Νέα ένταση προκαλούν οι κινήσεις και οι δηλώσεις Τούρκων αξιωματούχων και μειονοτικών φορέων στη Θράκη, με αφορμή την επίσκεψη του πρώην προέδρου της τουρκικής Εθνοσυνέλευσης και μέλους του Ανώτατου Συμβουλευτικού Συμβουλίου της Τουρκικής Προεδρίας, Μουσταφά Σεντόπ, αλλά και τις εκδηλώσεις μνήμης για τον θάνατο του πρώην ψευδομουφτή Ξάνθης Αχμέτ Μετέ.
Η ρητορική περί «τουρκικής ταυτότητας» στη Δυτική Θράκη, οι επαφές με τις παράνομες ψευδομουφτείες και η παρουσία πολιτικών και διπλωματικών παραγόντων της Τουρκίας έχουν προκαλέσει αντιδράσεις, καθώς στην Αθήνα και σε τοπικό επίπεδο θεωρούνται προσπάθειες αμφισβήτησης της ελληνικής έννομης τάξης και δημιουργίας παράλληλων δομών επιρροής.
Η επίσκεψη Σεντόπ σε Ξάνθη και Κομοτηνή
Ο Μουσταφά Σεντόπ επισκέφθηκε τη Θράκη στις 13 Ιουλίου 2026, στο πλαίσιο περιοδείας του στα Βαλκάνια, πραγματοποιώντας συναντήσεις στις ψευδομουφτείες Ξάνθης και Κομοτηνής, οι οποίες δεν αναγνωρίζονται από το ελληνικό κράτος.
Πρώτος σταθμός του ήταν η Ξάνθη, όπου συναντήθηκε με τον Μουσταφά Τράμπα, ο οποίος αυτοαποκαλείται «εκλεγμένος μουφτής Ξάνθης», ενώ στη συνάντηση συμμετείχαν επίσης ο βουλευτής Ξάνθης Χουσεΐν Ζεϊμπέκ και ο Οζάν Αχμέτογλου.
Σε ανάρτησή του μετά τη συνάντηση, ο Τούρκος αξιωματούχος χαρακτήρισε την ψευδομουφτεία Ξάνθης «ακούραστο εκπρόσωπο του αγώνα για το δίκαιο και την ταυτότητα στη Δυτική Θράκη» και έκανε λόγο για «θεματοφύλακα των εθνικών και πνευματικών αξιών». Παράλληλα, εξήρε τη στάση του Μουσταφά Τράμπα, του Χουσεΐν Ζεϊμπέκ και του Οζάν Αχμέτογλου, αναφέροντας ότι «ο δεσμός μας με τη γεωγραφία της καρδιάς μας είναι σήμερα τόσο ισχυρός όσο ήταν και χθες και θα γίνει ακόμη ισχυρότερος αύριο».
Στη συνέχεια ο Μουσταφά Σεντόπ μετέβη στην Κομοτηνή, όπου επισκέφθηκε την αντίστοιχη ψευδομουφτεία και συναντήθηκε με τον Ιμπραήμ Σερίφ.
«Ιστορικό κέντρο του Τουρκισμού» η Κομοτηνή
Το σημείο που προκάλεσε τις μεγαλύτερες αντιδράσεις ήταν η αναφορά του Μουσταφά Σεντόπ στην Κομοτηνή, την οποία χαρακτήρισε «το ιστορικό κέντρο του Τουρκισμού της Δυτικής Θράκης».
Ο Τούρκος πολιτικός έπλεξε το εγκώμιο του Ιμπραήμ Σερίφ, αναφέροντας ότι εδώ και χρόνια «ηγείται του αγώνα για το δίκαιο και την ταυτότητα» και υποστήριξε ότι «οι αδελφοί μας στη Δυτική Θράκη δεν είναι ποτέ μόνοι, η καρδιά μας είναι πάντοτε μαζί τους».
Οι δηλώσεις αυτές εντάσσονται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο αντιπαράθεσης γύρω από την προσπάθεια της Άγκυρας να παρουσιάζει τη μουσουλμανική μειονότητα της Θράκης ως μέρος του τουρκικού εθνικού χώρου, παρά το γεγονός ότι η Συνθήκη της Λωζάννης αναγνωρίζει θρησκευτική και όχι εθνική μειονότητα.
