Μπερδεμένοι εμφανίζονται πολλοί πολίτες που συμμετέχουν στο δωρεάν πρόγραμμα προληπτικού καρδιολογικού ελέγχου «Προλαμβάνω», το οποίο υλοποιείται από το Υπουργείο Υγείας για την πρόληψη των καρδιαγγειακών νοσημάτων. Ενώ το πρόγραμμα προσφέρει πολύτιμες αιματολογικές εξετάσεις χωρίς καμία οικονομική επιβάρυνση, πλήθος δικαιούχων καταγγέλλει ασυνέχεια στη διαδικασία, καθυστερήσεις στην αποστολή οδηγιών, αλλά και ανεξήγητες παραπομπές – ή την απουσία τους.
Το φαινόμενο που έχει παρατηρηθεί σε αρκετές περιπτώσεις είναι ότι πολίτες που πραγματοποιούν τις βασικές εξετάσεις –χοληστερόλη, τριγλυκερίδια, σάκχαρο, γενική αίματος– λαμβάνουν αποτελέσματα με ανησυχητικούς δείκτες, χωρίς όμως να ενημερώνονται για το επόμενο βήμα, δηλαδή την εκτίμηση από γιατρό. Έτσι, μένουν με ερωτηματικά και καταφεύγουν μόνοι τους σε προσωπικούς γιατρούς ή ιδιώτες, τους οποίους πληρώνουν από την τσέπη τους.
Την ίδια στιγμή, υπάρχουν περιπτώσεις πολιτών με απολύτως φυσιολογικά αποτελέσματα που λαμβάνουν παραπεμπτικό για γιατρό, γεγονός που δημιουργεί περαιτέρω σύγχυση σχετικά με τα κριτήρια και τη διαδικασία.
Πώς λειτουργεί το πρόγραμμα «Προλαμβάνω»
Το πρόγραμμα απευθύνεται σε όλους τους πολίτες ηλικίας 30 έως 70 ετών. Το πρώτο στάδιο περιλαμβάνει την αποστολή άυλου παραπεμπτικού μέσω SMS για βασικές αιματολογικές εξετάσεις, τις οποίες μπορούν να κάνουν εντελώς δωρεάν σε δημόσια ή ιδιωτικά διαγνωστικά κέντρα. Όσοι δεν έχουν ενεργοποιήσει άυλη συνταγογράφηση, μπορούν να προσέλθουν με τον ΑΜΚΑ τους σε συνεργαζόμενο διαγνωστικό κέντρο.
Αφού πραγματοποιηθούν οι εξετάσεις, τα αποτελέσματα πρέπει να καταχωρηθούν στη σχετική ηλεκτρονική πλατφόρμα από το διαγνωστικό κέντρο. Αυτό το βήμα είναι κρίσιμο, καθώς από εκεί εξαρτάται η συνέχεια του προγράμματος: μόνο όταν περαστούν τα αποτελέσματα, ενεργοποιείται η αποστολή του δεύτερου μηνύματος παραπομπής για ιατρική εκτίμηση.
Εάν η διαδικασία αυτή καθυστερήσει ή παραλειφθεί, ο πολίτης δεν λαμβάνει ποτέ δεύτερο SMS και ουσιαστικά «εγκλωβίζεται» εκτός του συστήματος, χωρίς ενημέρωση ή περαιτέρω καθοδήγηση.
Δωρεάν η ιατρική εκτίμηση, αλλά όχι πάντα ξεκάθαρη
Η εκτίμηση του καρδιαγγειακού κινδύνου προσφέρεται δωρεάν στο πλαίσιο του προγράμματος και μπορεί να γίνει από Προσωπικό Γιατρό, ιδιώτη παθολόγο, γενικό γιατρό ή καρδιολόγο. Η μετάβαση όμως στο δεύτερο στάδιο εξαρτάται αποκλειστικά από την ψηφιακή επιβεβαίωση ότι οι εξετάσεις πραγματοποιήθηκαν, κάτι που, αν δεν γίνει σωστά, δημιουργεί την εντύπωση ότι το πρόγραμμα διακόπτεται στη μέση.
Εφόσον ολοκληρωθεί και η δεύτερη φάση, ο γιατρός αξιολογεί τα δεδομένα και αν κρίνει ότι υπάρχει αυξημένος καρδιαγγειακός κίνδυνος, εκδίδεται τρίτο παραπεμπτικό για εξειδικευμένη εξέταση από καρδιολόγο. Εκεί, εφόσον υπάρξει ένδειξη στεφανιαίας νόσου, οι πολίτες παραπέμπονται σε stress echo ή σπινθηρογράφημα μυοκαρδίου, επίσης χωρίς κόστος.
Σοβαρές καταγγελίες για παραποίηση δεδομένων
Ενώ το πρόγραμμα «Προλαμβάνω» φιλοδοξεί να ενισχύσει την πρόληψη, δεν λείπουν οι καταγγελίες για κακή χρήση του συστήματος. Γιατροί της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας (ΠΦΥ) καταγγέλλουν ότι συνάδελφοί τους καρδιολόγοι τροποποιούν τα ιατρικά δεδομένα στις πλατφόρμες με τρόπο που δημιουργεί τεχνητά την εικόνα αυξημένου κινδύνου. Έτσι, το σύστημα παραπέμπει περισσότερους πολίτες σε καρδιολογική εξέταση, δημιουργώντας εύλογες υποψίες για ιδιοτελή κίνητρα.
Οι καταγγελίες αυτές βρίσκονται ήδη στο μικροσκόπιο των αρμοδίων υπηρεσιών του Υπουργείου Υγείας.
Στο πλαίσιο αυτό, το Υπουργείο Υγείας εξέδωσε νέα παραπεμπτικά για όσους πολίτες δεν πρόλαβαν να πραγματοποιήσουν τις εξετάσεις τους έως τα τέλη Ιουνίου, όταν έληγε η ισχύς των αρχικών παραπεμπτικών. Έτσι, δίνεται νέα ευκαιρία συμμετοχής, ιδιαίτερα κατά τη θερινή περίοδο που παρουσιάστηκαν αυξημένες καθυστερήσεις.
