Η διαφθορά στη δημόσια διοίκηση είναι ο ακρογωνιαίος λίθος του οργανωμένου εγκλήματος. Με αυτή τη φράση συνοψίζει την ανάλυσή της η Europol για το οργανωμένο έγκλημα στην Ε.Ε. Μέχρι αυτό να γίνει απολύτως σαφές στην Ελλάδα, στην… Μπογκοτά θα λένε: «Αθήνα γίναμε»!
- Του Μάνου Μεϊμαράκη
Η διαφθορά είναι το κύριο χαρακτηριστικό των εγκληματικών δραστηριοτήτων, με διεφθαρμένους κρατικούς αξιωματούχους να εντοπίζονται σε όλα τα επίπεδα της κοινωνίας και σε υποθέσεις από απλές δωροδοκίες μέχρι πολύπλοκα σχήματα διαφθοράς με τζίρους δισεκατομμυρίων σε ένα αρκετά ευρύ φάσμα εγκληματικών δραστηριοτήτων, από τη διακίνηση καυσίμων, ναρκωτικών και λαθραίων τσιγάρων, στα εγκλήματα κατά της ιδιοκτησίας, στα φορολογικά εγκλήματα, στην εκμετάλλευση ανθρώπων, στις απάτες, μέχρι και στη διακίνηση παράνομων μεταναστών.
Σε όλη την Ε.Ε. σχεδόν το 60% των εγκληματικών ομάδων εμπλέκονται με διεφθαρμένους κρατικούς υπαλλήλους, με το οργανωμένο έγκλημα να εξαπλώνεται σαν Λερναία Ύδρα, επισημαίνουν οι αναλυτές της Europol. Τονίζουν δε ότι η διαφθορά στη δημόσια διοίκηση διαβρώνει την έννομη τάξη, αποδυναμώνει τους θεσμούς, υποσκάπτει την οικονομία και είναι η βασική απειλή η οποία πρέπει να αντιμετωπιστεί στον αγώνα κατά του οργανωμένου εγκλήματος.
Πιο απλά, αν το έγκλημα δεν χτυπηθεί στη ρίζα του, που είναι η διαφθορά της δημόσιας διοίκησης, ο «πόλεμος» που προ ημερών κήρυξε στο «οργανωμένο έγκλημα», όσο αγνές προθέσεις και να έχει, ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη θα είναι ακόμα ένα πολιτικό πυροτέχνημα.
Το οργανωμένο έγκλημα στην Ελλάδα
Αξίζει να σημειωθεί ότι τα ευρήματα της Europol πηγάζουν από αναλύσεις σε στοιχεία από εκατοντάδες αστυνομικές έρευνες και επιχειρήσεις ετησίως σε ολόκληρη την Ευρώπη. Αυτό το οποίο ουσιαστικά αναδεικνύει η Europol είναι ότι το οργανωμένο έγκλημα και στην Ελλάδα δεν αρχίζει και τελειώνει σε έναν φάκελο με 500 ονόματα, σε 14 εγκληματικές οργανώσεις ανθρώπων της νύχτας και σε τέσσερα μεγάλα αφεντικά. Αυτοί όλοι είναι μόνο μία υποκατηγορία του οργανωμένου εγκλήματος εν γένει, το οποίο διαπλέκεται απευθείας με διεφθαρμένους κρατικούς αξιωματούχους επί σειρά ετών.
Αλλά όλα αυτά στην Ελλάδα είναι «ψιλά γράμματα». Πάντως οι δολοφονίες και τα ξεκαθαρίσματα μεταξύ ανθρώπων της νύχτας και των συμμοριών μεταξύ τους δεν απασχολούν τους πολίτες. Δεκάρα δεν δίνει κανείς αν αντίπαλες συμμορίες εκβιαστών και διακινητών ναρκωτικών εκτελούνται μεταξύ τους με καλάσνικοφ. Απασχολεί όμως πολύ σοβαρά τους πολίτες, όταν αυτά συμβαίνουν σε πλατείες όπου παίζουν ανέμελα τα παιδιά τους, με την Αστυνομία να εμφανίζεται αργότερα για να αποκλείσει με αστυνομική κορδέλα τη σκηνή του εγκλήματος.
