Το σενάριο της ταυτόχρονης προσβολής από τρεις διαφορετικούς αναπνευστικούς ιούς (κορωνοϊό, RSV -αναπνευστικό συγκυτιακό ιό- και γρίπη) έχει αρχίσει να προκαλεί ανησυχία στην επιστημονική κοινότητα, που εκφράζει την άποψη πως σε περίπτωση που συμβεί κάτι τέτοιο, θα εξελιχθεί σε «σκληρή πραγματικότητα».
Δεν αποκλείεται, δηλαδή όπως λένε, να έχουμε ταυτόχρονη προσβολή σε μεγάλο ποσοστό του πληθυσμού και μάλιστα οι τρεις αυτοί ιοί να είναι και υπερμετεδοτικοί, και έτσι να υπάρξε τριπλή πανδημία. Όλα τα παραπάνω ενδεχόμενα δημοσιεύθηκαν σε νέα μελέτη του επιστημονικού περιοδικού Science.
Αυτήν την εποχή «κεφάλι» παίρνει η γρίπη. Μιλώντας στο iatropedia.gr ο Πρόεδρος της Ελληνικής Παιδιατρικής Εταιρείας, Ανδρέας Κωνσταντόπουλος, λέει ότι ανησυχεί περισσότερο για τη γρίπη και επί του παρόντος όχι για την Covid-19, η οποία όμως δεν αποκλείεται να μας “δείξει τα δόντια της” όταν εγκατασταθούν για τα καλά τα πρώτα κρύα.
«Αυτόν την εποχή, δεν βλέπουμε ιδιαίτερα κρούσματα Covid, βέβαια είναι ο καιρός καλός ακόμη και μας ευνοεί, θα έλεγα. Οπότε δεν ανησυχώ ιδιαίτερα αυτή τη στιγμή για τον κορωνοϊό. Μένει σε κάποιο στάσιμο επίπεδο. Ίσως η Covid να αυξηθεί τον Δεκέμβριο και Ιανουάριο που θα κλείσουν οι πόρτες και τα παράθυρα και θα πιάσει κρύο. Ωστόσο, η γρίπη φαίνεται να “παίρνει κεφάλι” και να προκαλεί περισσότερα κρούσματα, ιδιαίτερα στα παιδιά. Κι εκείνο το οποίο έχει παρατηρηθεί στο εξωτερικό, από τα επιστημονικά περιοδικά που παρακολουθώ, φαίνεται ότι υπερισχύει η γρίπη», σημειώνει ο γιατρός.
«Δεν ανησυχώ, όμως, για τον RSV που έχει δοθεί τόση έμφαση»
Παράλληλα τονίζει πως αυτήν την στιγμή δεν τον ανησυχεί ιδιαίτερα ούτε ο αναπνευστικός συγκυτιακός ιός, που χτυπά τα παιδιά μικρότερης ιδιαίτερα ηλικίας:
«Με τον ιό RSV ανησυχία υπάρχει κυρίως για τα μικρά παιδιά, κάτω του έτους και κάτω των 6 μηνών, τα οποία κάνουν συχνά βρογχιολιτιδες. Στα μεγάλα παιδιά είναι τρομερά σπάνιο. Δεν ανησυχώ, όμως, για τον RSV που έχει δοθεί τόση έμφαση», τονίζει.
Αντίθετα, στη επιδημιολογική επιτήρηση της γρίπης, καταγράφηκε ήδη ένας πρόωρος (για την εποχή) θάνατος ηλικιωμένης από τον ιό, αλλά και μεγάλη αύξηση στα κρούσματα «γριπώδους συνδρομής» και κυρίως στα παιδιά.
Το φαινόμενο που θα μας σώσει από την τριδημία
Πρόσφατα η πρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής Εμβολιασμών, Μαρία Θεοδωρίου ανέφερε πως το φαινόμενο της τριδημίας φοβίζει, καθώς «μας λείπει η ανοσολογική προίκα», όπως ανέφερε συγκεκριμένα, εννοώντας την ανοσία απέναντι στη γρίπη και τον ιό RSV.
