Σε ένα νέο κρίσιμο σταυροδρόμι εισέρχεται η κρίση στη Μέση Ανατολή, με τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ να δίνει τελεσίγραφο 48 ωρών στο Ιράν για την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, ενώ παράλληλα δύο ιρανικοί πύραυλοι έπληξαν το νότιο Ισραήλ, προκαλώντας τον πιο καταστροφικό απολογισμό τραυματιών από την έναρξη του πολέμου.
Τελεσίγραφο για τα Στενά και η απειλή για ενεργειακές υποδομές
Ο Ντόναλντ Τραμπ, μέσω ανάρτησής του στην πλατφόρμα Truth Social, έθεσε προθεσμία έως τις 23:44 ώρα Γκρίνουιτς της Δευτέρας για την πλήρη επαναλειτουργία του κρίσιμου θαλάσσιου περάσματος, απειλώντας σε διαφορετική περίπτωση με «πλήγματα που θα εξαφανίσουν» τις ιρανικές εγκαταστάσεις παραγωγής ενέργειας, ξεκινώντας από τη μεγαλύτερη.
Όπως αναφέρει η Guardian, η κίνηση αυτή έρχεται μόλις 24 ώρες αφότου ο Αμερικανός πρόεδρος είχε δηλώσει ότι εξετάζει το ενδεχόμενο «σταδιακής αποκλιμάκωσης» των στρατιωτικών επιχειρήσεων, μετά από τρεις εβδομάδες πολέμου, ενώ χιλιάδες επιπλέον Αμερικανοί πεζοναύτες κατευθύνονται προς την περιοχή.
Η απάντηση της Τεχεράνης και το νέο χτύπημα στο Ισραήλ
Την απειλή Τραμπ ακολούθησε άμεση αντίδραση από την πλευρά του Ιράν. Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί διευκρίνισε ότι οι περιορισμοί που έχουν επιβληθεί στα Στενά αφορούν αποκλειστικά πλοία χωρών που συμμετέχουν σε επιθέσεις εναντίον της Τεχεράνης, ενώ το στρατιωτικό επιτελείο της χώρας προειδοποίησε ότι θα στοχοποιήσει ενεργειακές υποδομές και μονάδες αφαλάτωσης «των ΗΠΑ και του σιωνιστικού καθεστώτος στην περιοχή».
Οι εξελίξεις κορυφώθηκαν λίγες ώρες νωρίτερα, όταν δύο ιρανικοί πύραυλοι διέσπασαν τα αντιπυραυλικά συστήματα του Ισραήλ και έπληξαν το νότιο τμήμα της χώρας. Στην πόλη Αράντ τραυματίστηκαν 84 άνθρωποι, εκ των οποίων οι 10 σε σοβαρή κατάσταση, σύμφωνα με τις πρώτες καταγραφές των διασωστών. Νωρίτερα, 33 άνθρωποι είχαν τραυματιστεί στην γειτονική Ντιμόνα, όπου υλικό του Γαλλικού Πρακτορείου κατέγραψε μεγάλο κρατήρα δίπλα σε σωρούς από συντρίμμια.
Στην Ντιμόνα, όπου βρίσκεται εγκατάσταση που θεωρείται ευρέως ότι φιλοξενεί το μοναδικό πυρηνικό οπλοστάσιο της Μέσης Ανατολής, ο ισραηλινός στρατός επιβεβαίωσε «απευθείας πλήγμα πυραύλου σε κτίριο», με τις αναφορές να κάνουν λόγο και για τραυματισμό ενός 10χρονου αγοριού από θραύσματα.
Αμοιβαίες επιθέσεις και εμπλοκή του πυρηνικού παράγοντα
Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου δεσμεύτηκε για αντίποινα «σε όλα τα μέτωπα», με τις ισραηλινές δυνάμεις να εξαπολύουν λίγες ώρες αργότερα νέο κύμα πληγμάτων εναντίον της Τεχεράνης. Η Τεχεράνη από την πλευρά της δικαιολόγησε το πλήγμα στην Ντιμόνα ως αντίποινα για ισραηλινή επίθεση στην πυρηνική εγκατάσταση της Νατάνζ, με τη Φρουρά της Επανάστασης (IRGC) να αναφέρει ότι στοχοθετήθηκαν επίσης άλλες πόλεις στο νότιο Ισραήλ, καθώς και στρατιωτικές θέσεις στο Κουβέιτ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Το Ισραήλ αρνήθηκε ότι βρισκόταν πίσω από το πλήγμα στη Νατάνζ, παραδέχθηκε ωστόσο ότι είχε πλήξει εγκατάσταση σε πανεπιστήμιο της Τεχεράνης, την οποία χαρακτήρισε ως κέντρο ανάπτυξης πυρηνικών εξαρτημάτων για το ιρανικό πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων.
Μετά την επίθεση στη Νατάνζ, ο επικεφαλής της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας Ραφαέλ Γκρόσι επανέλαβε την έκκλησή του για «στρατιωτική αυτοσυγκράτηση προκειμένου να αποφευχθεί κάθε κίνδυνος πυρηνικού ατυχήματος».
Παγκόσμιες αντιδράσεις και το ενεργειακό σοκ
Το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, από τα οποία διέρχεται σε καιρό ειρήνης το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου αργού πετρελαίου, έχει ήδη εκτινάξει τις τιμές. Το πετρέλαιο τύπου Μπρεντ διαπραγματεύεται πλέον πάνω από τα 105 δολάρια το βαρέλι, με τις ανησυχίες για μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία να κλιμακώνονται.
Σε κοινή ανακοίνωσή τους, οι ηγέτες αρκετών χωρών – μεταξύ των οποίων η Βρετανία, η Γαλλία, η Ιταλία, η Γερμανία, η Νότια Κορέα, η Αυστραλία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Μπαχρέιν – καταδίκασαν την «ουσιώδη αναστολή της λειτουργίας των Στενών από ιρανικές δυνάμεις», εκφράζοντας την ετοιμότητά τους να συμβάλουν σε προσπάθειες για την ασφαλή διέλευση.
Ο Ντόναλντ Τραμπ, αποκαλώντας «δειλούς» τους συμμάχους των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ, τους κάλεσε να αναλάβουν δράση για την ασφάλεια των Στενών.
Ιαπωνία: Πιθανή ανάπτυξη για ναρκαλιεία
Σε μια εξέλιξη που αναδεικνύει τις ευρύτερες επιπτώσεις της κρίσης, η Ιαπωνία γνωστοποίησε το ενδεχόμενο ανάπτυξης των ενόπλων δυνάμεών της για επιχειρήσεις ναρκαλιείας στα Στενά του Ορμούζ, υπό την προϋπόθεση επίτευξης κατάπαυσης του πυρός.
Ο υπουργός Εξωτερικών Τοσιμίτσου Μοτέγκι, μιλώντας σε ιαπωνικά μέσα ενημέρωσης, περιέγραψε το σενάριο ως «καθαρά υποθετικό», σημειώνοντας πάντως ότι σε περίπτωση εκεχειρίας και παρουσίας ναρκών που θα αποτελούσαν εμπόδιο, το ενδεχόμενο αυτό θα μπορούσε να τεθεί υπόψη.
Η Ιαπωνία, η οποία προμηθεύεται περίπου το 90% των εισαγωγών πετρελαίου της μέσω των Στενών, διαθέτει από το 2015 νομοθετικό πλαίσιο που επιτρέπει τη χρήση των δυνάμεων αυτοάμυνας στο εξωτερικό υπό συγκεκριμένες συνθήκες.
Δείτε επίσης:
- Στενά Ορμούζ: «Ανοιχτά για όλους… εκτός από τους εχθρούς» – Νέα πρόκληση του Ιράν
- Νετανιάχου: «Το Ιράν ήδη χτύπησε ευρωπαϊκό έδαφος, την Κύπρο – Ήρθε η ώρα η ΕΕ να μας στηρίξει»
- Ισραήλ: Νεκρός στη Γαλιλαία και εκρήξεις στην Ιερουσαλήμ από ιρανικούς πυραύλους
