Νέα στέγη για το Ελληνικό Ίδρυμα Βιβλίου και Πολιτισμού στην καρδιά της Αθήνας
Στο ιστορικό κέντρο της πρωτεύουσας, επί της οδού Ερμού 134-136 και Ευβούλου, στον Κεραμεικό, εγκαθίσταται το Ελληνικό Ίδρυμα Βιβλίου και Πολιτισμού (ΕΛΙΒΙΠ). Το κτήριο-μνημείο, ιδιοκτησίας του υπουργείου Πολιτισμού, παραχωρείται στο Ίδρυμα για τη στέγαση των λειτουργιών του και την ανάπτυξη των δράσεών του.
Ένας χώρος με ιδανικά χαρακτηριστικά
Το κτήριο βρίσκεται επί του πεζοδρόμου της Ερμού, σε απόσταση αναπνοής από την Αρχαία Αγορά των Αθηνών και όμορο του αρχαιολογικού χώρου του Κεραμεικού. Διαθέτει τους κατάλληλους χώρους ώστε να φιλοξενεί άνετα εκδηλώσεις σχετικές με το βιβλίο και τη φιλαναγνωσία, ενώ ο κήπος που το περιβάλλει είναι ιδανικός για πολιτιστικές εκδηλώσεις συναφείς με το έργο του ΕΛΙΒΙΠ.
Σε μια εποχή που κυριαρχεί η τεχνολογία, η εμπειρία του βιβλίου παραμένει μοναδική. Η σχέση του καθενός με το βιβλίο είναι βιωματική, σχέση εμπειρίας και μνήμης. Η νέα στέγη του Ιδρύματος θα επιτρέψει στους πολίτες να μετέχουν εύκολα και δυναμικά στις δράσεις και τις δραστηριότητες του ΕΛΙΒΙΠ.
Ιστορία και αρχιτεκτονική
Το κτήριο οικοδομήθηκε στην αυγή του 20ού αιώνα (αρχές 1900) και χρησιμοποιήθηκε αρχικά ως χώρος πώλησης οικοδομικών υλών από τον Γεώργιο Κ. Βεντούρη. Το 1916, η εταιρεία του συγκαταλέγεται στο λήμμα «Εργοληπτικαί Εταιρείαι Αθηνών» του «Οδηγού της Ελλάδος», ενώ στα έτη 1923-1926 ο Οδηγός περιλαμβάνει δισέλιδο αφιέρωμα στον «Εμπορικό και Βιομηχανικό Οίκο» του Γ. Κ. Βεντούρη.
Πρόκειται για μεγάλης κλίμακας αστικό ακίνητο που περιλαμβάνει, στη σύγχρονη μορφή του, το κυρίως νεοκλασικό κτήριο μεικτής χρήσης (κατάστημα στο ισόγειο – κατοικία στον όροφο), βοηθητικό λιθόκτιστο κτίσμα στον αύλειο χώρο, και κήπο. Το κτήριο αναπτύσσεται σε τέσσερις στάθμες, με τους χώρους του ισογείου να είναι ενιαίοι και λιτοί. Ο πρώτος όροφος, που φιλοξενούσε την κυρίως κατοικία, διακρίνεται για τον γλυπτικό διάκοσμο των οροφών των κύριων χώρων, με γεωμετρικά μοτίβα στο χωλ της εισόδου και περίτεχνο διάκοσμο με φυτικά στοιχεία στα κυρίως δωμάτια προς την οδό Ερμού. Ο δεύτερος όροφος περιλαμβάνει μεγάλη βεράντα με κτιστό στηθαίο και θέα προς την Πλάκα και την Ακρόπολη.
Πλήρης αποκατάσταση
Το κτήριο χαρακτηρίστηκε το 1993 ως διατηρητέο και το 1994 ως έργο τέχνης μαζί με το αύλειο κτίσμά του. Τα τελευταία χρόνια είχε περιέλθει σε απόλυτη παρακμή. Το 2024, το υπουργείο Πολιτισμού, διά της Υπηρεσίας Νεωτέρων Μνημείων και Τεχνικών Έργων Αττικής, προχώρησε σε εργασίες άρσης επικινδυνότητας και συνολικής αποκατάστασης του κτηρίου, προϋπολογισμού περίπου 750.000 ευρώ.
Πέρα από τη στερέωση και αποκατάσταση όλων των σωζόμενων στοιχείων, πραγματοποιήθηκε διερεύνηση των αρχικών χρωματισμών των όψεων και του εσωτερικού. Από τα σωζόμενα στοιχεία τεκμηριώθηκε η αρχική εικόνα του κτηρίου, η οποία και αποκαταστάθηκε. Παράλληλα, υλοποιήθηκαν εργασίες λειτουργικής αναβάθμισης και προσβασιμότητας για εμποδιζόμενα άτομα και Άτομα με Αναπηρία.
Με τη νέα του χρήση αναβαθμίζεται η ευρύτερη περιοχή, σε συνδυασμό με το νέο πρόσωπο που αποκτά ο όμορος αρχαιολογικός χώρος του Κεραμεικού, με την ολοκλήρωση των έργων που εκτελεί η Εφορεία Αρχαιοτήτων Πόλης Αθηνών.
