Σε μια ιστορική πρώτη σύμπραξη, η Κοινοβουλευτική Ομάδα της Κνεσέτ για την Ανατολική Μεσόγειο και το Φόρουμ της Μέσης Ανατολής συγκέντρωσαν κορυφαίους νομοθέτες και εμπειρογνώμονες από το Ισραήλ, την Ελλάδα, την Κύπρο και τις Ηνωμένες Πολιτείες. Σκοπός της συνάντησης ήταν η αξιολόγηση των νέων γεωπολιτικών δεδομένων, με κοινή συνισταμένη τη διαπίστωση ότι η συνεργασία «3+1» δεν αποτελεί πλέον μια απλή διπλωματική πρωτοβουλία, αλλά έναν κρίσιμο πυλώνα δημοκρατικής σταθερότητας απέναντι σε αναδυόμενες απειλές.
Η Τουρκία ως ο νέος «κύριος μοχλός αστάθειας»
Σύμφωνα με ρεπορτάζ της Λέμας Αργύρη στην Καθημερινή, το κεντρικό συμπέρασμα της ενημέρωσης ήταν η ομόφωνη αναγνώριση πως, ενώ το Ιράν εμφανίζεται αποδυναμωμένο, η Τουρκία αναδεικνύεται στον βασικό παράγοντα αποσταθεροποίησης στην περιοχή. Οι συμμετέχοντες προειδοποίησαν ότι η Άγκυρα επιχειρεί να καλύψει στρατηγικά κενά, υιοθετώντας μια αναθεωρητική ατζέντα που θυμίζει «νεο-οθωμανικές» φιλοδοξίες.
Η αμερικανική παρέμβαση: Νομοθετική θωράκιση και σκληρή κριτική
Ο Αμερικανός βουλευτής Μπραντ Σνάιντερ υπογράμμισε τη σημασία του «Νόμου για την Πύλη της Ανατολικής Μεσογείου» (East Med Gateway Act), ο οποίος θεσμοθετεί τον στρατηγικό διάλογο μεταξύ της Ουάσιγκτον και των χωρών του σχήματος 3+1.
«Πρέπει να έχουμε σαφή εικόνα για το ποιοι είναι οι φίλοι μας και ποιοι οι εχθροί της ειρήνης», δήλωσε χαρακτηριστικά, τονίζοντας ότι η ενεργειακή ασφάλεια και η αμυντική συνεργασία αποτελούν το μοντέλο για την ευρύτερη περιφερειακή ολοκλήρωση.
Από την πλευρά του, ο Ρεπουμπλικάνος Ράντι Φάιν εξαπέλυσε σφοδρή επίθεση στην Άγκυρα, αμφισβητώντας ακόμη και την αξία της Τουρκίας ως συμμάχου στο ΝΑΤΟ.
–Καυτηρίασε το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας».
–Υποστήριξε τον αποκλεισμό της Τουρκίας από το πρόγραμμα των F-35.
-Χαρακτήρισε την Τουρκία «σκοτεινό μονοπάτι» που τροφοδοτεί ριζοσπαστικά ισλαμιστικά κινήματα.
Ελλάδα και Κύπρος: Η επιστροφή στην αξιοπιστία
Οι εκπρόσωποι της Ελλάδας και της Κύπρου εστίασαν στη σημασία της εσωτερικής ανθεκτικότητας ως προϋπόθεση για διεθνή ισχύ.
Δημήτρης Καϊρίδης (Ελλάδα): Τόνισε την εντυπωσιακή οικονομική ανάκαμψη της Ελλάδας, με τη δραστική μείωση της ανεργίας και του χρέους, σημειώνοντας ότι η χώρα είναι πλέον ένας «δυναμικός και αξιόπιστος εταίρος» που έχει βάλει τάξη στα του οίκου του.
Χάρης Γεωργιάδης (Κύπρος): Υπογράμμισε ότι η Ανατολική Μεσόγειος βρίσκεται σε σταυροδρόμι: είτε θα γίνει περιοχή επενδύσεων και ενέργειας, είτε χώρος συγκρούσεων και αποτυχημένων κρατών. Επέκρινε την Τουρκία για την προσπάθειά της να εμποδίσει τον ενεργειακό διασυνδετήριο αγωγό (Great Sea Interconnector), ένα έργο ζωτικής σημασίας για την απεξάρτηση της Ευρώπης.
Η ισραηλινή οπτική: Από τη στρατιωτική ισχύ στον περιφερειακό κόμβο
Οι Ισραηλινοί αξιωματούχοι, όπως ο Άλον Σούστερ και ο Οχάντ Ταλ, επεσήμαναν ότι το Ισραήλ πρέπει να μετεξελιχθεί από μια αμιγώς στρατιωτική δύναμη σε έναν περιφερειακό κόμβο καινοτομίας.
Στρατηγική αρχιτεκτονική: Ο εμπειρογνώμονας Τζόναθαν Αντιρί περιέγραψε την «αρχιτεκτονική διαμαντιού» (Ινδία-Αζερμπαϊτζάν-Ελλάδα/Κύπρος-Αιθιοπία), με το σχήμα 3+1 να βρίσκεται στον πυρήνα αυτής της παγκόσμιας σύνδεσης.
Προειδοποίηση Κουπερβάσερ: Ο Ταξίαρχος ε.α. Γιόσι Κουπερβάσερ προειδοποίησε ότι η εχθρότητα της Τουρκίας προς την Ελλάδα και την Κύπρο δεν είναι προσωπικό ζήτημα του Ερντογάν, αλλά δομική και μακροπρόθεσμη, καθιστώντας τη συνεργασία των δημοκρατικών κρατών «όχι μόνο σημαντική, αλλά απαραίτητη».
Συμπεράσματα και Προκλήσεις
Παρά την πρόοδο, ο Έντι Ζεμενίδης (HALC) έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου για την έλλειψη «διοικητικής υποδομής» στο πλαίσιο 3+1, καλώντας τα νομοθετικά σώματα να καλύψουν το κενό που αφήνει μερικές φορές η εκτελεστική εξουσία.
Η συνάντηση έκλεισε με μια κοινή δέσμευση: Η Ανατολική Μεσόγειος δεν μπορεί να παραμείνει όμηρος αναθεωρητικών διεκδικήσεων. Το πλαίσιο 3+1 είναι ο μηχανισμός που θα επιτρέψει στις χώρες της περιοχής να «ξεφύγουν από τη βαρύτητα της ιστορίας» και να διαμορφώσουν ένα μέλλον βασισμένο στους κανόνες του διεθνούς δικαίου και της κοινής ευημερίας.
Δείτε επίσης:
- «Ντοσιέ» Νετανιάχου προς Τραμπ για τον γεωπολιτικό κίνδυνο της Τουρκίας
- Νίκος Δένδιας: «Δεν είμαι καθόλου αντιτουρκικός και δεν πιστεύω καθόλου ότι το Ισραήλ είναι αντιτουρκικό»
- Πρέσβης των ΗΠΑ στο Ισραήλ: «Η Τουρκία δεν θα πάρει F-35»
