Σε τροχιά σημαντικής αύξησης των αμυντικών της δαπανών εισέρχεται η Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς η εξάντληση των αρχικών πόρων του προγράμματος SAFE αναγκάζει τις Βρυξέλλες να εξετάσουν έναν νέο γύρο χρηματοδότησης. Σύμφωνα με πληροφορίες του δικτύου Bloomberg, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προετοιμάζει το έδαφος για ένα δεύτερο πακέτο δανείων, ανταποκρινόμενη στην απρόσμενα υψηλή ζήτηση από τα κράτη-μέλη.
Το πρόγραμμα «SAFE» και η υπερκάλυψη των 150 δισ. ευρώ
Η πρωτοβουλία SAFE, που σχεδιάστηκε για να ενισχύσει τις κοινές προμήθειες οπλικών συστημάτων και να απλοποιήσει τις στρατιωτικές μεταφορές εντός της ηπείρου, αποδείχθηκε εξαιρετικά δημοφιλής.
Ζήτηση-ρεκόρ: Τα κράτη-μέλη υπέβαλαν αρχικά αιτήματα που άγγιζαν τα 190 δισ. ευρώ, ξεπερνώντας κατά πολύ τις αρχικές εκτιμήσεις.
Εγκρίσεις: Η Κομισιόν έχει ήδη δώσει το «πράσινο φως» για κονδύλια ύψους 150 δισ. ευρώ, τα οποία διοχετεύονται ως μακροπρόθεσμα δάνεια χαμηλού κόστους.
Τρέχουσα φάση: Μέχρι στιγμής έχουν εγκριθεί τα εθνικά σχέδια 19 χωρών, ενώ εκκρεμεί η αξιολόγηση των υπόλοιπων τριών κρατών.
Στρατηγική αυτονομία έναντι γεωπολιτικών προκλήσεων
Η σπουδή των Βρυξελλών να επιταχύνουν την αμυντική παραγωγή δεν είναι τυχαία. Οι συζητήσεις για το «SAFE 2» αντικατοπτρίζουν δύο βασικούς φόβους της ευρωπαϊκής ηγεσίας:
Η ρωσική απειλή: Η ανάγκη για άμεση ενίσχυση σε πυραυλικά συστήματα, εξοπλισμό εδάφους και αεράμυνα.
Ο παράγοντας Τραμπ: Η πιθανή μείωση των αμερικανικών δεσμεύσεων στο ΝΑΤΟ ωθεί την Ευρώπη να αναζητήσει λύσεις αυτονομίας για την ασφάλειά της.
Τα επόμενα βήματα: Προς ένα νέο γύρο χρηματοδότησης
Αν και ο εκπρόσωπος της Επιτροπής, Τομάς Ρενιέ, απέφυγε τις επίσημες εικασίες, πηγές με γνώση των διαδικασιών αναφέρουν ότι η αξιολόγηση για το νέο πρόγραμμα θα ξεκινήσει την άνοιξη του 2026.
«Μόλις εξαντληθούν τα διαθέσιμα κονδύλια, η Επιτροπή θα εξετάσει όλες τις επιλογές για πρόσθετη χρηματοδότηση, με ένα δεύτερο πρόγραμμα δανείων να βρίσκεται ψηλά στην ατζέντα», σημειώνουν αναλυτές.
Παράλληλα, οι αξιωματούχοι εργάζονται για την επανακατανομή ορισμένων αδιάθετων δισεκατομμυρίων που προέκυψαν από αποκλίσεις μεταξύ των αρχικών αιτημάτων και των τελικών συμβάσεων, προκειμένου να μην υπάρξει κενό στη χρηματοδοτική ροή μέχρι την ενεργοποίηση του νέου ταμείου.
Δείτε επίσης:
- Μόλις 787,67 εκατ. ευρώ από πακέτο 74 δισ. παίρνει η Ελλάδα από το SAFE
- Εθνική ασυνεννοησία: Όχι της Κύπρου σε ελληνικό Εθνικό Δορυφόρο μέσω SAFE
- Εγκρίθηκαν τα οκτώ εθνικά σχέδια άμυνας του SAFE – 1,2 δις θα λάβει η Κύπρος
