλεία για μια καλή ενορχήστρωση. Στη δική μου περίπτωση, η θητεία μου στη μουσική σαν κλασικός κιθαριστής και η συνεργασία μου με ορχήστρες με αυτήν την ιδιότητα με βοήθησε πολύ, κυρίως στο θέμα των ενορχηστρώσεων. Είναι απλές και ουσιαστικές, χωρίς προσπάθειες φτηνού εντυπωσιασμού. Παράγουν ένα εύηχο αποτέλεσμα χωρίς πολλές πρόβες και οι μουσικοί το απολαμβάνουν. Αυτή η αίσθηση περνάει φυσικά και στο κοινό.
Πηγαίνοντας πίσω στο ξεκίνημα, υπήρξε συγκεκριμένο κίνητρο ή έναυσμα που σας οδήγησε στο δρόμο της μουσικής;
Νομίζω ότι η μουσική ήταν για μένα μονόδρομος. Επειδή είμαι οργανωτικός και εργάζομαι πολύ, ίσως θα μπορούσα να εξασκήσω και άλλα επαγγέλματα με κάποια επιτυχία, με κανένα όμως δε θα ήμουν τόσο ικανοποιημένος όσο με τη μουσική.
Μετά από μια σημαντική/ποιοτική διαδρομή στο μουσικό χώρο, νιώθετε ότι εισπράξατε τη δικαίωση που σας αξίζει; Με όποια ερμηνεία προτιμάτε για τη λέξη «δικαίωση»…
Στο είδος της μουσικής που έχω επιλέξει να υπηρετώ η “δικαίωση” δεν είναι σε καμία περίπτωση ποσοτική. Έχω καταφέρει να κάνω αυτά που αγαπώ και να ζω αξιοπρεπώς. Έχω γύρω μου συνεργάτες, τραγουδιστές, μουσικούς, στιχουργούς, με τους οποίους έχω μια υπέροχη σχέση αμοιβαίας εκτίμησης και σεβασμού. Με εμπιστεύονται και μου αναθέτουν την ενορχήστρωση και διεύθυνση προγραμμάτων σημαντικοί φορείς όπως το Μέγαρο Μουσικής και η ΕΡΤ και έχω δημιουργήσει ένα κοινό, όχι το μεγάλο που γεμίζει στάδια, το οποίο παρακολουθεί, εκτιμά και στηρίζει τη μουσική μου. Ίσως αυτά να συνιστούν “δικαίωση”…
Έχετε συντύχει και συνεργαστεί με ανθρώπους που διαμόρφωσαν το σύγχρονο ελληνικό πολιτισμό. Τι θα μπορούσατε να μας μεταφέρετε από αυτήν τη συναναστροφή;
Είχα πράγματι την τύχη και την τιμή να γνωρίσω και με κάποιον τρόπο να συνεργαστώ με ανθρώπους που διαμόρφωσαν το σύγχρονο ελληνικό πολιτισμό, δε θεωρώ κομψό να αναφέρω ονόματα. Διδάχτηκα την ειλικρίνεια, τη σεμνότητα, το μέτρο. Επειδή οι περισσότεροι δεν είναι πια μαζί μας μου λείπει, όχι η τέχνη τους που είναι διαχρονικά παρούσα, αλλά ο παρεμβατικός τους λόγος, το φως και η αλήθεια τους, σε μια εποχή που κυριαρχεί το δήθεν, το ψεύτικο και το άσχημο.
Τυχόν νέα μελλοντικά σχέδια;
Στις 8 Νοεμβρίου “IL MIO MARE” τραγούδια της Μεσογείου στο ανακαινισμένο θέατρο Αθηνά. Η Άννα Ματσούκα και η Χριστίνα Γκόλια θα τραγουδήσουν πορτογαλικά, ισπανικά, γαλλικά, ιταλικά, ναπολιτάνικα, σισιλιάνικα, γκρικάνικα, ελληνικά, κυπριακά! Τα ορχηστρικά μας θέματα είναι όλα στο ρυθμό του βαλς, θέλω να δείξω πως διαχειρίζεται ο κάθε λαός τον ίδιο ρυθμό. Το βαλς της Amelie θα συνομιλήσει με το Godfather Waltz του Νίνο Ρότα και το Βαλς των χαμένων ονείρων του Μάνου Χατζιδάκι! Η Deppy Venezia, μια χορεύτρια διεθνούς επιπέδου, έχει χορογραφήσει και θα χορέψει κάποια τραγούδια με τους Tango Amanti. H καλλιτεχνική επιμέλεια είναι του Μιχάλη Κουμπιού, του οποίου η εμπειρία και οι συμβουλές είναι πάντα πολύτιμες. Στις 8 Δεκεμβρίου αφιέρωμα στο Μάνο Χατζιδάκι στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών. Στις 17 Ιανουαρίου, πάλι στο θέατρο Αθηνά, αφιέρωμα στον Κώστα Γιαννίδη, καθώς συμπληρώνονται ακριβώς 40 χρόνια από το θάνατό του! Στις 22 Φεβρουαρίου Tango Greco στο θέατρο Μαρία Κάλλας, πρώην Ολύμπια. Με την Ορχήστρα Σύγχρονης Μουσικής της ΕΡΤ θα παρουσιάσουμε σε κάποιες πόλεις την παράσταση “Θυμήσου…”, ένα αφιέρωμα στο Αθηναϊκό αστικό τραγούδι, όπως παρουσιάστηκε με μεγάλη επιτυχία στις 11 Οκτωβρίου στην αίθουσα Αλεξάνδρα Τριάντη του Μεγάρου Μουσικής. Το καλοκαίρι περιοδεία με την Αθηναϊκή Εστουδιαντίνα. Το Δεκέμβριο θα κυκλοφορήσει η “Ξυλοκαμωμένη”, ένα τραγούδι μου σε ποίηση της Αναστασίας Μητσοπούλου, με την ερμηνεία του Μπάμπη Τσέρτου και της Άννας Ματσούκα.
