Μεγάλη έξαρση παρουσιάζει η ψωρίαση αμέσως μετά την περίοδο των Χριστουγέννων, σε σημαντική μερίδα των ασθενών, που επηρεάζονται από την διατροφή και τα επεξεργασμένα τρόφιμα.
Το στρες, η αλλαγή στα τρόφιμα που καταναλώνονται με την ένταξη περισσότερων λιπαρών, αλατιού και ζάχαρης, η αύξηση της κατανάλωσης αλκοόλ, του καπνίσματος, όπως και του σωματικού βάρους, είναι οι ερεθιστικοί παράγοντες που οδηγούν στην εκδήλωση και επιδείνωση της νόσου αυτές τις ημέρες.
«Η ψωρίαση είναι μια χρόνια, φλεγμονώδης, αυτοάνοση, δερματική νόσος που επηρεάζει το 2-5% του πληθυσμού στις δυτικές χώρες. Το σώμα επιτίθεται στον δικό του ιστό, ο οποίος αρχίζει να υπερπαράγει δερματικά κύτταρα και να σχηματίζει κόκκινες στη βάση και λευκές στην κορυφή φολιδωτές πλάκες, που προκαλούν φαγούρα. Τόσο το φυσικό όσο και το επίκτητο ανοσοποιητικό σύστημα ευθύνονται για την εμφάνισή της, ενώ ο τρόπος ζωής και η διατροφή παίζουν σημαντικό ρόλο στην πορεία της», εξηγεί ο Δερματολόγος – Αφροδισιολόγος δρ Χρήστος Στάμου και συνεχίζει:
«Ο Δεκέμβριος είναι ένας μήνας με αυξημένες υποχρεώσεις και κοινωνικές εκδηλώσεις, που δημιουργούν στρες και εξάντληση του οργανισμού. Μετά την προετοιμασία έρχεται ένα 15ήμερο με υπερκαταναλωτικές διαθέσεις. Οι καταχρήσεις, όμως, αυτές γίνονται αιτία φλεγμονής, η οποία θεωρείται ως ο κύριος παράγοντας πυροδότησης των συμπτωμάτων της ψωρίασης».
Ο αντίκτυπος της διατροφής και του αλκοόλ
Σε ό,τι αφορά στη διατροφή, τα λιπαρά κρέατα, τα πλήρη γαλακτοκομικά προϊόντα, τα τηγανητά και η μαργαρίνη, είναι γνωστό ότι προκαλούν φλεγμονή στο σώμα. Έτσι μια διατροφή υψηλής περιεκτικότητας σε αυτές τις τροφές επιδεινώνει δερματικές ασθένειες όπως η ψωρίαση, αυξάνοντας το επίπεδο των φλεγμονωδών κυτοκινών στο δέρμα.
Εκτός από την περιεκτικότητα σε λιπαρά, τα γαλακτοκομικά προϊόντα μπορεί να επιδεινώσουν δερματολογικά προβλήματα λόγω της δυσανεξίας που έχουν ορισμένα άτομα στην καζεΐνη και τη λακτόζη. Αυτές οι ουσίες συχνά οδηγούν σε ερεθισμό του εντέρου και φλεγμονή, δημιουργώντας ευνοϊκές συνθήκες για την έξαρση δερματικών παθήσεων. Παράλληλα, η υπερβολική κατανάλωση ζάχαρης αυξάνει τα επίπεδα κυτοκινών, που παίζουν καθοριστικό ρόλο στη ρύθμιση της ανοσολογικής αντίδρασης, ενώ και οι επεξεργασμένοι υδατάνθρακες συμβάλλουν στη φλεγμονώδη αντίδραση.
Ένας ακόμη σημαντικός παράγοντας που επηρεάζει το ανοσοποιητικό σύστημα και τη γενικότερη υγεία του δέρματος είναι το αλκοόλ. Μελέτες έχουν δείξει ότι η κατανάλωσή του προκαλεί ηπατική βλάβη, η οποία αποδυναμώνει τη λειτουργία του δερματικού φραγμού. Ταυτόχρονα, το αλκοόλ αυξάνει την ευαισθησία σε λοιμώξεις, διεγείρει τον πολλαπλασιασμό λεμφοκυττάρων και κερατινοκυττάρων, ενώ ενισχύει την παραγωγή κυτοκινών και μαστοκυττάρων, ουσιών που εμπλέκονται στην παθογένεση της ψωρίασης. Επιπλέον, η βλάβη που προκαλεί στα ωφέλιμα εντεροβακτήρια εντείνει τις φλεγμονώδεις αντιδράσεις, συμβάλλοντας στη συνολική απορρύθμιση του ανοσοποιητικού και τη δημιουργία φλεγμονών.
Η σύνδεση διατροφής, ανοσολογικής λειτουργίας και υγείας του δέρματος είναι προφανής, καθιστώντας σημαντική την προσεκτική επιλογή τροφών και ποτών για τη διατήρηση μιας ισορροπημένης κατάστασης υγείας.
Το αλάτι, το κάπνισμα και το στρες
Την ίδια ώρα, η υψηλή κατανάλωση νατρίου φαίνεται να διαδραματίζει κρίσιμο ρόλο στην εμφάνιση και επιδείνωση της ψωρίασης. Το νάτριο όχι μόνο ενισχύει την ενεργοποίηση των κυττάρων του ανοσοποιητικού συστήματος αλλά και προάγει τη συσσώρευση φλεγμονωδών κυτοκινών, ενώ συνδέεται και με την παχυσαρκία, παράγοντα που συμβάλλει στη φλεγμονή.
Μια πρόσφατη μελέτη, που πραγματοποιήθηκε σε δείγμα 433.788 συμμετεχόντων με παρακολούθηση διάρκειας 14 ετών, ανέδειξε μια ισχυρή θετική συσχέτιση μεταξύ της συχνότητας προσθήκης αλατιού στα τρόφιμα και του κινδύνου εμφάνισης ψωρίασης. Οι ερευνητές, που δημοσίευσαν τα αποτελέσματα στο Journal of Autoimmunity, διαπίστωσαν ότι άτομα με υψηλό γενετικό κίνδυνο ψωρίασης και την υψηλότερη κατανάλωση αλατιού είχαν 149% μεγαλύτερη πιθανότητα ανάπτυξης της νόσου σε σύγκριση με εκείνους που είχαν χαμηλότερο γενετικό κίνδυνο και χαμηλότερη κατανάλωση αλατιού.
Αξιοσημείωτο είναι ότι η σχέση αυτή ήταν ανεξάρτητη από άλλους παράγοντες κινδύνου, υποδεικνύοντας ότι το νάτριο επιβαρύνει άμεσα το ανοσοποιητικό σύστημα. Παράλληλα, η παχυσαρκία και η φλεγμονή φαίνεται να παίζουν ρόλο στην ενίσχυση αυτής της συσχέτισης, καθιστώντας τη μείωση της πρόσληψης αλατιού κρίσιμη για τη διαχείριση και πρόληψη της ψωρίασης.
Μελέτες έχουν επίσης δείξει ότι το ψυχολογικό στρες συμβάλει στην εμφάνιση ψωρίασης, όπως και το κάπνισμα.
Τρόποι αντιμετώπισης
«Η επιστροφή σε έναν υγιεινό τρόπο ζωής που βασίζεται σε ένα σωστό διατροφικό πρόγραμμα, πλούσιο σε αντιοξειδωτικά, σε ω-3, φρούτα και λαχανικά μπορεί να μειώσει τη φλεγμονή και να επαναφέρει το σώμα. Η μεσογειακή διατροφή, η οποία περιλαμβάνει τροφές που έχουν αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες, με χαμηλά λιπαρά και λίγες θερμίδες, μπορεί βελτιώσει τη γενική υγεία και να μειώσει τη σοβαρότητα των συμπτωμάτων της ψωρίασης μακροπρόθεσμα. Είναι δε ιδανική για τη διαχείριση του βάρους», αναφέρει ο δρ Στάμου και καταλήγει:
«Η καλή διατροφή, όπως και η άσκηση, είναι αποδεδειγμένο ότι ενισχύουν τη θεραπεία και μπορούν να βελτιώσουν τα συμπτώματα των ασθενών. Για κάποιους μάλιστα μπορεί να διαφοροποιήσει την αγωγή και αντί να χρειάζονται συστηματικά φάρμακα ή ενέσεις να αρκεί μόνο η τοπική αγωγή. Δεδομένων μάλιστα των παρενεργειών που μπορεί να προκαλέσουν τα φάρμακα, η θετική επίδραση της υγιεινής ζωής θα μπορούσε να κάνει μεγάλη διαφορά στην ποιότητά της. Για όσους αντιμετωπίζουν δυσκολία με τη φαρμακευτική θεραπεία ή συμπληρωματικά αυτής μπορούν να δοκιμάσουν τη φωτοθεραπεία, δηλαδή την έκθεση του δέρματος σε μια τεχνητή πηγή φωτός UVB για ένα καθορισμένο χρονικό διάστημα στο ιατρείο. Από τους δύο τύπους θεραπείας UVB, την ευρέως και τη στενού φάσματος, προτιμάται η δεύτερη, καθώς είναι πιο αποτελεσματική και ταχύτερη στην ύφεση των συμπτωμάτων αλλά και γιατί τα διαστήματα των υφέσεων διαρκούν περισσότερο».
Δείτε επίσης: «Βουλιάζουν» από περιστατικά τα παιδιατρικά νοσοκομεία της χώρας – Καμπανάκι από τον πρόεδρο της ΠΟΕΔΗΝ