Οι ιοί αυτοί είχαν σχεδόν εξαφανιστεί κατά τη διάρκεια της πανδημίας, καθώς είχαμε τις μάσκες και τα υπόλοιπα προστατευτικά υγειονομικά μέτρα. Ωστόσο, οι πρόσφατες μελέτες δείχνουν πως τα αρνητικά σενάρια μπορεί να μην επιβεβαιωθούν, καθώς ο φετινός χειμώνας είναι καλύτερος από αυτούς των τελευταίων χρόνων της πανδημίας.
Οι επιστήμονες τονίζουν πως είναι πολύ πιθανόν να αποφύγουμε ένα τριπλό πανδημικό κύμα εξαιτίας του “ανταγωνισμού” που έχουν μεταξύ τους οι ιοί, ένα επιστημονικό δεδομένο το οποίο δεν έχει επαρκώς εξηγηθεί από τους ειδικούς. «Όταν νοσεί κάποιος από γρίπη, πολύ δύσκολα νοσεί και από Covid. To ξέρουμε, έχει παρατηρηθεί, αλλά δεν ξέρουμε ακόμα για πιο λόγο συμβαίνει αυτό» αναφέρει ο Καθηγητής Παιδιατρικής, Ανδρέας Κωνσταντόπουλος.
Όταν τίθεται θέμα κυριαρχίας μεταξύ τριών ιών, το φαινόμενο αποκαλείται «ιογενής παρέμβαση». Η ιογενής παρέμβαση μπορεί να περιορίσει το ιικό φορτίο ενός ιού που κυκλοφορεί σε μία συγκεκριμένη γεωγραφική περιοχή.
«Δεν έχουν καλές σχέσεις οι αναπνευστικοί ιοί μεταξύ τους και ως εκ τούτου είναι πολύ δύσκολο να κυκλοφορούν και οι τρεις μαζί την ίδια περίοδο», εξηγεί ο Ρίτσαρντ Γουέμπι, ιολόγος, ειδικός ερευνητής της γρίπης στο Ερευνητικό Παιδιατρικό Νοσοκομείο St. Jude της Νέας Υόρκης. Έτσι θεωρείται απίθανο να κυριαρχήσουν δύο ή περισσότεροι διαφορετικοί ιοί, καθώς ένας από αυτούς θα κυριαρχεί. Αυτό το φαινόμενο παρατηρείται, ακόμη και αν πρόκειται για παραλλαγές του ίδιου του ιού. Επικρατεί πάντα η μία.
Ενεργοποίηση του ανοσοποιητικού από τον εκάστοτε ιό
Επιπροσθέτως, όταν ο άνθρωπος εκτίθεται σε έναν ιό του αναπνευστικού συστήματος, αυτόματα ενεργοποιείται η ανοσολογική ανταπόκρισή του οργανισμού του, γεγονός το οποίο παρεμβαίνει υψώνοντας τείχος σε άλλους ιούς να εισέλθουν στο ανώτερο αναπνευστικό και να μας μολύνουν.
«Η αίσθησή μου από τα αποτελέσματα της έρευνας μας είναι ότι η ιογενής παρέμβαση είναι φαινόμενο, που θα μας βοηθήσει να μην ζήσουμε άσχημες καταστάσεις αυτόν τον χειμώνα. Επίσης, ούτε στο μέλλον νομίζω ότι θα δούμε έξαρση του κορωνοϊού, της γρίπης ή άλλων ιών την ίδια στιγμή», εξηγεί μιλώντας στους New York Times η δρ Ελεν Φόξμαν, ανοσολόγος στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Yale.
Ωστόσο, καθόλου δεν αποκλείεται κάποια άτομα να μολυνθούν με δύο ή ακόμη και με τρεις ιούς ταυτόχρονα, γι’ αυτό και είναι σημαντικό να γίνουν όλα τα διαθέσιμα εμβόλια που συνιστά το Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμού, δηλαδή του κορωνοϊού και της γρίπης.