Το γεγονός ότι οι πληρωμένοι δολοφόνοι άρχισαν να ξυπνούν από το χάραμα, εκτελούν όποιον θέλουν, όπου θέλουν, όπως θέλουν, δοθέντος ότι πριν από τις εκτελέσεις έχουν προηγηθεί παρακολούθηση και συλλογή πληροφοριών για τη ρουτίνα των θυμάτων και κατόπιν σχεδιασμός, εκτέλεση και διαφυγή, είναι ακόμα μία ισχυρή ένδειξη που δείχνει πως η Αστυνομία είναι απασχολημένη αλλού.
Η κυβέρνηση αρνείται να κοιτάξει κατάματα την καθημερινότητα που βιώνουν οι πολίτες σε όλη τη χώρα, επιχειρώντας συστηματικά τελευταία να υποβαθμίσει επικοινωνιακά μια σειρά από άγριους φόνους και εγκλήματα σαν να μη συνέβησαν ή σαν να έπρεπε να συμβούν για στατιστικούς λόγους.
Έγκλημα κατά της ιδιοκτησίας
Το οργανωμένο έγκλημα κατά της ιδιοκτησίας (οι κλοπές, οι ληστείες, οι διαρρήξεις και οι απάτες), είναι αυτό που επηρεάζει άμεσα την καθημερινότητα, έχει άμεσο αντίκτυπο στις ζωές των πολιτών, διαιωνίζει τα συναισθήματα ανασφάλειας που βιώνουν οι πολίτες, όπως διαπιστώνουν οι αναλυτές της Europol. Μάλιστα, το φαινόμενο έχει αρχίσει να αποκτά διαστάσεις ασύμμετρης απειλής για την εσωτερική ασφάλεια των χωρών της Ε.Ε.
Στην Ελλάδα είναι εκατοντάδες οι εγκληματικές ομάδες κλεφτών, διαρρηκτών, απατεώνων και ληστών που δρουν ανεξέλεγκτα και λυμαίνονται τη χώρα. Το 60% των ληστειών ενεργούν ομάδες από δύο έως έξι άτομα, με τις ληστείες με σωματική βία να είναι η πιο επικερδής εγκληματική δραστηριότητα σε αστικές και απομακρυσμένες περιοχές.
Άλλαξε το περιβάλλον ασφαλείας
Το περιβάλλον ασφαλείας στην Ευρώπη αλλά και στην στην Ελλάδα άλλαξε ριζικά τα τελευταία χρόνια και μάλιστα αιφνιδίως υπό το βάρος των αλλεπάλληλων επιθέσεων και των διαρκών απειλών επιθέσεων ισλαμιστικών οργανώσεων. Οι Αρχές στην Ευρώπη απέσπασαν μεγάλες αστυνομικές δυνάμεις από τη δημόσια ασφάλεια, μετακύλισαν το βάρος στην προστασία υψηλών προσώπων και κρίσιμων υποδομών, αφήνοντας όμως γυμνούς και απροστάτευτους τους πολίτες τους έναντι πολλών και διαφορετικών κινδύνων. Μεγάλη αστυνομική δύναμη και στην Ελλάδα διατάχθηκε να προστατεύει πρόσωπα υψηλής αξίας, κρίσιμες υποδομές, ακόμα και άδεια κτίρια.
Όταν οι τρομοκράτες άρχισαν να διαπιστώνουν ότι στον ευρωπαϊκό χώρο δεν μπορούν να πλήξουν στόχους υψηλής αξίας, άρχισαν να σχεδιάζουν επιθέσεις σε πολυσύχναστα σημεία με εκατοντάδες νεκρούς και χιλιάδες τραυματίες, με τις εγκληματικές ομάδες και τις οργανώσεις ληστών και διαρρηκτών όμως να προσαρμόζονται στο νέο περιβάλλον και να αναζητούν αφύλακτες περιοχές σε μεγάλα αστικά κέντρα και απομακρυσμένες περιοχές.