Η επέτειος του Αχμέτ Μετέ και οι εκδηλώσεις σε Θράκη και Τουρκία
Τέσσερα χρόνια μετά τον θάνατο του Αχμέτ Μετέ, πρώην ψευδομουφτή Ξάνθης, πραγματοποιήθηκαν εκδηλώσεις τόσο στη Θράκη όσο και στην Τουρκία, οι οποίες παρουσιάστηκαν από τους διοργανωτές ως εκδηλώσεις μνήμης, αλλά επικρίθηκαν από αντιδρώντες ως προσπάθεια πολιτικής εργαλειοποίησης.
Η κεντρική εκδήλωση στην Ξάνθη πραγματοποιήθηκε στις 14 Ιουλίου 2026 στο Νεκροταφείο του Κάτω Μαχαλά και οργανώθηκε από την ψευδομουφτεία Ξάνθης.
Όπως αναφέρει ο Νίκος Αρβανίτης στο ΤΑΞΙΑΡΧΗΣpress.gr, στην τελετή παρέστησαν ο γενικός πρόξενος της Τουρκίας στην Κομοτηνή Αϊκούτ Ουνάλ και η σύζυγός του Ιλάιντα Ουνάλ, ο Μουσταφά Τράμπα, ο βουλευτής Ξάνθης Χουσεΐν Ζεϊμπέκ, ο βουλευτής Μπουρχάν Μπαράν, η πρόεδρος του ΚΙΕΦ/DEB Τσιγδέμ Ασάφογλου και ο δήμαρχος Μύκης Αχμέτ Κούρτ.
Το πρόγραμμα περιλάμβανε παρουσίαση από τον Σερντάρ Κιουτσούκ, ανάγνωση Κορανίου από τον Φατίχ Κοτζααχμέτ και προσευχή από τον Αχμέτ Χράλογλου.
Η εκδήλωση στο Ιζμίτ και η σύνδεση με την 15η Ιουλίου
Παράλληλα, αντίστοιχη εκδήλωση πραγματοποιήθηκε στο Ιζμίτ της Τουρκίας από τον Σύλλογο Αλληλεγγύης Τούρκων Δυτικής Θράκης (BTTDD), με τον θάνατο του Αχμέτ Μετέ να εντάσσεται στο ευρύτερο τουρκικό εθνικιστικό αφήγημα.
Ο πρόεδρος του παραρτήματος του BTTDD στο Ιζμίτ, Γιουκσέλ Οζτούρκ, παρουσίασε τον Αχμέτ Μετέ ως πρόσωπο που «αγωνίστηκε» για την ταυτότητα της μειονότητας και τον συνέδεσε με ζητήματα όπως η συντήρηση τεμενών, αλλά και με άλλα ιστορικά γεγονότα, όπως η Σρεμπρένιτσα και η απόπειρα πραξικοπήματος της 15ης Ιουλίου 2016 στην Τουρκία.
Παράλληλα, η δήμαρχος Ιζμίτ Φατμά Καπλάν Χουριέτ αναφέρθηκε στη «κληρονομιά» του Μετέ, ενώ έγινε αναφορά στη βρύση που έχει κατασκευαστεί προς τιμήν του στο Πάρκο των Βαλκανικών Συλλόγων.
Η σύνδεση της μνήμης του Αχμέτ Μετέ με την 15η Ιουλίου αποτελεί προσπάθεια ένταξης ενός προσώπου που συνδέθηκε με τη Θράκη στην ευρύτερη πολιτική μυθολογία της Τουρκίας.
Η 15η Ιουλίου στο τουρκικό προξενείο Κομοτηνής
Στις 15 Ιουλίου 2026, το Γενικό Προξενείο της Τουρκίας στην Κομοτηνή διοργάνωσε εκδήλωση για την επέτειο της αποτυχημένης απόπειρας πραξικοπήματος του 2016, η οποία στην Τουρκία τιμάται ως «Ημέρα Δημοκρατίας και Εθνικής Ενότητας».
Η εκδήλωση δεν περιορίστηκε μόνο σε μια τελετή μνήμης, αλλά αποτέλεσε πεδίο πολιτικών μηνυμάτων προς πολλαπλούς αποδέκτες, όπως η μουσουλμανική μειονότητα, η ελληνική πολιτεία και η τουρκική κοινή γνώμη.
Η σύνθεση των παρευρισκομένων περιλάμβανε τους ψευδομουφτήδες, στελέχη της λεγόμενης «Συμβουλευτικής Επιτροπής Τουρκικής Μειονότητας Δυτικής Θράκης», δημάρχους της περιοχής, την πρόεδρο του ΚΙΕΦ/DEB και πρόσωπα που συνδέονται με φιλοπροξενικούς φορείς.
Αναφορές στη FETÖ και πολιτικά μηνύματα
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στη FETÖ, την οποία η Άγκυρα θεωρεί υπεύθυνη για την απόπειρα πραξικοπήματος του 2016.
Στη Θράκη, η χρήση του συγκεκριμένου όρου έχει αποτελέσει αντικείμενο πολιτικής αντιπαράθεσης, καθώς έχει χρησιμοποιηθεί και σε εσωτερικές συγκρούσεις εντός της μουσουλμανικής μειονότητας, εναντίον προσώπων που διαφοροποιούνται από τη γραμμή των ψευδομουφτειών ή στηρίζουν τις νόμιμες Μουφτείες.
Κατά την εκδήλωση στο προξενείο, ο Μουσταφά Τράμπα υποστήριξε ότι «η μουσουλμανική μειονότητα της Θράκης από τις πρώτες στιγμές της νύχτας της 15ης Ιουλίου στάθηκε στο πλευρό της Τουρκίας και του τουρκικού έθνους».
Από την πλευρά του, ο Τούρκος πρόξενος Αϊκούτ Ουνάλ αναφέρθηκε στον Μουσταφά Τζαμπάζ, φωτορεπόρτερ με καταγωγή από το Σκάλωμα, ο οποίος σκοτώθηκε στο Τσενγκέλκιοϊ της Κωνσταντινούπολης κατά τη διάρκεια των γεγονότων του 2016, παρουσιάζοντάς τον ως σύμβολο της στάσης των κατοίκων της Δυτικής Θράκης απέναντι στην απόπειρα πραξικοπήματος.
Αντιδράσεις για την παρουσία τουρκικών δομών στη Θράκη
Όλα αυτά τα γεγονότα καθιστούν σαφή τη συντονισμένη προσπάθεια πολιτικής επιρροής της Άγκυρας στην περιοχή και υποστηρίζουν ότι οι εκδηλώσεις και οι δηλώσεις Τούρκων αξιωματούχων επιχειρούν να δημιουργήσουν την εικόνα μιας ενιαίας «τουρκικής» εκπροσώπησης στη Θράκη.
Οι μουσουλμάνοι πολίτες της Θράκης είναι Έλληνες πολίτες με πλήρη δικαιώματα και ότι η προσπάθεια ταύτισής τους με το τουρκικό κράτος αποτελεί ζήτημα που αφορά την ελληνική πολιτεία και τους θεσμούς της.
Η παρουσία Ελλήνων βουλευτών και αυτοδιοικητικών σε εκδηλώσεις που οργανώνονται από μη αναγνωρισμένες δομές έχει επίσης προκαλέσει αντιδράσεις, καθώς θεωρείται από τους επικριτές ότι προσδίδει πολιτική νομιμοποίηση σε φορείς που δεν αναγνωρίζονται από το ελληνικό νομικό πλαίσιο.
Δείτε επίσης:
- Τηλεφωνική παρέμβαση του Ερντογάν σε εκδήλωση στον Εχίνο Ξάνθης
- Έβρος: «Δεν μας επιτρέπουν να βάλουμε ελληνική σημαία στο Τριεθνές»
- Ερντογάν σε Μουσουλμάνους της Θράκης: «Ενώσατε τη μητέρα πατρίδα με το παιδί-πατρίδα»
