Ήταν ηλιόλουστη εκείνη η μέρα στη Θεσσαλονίκη. Το ημερολόγιο έγραφε 4 Απριλίου 1913. Ο πρώτος Έλληνας πιλότος Εμμανουήλ Αργυρόπουλος, 24 χρόνων, είχε προγραμματίσει πτήσεις με το διθέσιο γαλλικό αεροσκάφος Newport IVG.
Η ιστορία του ενδιαφέρουσα. Σπούδασε πολιτικός μηχανικός, αλλά ήθελε περισσότερη δράση. Πήγε στο Παρίσι, σπούδασε αεροναυπηγός, πήρε άδεια πιλότου, ήρθε στην Ελλάδα αγόρασε με δικά του χρήματα το αεροπλάνο που θα πιλοτάριζε εκείνη τη μέρα και στη συνέχεια το είχε πουλήσει στο ελληνικό δημόσιο. Μάλιστα υπηρέτησε ως πιλότος στους Βαλκανικούς Πολέμους, ενώ στις 8 Φεβρουαρίου 1912 είχε πραγματοποιήσει την πρώτη πετυχημένη πτήση στην Ελλάδα. Αμέσως μετά ανέβασε στο μονοκινητήριό τους και τον πρωθυπουργό Ελευθέριο Βενιζέλο για μια βόλτα στον αέρα!
Υπήρχε κενή θέση στο αεροπλάνο και ο εισαγγελέας Πρωτοδικών Θεσσαλονίκης, Αχιλλέας Λάμπρου, απόλαυσε μια βόλτα 40 λεπτών πάνω από την πόλη και τις γύρω περιοχές.
Όταν ήρθε η ώρα της προσγείωσης ζήτησε να παραμείνει στο αεροσκάφος για μια ακόμα πτήση.
«Δεν είσαι ο μόνος. Υπάρχει σειρά. Μια άλλη φορά», του είπε ο Αργυρόπουλος.
Που να ήξερε ότι η άλλη φορά θα ήταν μοιραία…
Επόμενος επιβάτης για τη νέα πτήση ο 44χρονος Κωνσταντίνος Μάνος, ένα από τα πιο ανήσυχα πνεύματα της εποχής. Ποιητής, αθλητικός παράγων, πολιτικός μα πάνω απ’ όλα αγωνιστής. Πήγαινε όπου τον καλούσε η πατρίδα. Τις περισσότερες φορές πήγαινε… απρόσκλητος. Πήρε μέρος στην Κρητική Επανάσταση, στον Μακεδονικό Αγώνα, στην Επανάσταση στο Γουδί, σχημάτισε σώμα 300 κρητών κι αγωνίστηκε στον Α‘ Βαλκανικό Πόλεμο στο Μέτωπο της Ηπείρου.
Κατά τ’ άλλα υπήρξε γ. γραμματέας της πρώτης επιτροπής Ολυμπιακών Αγώνων το 1896, υπέρμαχος του ερασιτεχνικού πνεύματος, ίδρυσε τον Αθλητικό Όμιλο Αθηνών και δεν δίσταζε να έρθει σε σύγκρουση με τους ισχυρούς της εποχής. Είναι χαρακτηριστικό ότι το 1904 διαγράφηκε από την Επιτροπή Ολυμπιακών Αγώνων επειδή έλειψε από τρεις συνεδριάσεις. Υπήρχε όμως μια λεπτομέρεια που δικαιολογεί την αποχή του. Ήταν φυλακισμένος των Τούρκων! Είχε περάσει στη Μακεδονία, είχε οργανώσει αντάρτικο σώμα με το ψευδώνυμο «Μιχαηλίδης». Όλοι το ήξεραν, εκτός από τους υπεύθυνους της Ελληνικής Ολυμπιακής Επιτροπής. Νωρίτερα είχε έρθει σε σύγκρουση με τον Ύπατο Αρμοστή Κρήτης πρίγκιπα Γεώργιο.
Αυτοί οι δύο Έλληνες πατριώτες ξεκίνησαν στις 9 το πρωί τη πτήση για τον Λαγκαδά.
Εδώ και μέρες ο Αργυρόπουλος παραπονιόταν για τον κινητήρα του αεροσκάφους. Εξειδικευμένοι τεχνικοί δεν υπήρχαν κι ο ίδιος προσπαθούσε να εντοπίσει το πρόβλημα. Δεν πρόλαβε. Κοντά στον Λαγκαδά ο καιρός δεν έμοιαζε με αυτόν της Θεσσαλονίκης. Υπήρχαν ισχυροί άνεμοι, ο κινητήρας δεν άντεξε και το αεροπλάνο έπεσε στο έδαφος από ύψος 800 μέτρων. Και οι δύο επιβάτες σκοτώθηκαν.
Ο θάνατός τους συγκίνησε το πανελλήνιο
Αποτέλεσε όμως και ευκαιρία για την αναμέτρηση της συντήρησης και της προόδου. Στην «Εφημερίδα» του Κορομηλά δημοσιεύθηκε ένα χρονογράφημα που απέτρεπε τον κόσμο να μπει σε αεροπλάνο, τουλάχιστον μέχρι να υπάρξει ασφάλεια πτήσεων. Αγνοούσε το γεγονός ότι οι πτήσεις είχαν κατακσοπευτικούς σκοπούς.
Το «Εμπρός» κινήθηκε στην ακριβώς αντίθετη κατεύθυνση.
Η συνέχεια βέβαια είναι γνωστή. Το αεροπλάνο αποτέλεσε πολύτιμο σύμμαχο του Στρατού στους Βαλκανικούς Πολέμους και τον Α’ Παγκόσμιο πόλεμο. Καταξιώθηκε διεθνώς ως μέσο μεταφοράς επιβατών και εμπορευμάτων, αλλά και αιτία θανάτου χιλιάδων αμάχων από βομβαρδισμούς.
Όπως σε όλα τα πράγματα η χρήση είναι αυτή που μετρά. Για να φθάσουμε όμως στο σημείο αυτό κάποιοι θυσιάστηκαν. Ο Αργυρόπουλος και ο Μάνος ήταν από τους πρώτους. Είχε προηγηθεί στις 29 Αυγούστου 1912 ο δημοσιογράφος Αλέξανδρος Καραμανλάκης που επιχειρούσε πτήση από την Αθήνα στο Ρίο της Πάτρας. Το αεροπλάνο του έπεσε στον Κορινθιακό κι ο ίδιος πνίγηκε.
