Τρίτη, 19 Ιανουαρίου 2021

Οι υπουργοί θα χάσουν το δικαίωμα υπογραφής

Υποτίθεται ότι για τους ανασχηματισμούς δεν πρέπει να γράφει κανείς όταν αυτοί είναι κοντά. Όταν πλησιάζουν. Παλαιός δημοσιογραφικός κανών: «Να αποφεύγετε το ρίσκο των προβλέψεων, γιατί οι “καραμπόλες’’ της τελευταίας στιγμής ανατρέπουν τους σχεδιασμούς των πρωθυπουργών».

  • Από τον Μανώλη Κοττάκη

Πολύ σωστά! Ο Μάκης Βορίδης, π.χ., δεν υπήρχε στην αρχική λίστα του υπουργικού συμβουλίου Μητσοτάκη πέρυσι τον Ιούλιο. Προσετέθη στο και πέντε! Παρά ταύτα, θα παρακούσω τον κανόνα και θα το επιχειρήσω.

Όχι μόνο διότι η εφημερίδα μας με αλλεπάλληλα δημοσιεύματα ανέδειξε πολύ νωρίς τα θεσμικά και πολιτικά χαρακτηριστικά του επερχόμενου ανασχηματισμού (σύσταση θέσεων αναπληρωτών υπουργών, προαγωγές υφυπουργών, απομακρύνσεις τεχνοκρατών, αναβάθμιση γενικών γραμματέων σε υφυπουργούς). Ούτε επειδή οι αναφορές μας σε συγκεκριμένα πρόσωπα δικαιώθηκαν (ο υφυπουργός Θωμάς παραιτήθηκε) ή θα δικαιωθούν (Ζαβός, Τσακίρης κ.λπ.).

Ακόμη και το κεφάλαιο της μερικής «αποσαμαροποίησης» της κυβερνήσεως διά της αποδυνάμωσης -πιθανόν και απομάκρυνσης- ορισμένων υπουργών παραμένει ανοιχτό, σε συνδυασμό με νέο λελογισμένο άνοιγμα στο κέντρο (το καταγράψαμε). Θα το επιχειρήσω διότι είχα προ δεκαημέρου μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα συνάντηση με στενό συνεργάτη του πρωθυπουργού στο Μέγαρο Μαξίμου, ο οποίος, χωρίς να μπει σε πρόσωπα, μου εξήγησε τη λογική του επερχόμενου δομικού ανασχηματισμού στη βάση διαπιστώσεων.

Η πρώτη και σημαντική είναι πως το μοντέλο του επιτελικού κράτους θα συνεχιστεί, αλλά απεδείχθη στον κορονοϊό ότι έχει και τα όριά του. Μέσα στην κρίση τη μερίμνη του Μαξίμου εκδίδονταν ημερησίως τέσσερις υπουργικές αποφάσεις με τις υπογραφές 10 συναρμόδιων υπουργών. Με τους κανονικούς ρυθμούς θα απαιτούνταν μήνες. Αυτή η υπερπαραγωγή Μαξίμου όμως διευκόλυνε, «βόλεψε» πολλούς υπουργούς, που με χαρακτηριστική άνεση παρέπεμπαν όλα τα δύσκολα θέματα στην υπερ-κυβέρνηση του Μαξίμου.

Αυτό δεν μπορεί να συνεχιστεί. Οι υπουργοί πρέπει να αναλάβουν τις ευθύνες τους. Επιτελικά και αυτοί. Το Μαξίμου καταλαβαίνει τώρα πως ο συγκεντρωτισμός είναι πολιτικά επικίνδυνος. Σε δύο περιπτώσεις (λίστα ΜΜΕ, vouchers) η ρουλέτα των πολιτικών ευθυνών σταμάτησε μπροστά του. Η δεύτερη επισήμανση του κορυφαίου παράγοντα είναι πως το επιτελικό κράτος ανήκει σε μια τριλογία μεταρρυθμίσεων, στην οποία περιλαμβάνεται το ψηφιακό κράτος και ο δομικός ανασχηματισμός των υπουργείων.

Οι ψηφιακές συντάξεις, που σχεδίασαν οι Πιερακάκης – Χάλαρης μαζί με τον Γιάννη Βρούτση (Ατλας) είναι τεράστια μεταρρύθμιση, γιατί, πρώτον, καταργούν πελατειακά δίκτυα υπαλλήλων – μεσαζόντων μέσα στη διοίκηση, που αξιοποιούσαν τις καθυστερήσεις στην έκδοση με το αζημίωτο (η μητέρα μου πήρε σύνταξη χηρείας με ένα κλικ) και, δεύτερον, γιατί αναδιατάσσει το άναρχα κατανεμημένο προσωπικό. Άρα, γλιτώνει το κράτος από προσλήψεις και δαπάνες. Εάν όμως στο επιτελικό κράτος και στον ψηφιακό μετασχηματισμό του Δημοσίου δεν προστεθεί ο δομικός ανασχηματισμός, το σχήμα είναι ανολοκλήρωτο.

Οι πληροφορίες που έλαβα στη συνάντηση είναι πως θα ξεκαθαριστούν οι αρμοδιότητες των υπουργείων Οικονομικών και Ανάπτυξης. Ακόμη, ότι οι αρμοδιότητες του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων που διαχειριζόταν ο υπό αναδόμηση κύριος Τσακίρης θα μεταβιβαστούν (μαζί με τα 70 δισ.) στον νέο αναπληρωτή υπουργό -«τσάρο της ανακάμψεως»- Θεόδωρο Σκυλακάκη. Οι πληροφορίες λένε, επίσης, πως υπάρχει στο τραπέζι συζήτηση -χωρίς να έχουν ληφθεί αποφάσεις- για τη δραστική μείωση της κρατικής χρηματοδότησης στους ΟΤΑ και την καθιέρωση της οικονομικής αυτοδυναμίας των δήμων, διά της αναθέσεως της είσπραξης φορολογικών εσόδων και της λειτουργίας των σχολείων.

Τελευταίο, αλλά το πλέον σημαντικό: με νομοθετική ρύθμιση αφαιρείται από τους υπουργούς η αρμοδιότητα υπογραφής δημόσιων συμβάσεων με οικονομικό αντικείμενο και πράξεων υπηρεσιακών μεταβολών υπαλλήλων. Οι συμβάσεις θα «διαπραγματεύονται» και θα υπογράφονται από τους νέους υπηρεσιακούς γενικούς γραμματείς των οποίων η εκπαίδευση ολοκληρώθηκε. Οι μετατάξεις, μεταθέσεις, άδειες κ.λπ. θα υπογράφονται από τους γενικούς διευθυντές και τους διευθυντές.

Οι υπουργοί θα είναι επιτελικοί πλέον και εντέλλονται να χαράσσουν δημόσια πολιτική. Το πελατειακό κράτος και οι εξουσίες που απορρέουν από αυτό τελειώνει με απόφαση Μητσοτάκη. Τους στερείται στην πραγματικότητα το δικαίωμα υπογραφής. Υπογραφής που επί άλλων κυβερνήσεων είχε αποτέλεσμα την έκθεση των κυβερνήσεων και υπουργών στα μάτια της κοινής γνώμης για σκάνδαλα. Τους αφαιρείται, στην ουσία, το δικαίωμα στην (προσωπική) διαφθορά. Οι δουλειές θα γίνονται πλέον χαμηλά, χωρίς τον κίνδυνο εφαρμογής του νόμου περί ευθύνης υπουργών. Επιστημονικό! Και, ασφαλώς, μεταρρυθμιστικό.

Αυτές είναι οι σχεδιαζόμενες αλλαγές μαζί με αυτές που αποκαλύψαμε (αναπληρωτές υπουργοί με απευθείας αναφορά στον κύριο Μητσοτάκη). Τώρα, αν αυτές οι αλλαγές θίξουν και πρόσωπα, αυτό θα είναι παρεπόμενο. Παράπλευρη απώλεια. Το ποτάμι, μαζί με τις δομές των υπουργείων και τις υπογραφές υπουργών, όλο και κάποιους θα πάρει μαζί του! Κυριάκος είναι αυτός: το πιο κοφτερό μαχαίρι είναι το βαμβάκι.

ΥΓ.: Aκούγεται ότι το μορατόριουμ ενός μηνός και πλέον που συμφωνήσαμε με τους Τούρκους θα αξιοποιηθεί για τη διεξαγωγή πρόωρων εκλογών με την επίκληση «σπουδαίου εθνικού θέματος», ανεξαρτήτως ανασχηματισμού. Καταγράφω την πληροφορία δεδομένου ότι το ζήτημα των εκλογών παρέμεινε ανοιχτό, ενώ οι τελευταίες κινήσεις της κυβέρνησης (αναδρομικά, συντάξεις σε αγωνιστές της Κύπρου, επανασύνδεση ρεύματος σε αδύναμους, σκανδαλολογία κατά ΣΥΡΙΖΑ) έχουν τέτοιο άρωμα.

ΚΑΤΕΒΑΣΤΕ ΤΟ APP ΤΟΥ NEWSBREAK

ΣΧΟΛΙΑ

Απόστολος Κρητικόπουλος
Απόστολος Κρητικόπουλος
Βασίλης Βέργης
Βασίλης Βέργης
Γιώργος Χαρβαλιάς
Γιώργος Χαρβαλιάς
Μανώλης Κοττάκης
Μανώλης Κοττάκης
Χρήστος Μπολώσης
Χρήστος Μπολώσης

ΤΕΛΕΥΤΑΙΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