Η μαζική διάθεση αστυνομικών δυνάμεων στην προστασία στόχων «υψηλής αξίας» ευνόησε δραστικά τα εγκλήματα κατά της ζωής και της ιδιοκτησίας των πολιτών σε ολόκληρη την Ευρώπη, όχι μόνο στην Ελλάδα. Ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, τα τελευταία προπύργια καταστολής της εγκληματικότητας, τα τοπικά τμήματα ασφαλείας, έχουν κι αυτά κυριολεκτικά αποδεκατιστεί.
Οι ληστές θα γίνονται όλο και πιο βίαιοι
Σε κάθε περίπτωση, είναι απολύτως πλασματική η εικόνα για την εγκληματικότητα στην Ελλάδα, όταν επιχειρείται να συγκριθεί με την εγκληματικότητα σε άλλες χώρες της Ε.Ε., διότι τα μορφογενετικά χαρακτηριστικά του εγκλήματος ποικίλλουν σημαντικά από χώρα σε χώρα. Η Ελλάδα είναι πολύ μικρή χώρα για να υποφέρει από τόσο βαριά εγκληματικότητα, με σχεδόν μία δολοφονία την εβδομάδα, ακόμα και δύο δολοφονίες μέσα σε ένα εικοσιτετράωρο.
Τις φιλότιμες προσπάθειες να κρατηθούν όρθια τα καθησυχαστικά προσχήματα διαψεύδουν καθημερινά τα συμβάντα κλοπών, διαρρήξεων και ληστειών σε όλη τη χώρα, ενώ είναι πολλαπλάσια τα περιστατικά τα οποία δεν καταγράφονται καν στα τμήματα, μια και οι πολίτες φοβούνται να τα καταγγείλουν.
Οι επιθέσεις σε πολίτες από εγκληματικές ομάδες ληστών δεν αναμένεται να μειωθούν, στην Ευρώπη ανησυχούν διότι προβλέπεται να γίνουν ακόμα πιο βίαιες, και μάλιστα από εγκληματικές ομάδες οι οποίες μετακινούνται συστηματικά μεταξύ νομών, περιφερειών, ακόμα και μεταξύ κρατών, για να μην εντοπίζονται, αλλά και για να ελαχιστοποιούν τις πιθανότητες σύλληψής τους. Κλοπές, διαρρήξεις, ληστείες και απάτες παρέχουν στους δράστες άμεση πρόσβαση σε μετρητά, επειδή στην κατοχή των θυμάτων βρίσκουν είτε μετρητά είτε πολύτιμα αντικείμενα, τα οποία στη συνέχεια πωλούν σε αποδέκτες προϊόντων εγκλήματος.
Επιτακτική η ανάγκη για προληπτική αστυνόμευση
Στην Ελλάδα τα δίκτυα αγοραπωλησίας κλεμμένων αντικειμένων είναι ιδιαιτέρως εκτεταμένα. Σε σύνολο ο τζίρος από κλοπές, διαρρήξεις, ληστείες και απάτες αγγίζει εκατομμύρια ευρώ ετησίως, ωστόσο δεν υπάρχει ανάγκη όλο αυτό το χρήμα να περνά μέσα από οργανωμένες δομές ξεπλύματος μαύρου χρήματος. Ποτέ αυτή η κατηγορία εγκληματικών ομάδων και οργανώσεων που συνιστούν ζωντανή, μόνιμη και ζωντανή απειλή ακόμα για τις κοινωνικές ισορροπίες δεν στοχοποιήθηκε συνολικά από τις Αρχές.
Η χώρα πληρώνει πολύ βαρύ τίμημα πολλά χρόνια σε ανθρώπινες ζωές για τις αναχρονιστικές εμμονές ταξιάρχων και στρατηγών δεινοσαύρων σε πρότυπα αντιμετώπισης της εγκληματικότητας περασμένων δεκαετιών. Έφτασε η ώρα που η προληπτική αστυνόμευση αρχίζει να σημαίνει πολλά περισσότερα για τον μέσο πολίτη από την καταστολή.
