Με το βλέμμα στα πετρέλαια της Λιβύης οι ΗΠΑ προωθούν μια συμφωνία συνεργασίας και κατανομής εξουσιών για την τρόπον τινά «επανένωση» της αφρικανικής χώρας, με τον Μασάντ Μπούλος, ανώτερο σύμβουλο του Ντόναλντ Τραμπ για αραβικές και αφρικανικές υποθέσεις, να επιδιώκει να «συγχωνεύσει» τις αντίπαλες ανατολικές και δυτικές κυβερνήσεις, υπό μία αρχή.
Η αμερικανική πρόταση, όπως αποκαλύπτουν οι Financial Times, θα έδινε (χωρίς εκλογές) στον Σαντάμ Χαφτάρ (ο οποίος βρισκόταν στην Ελλάδα τα προηγούμενα 24ωρα) ηγετικό ρόλο, διατηρώντας παράλληλα τον μεταβατικό Πρωθυπουργό-μαριονέτα της Τουρκίας, Αμπντουλχαμίντ Ντμπέιμπα στο αξίωμα.
Έχει τύχη το δίπολο εξουσίας;
Συγκεκριμένα, το σχέδιο προβλέπει την τοποθέτηση του γιου του de facto ηγέτη της ανατολικής Λιβύης, Χαλίφα Χαφτάρ, στην ηγεσία ενός προεδρικού συμβουλίου με εκτελεστικές εξουσίες. Να θυμίσουμε ότι ο Σαντάμ Χαφτάρ είναι διοικητής των χερσαίων δυνάμεων του Λιβυκού Εθνικού Στρατού, υπό τη διοίκηση του πατέρα του.
Οι ίδιες πηγές ανέφεραν στους FT ότι ο Ντιμπέιμπα, Τουρκόφιλος Πρωθυπουργός της κυβέρνησης της Τρίπολης, θα διατηρήσει τη θέση του και ένας στενός συνεργάτης του θα διοριστεί σε βασικό ρόλο εθνικής ασφάλειας.
Διπλωμάτες και αναλυτές είναι επιφυλακτικοί σχετικά με την εφαρμογή μιας τέτοιας συμφωνίας. λόγω της έλλειψης εμπιστοσύνης μεταξύ των δύο πλευρών, ενώ οι επικριτές της πρότασης λένε ότι η διατήρηση και των δύο κέντρων εξουσίας, ενέχει τον κίνδυνο να παγώσει τη διαίρεση της χώρας, με το Ανώτατο Συμβούλιο της Επικρατείας της Λιβύης να έχει ήδη απορρίψει την ιδέα.
Το αμερικανικό μπάσιμο σε ένα ακόμα μέτωπο, έρχεται πριν ακόμα καλά-καλά υπογραφεί η συμφωνία με το Ιράν…
Το αμερικανικό σχέδιο για τη Λιβύη… και τα πετρέλαιά της
Στόχος των ΗΠΑ είναι η εγκαθίδρυση μιας ενιαίας κυβέρνησης και η ενσωμάτωση των κρατικών θεσμών, για τη σταθεροποίηση της Λιβύης και την προσέλκυση αμερικανικών ενεργειακών επενδύσεων, αλλά και η ενίσχυση της παραγωγής πετρελαίου. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, η Λιβύη εξάγει -επί του παρόντος- περίπου 1 εκατομμύριο βαρέλια πετρελαίου την ημέρα στην Ευρώπη.
Όμως, οι πολιτικές διαιρέσεις και οι ένοπλες ομάδες που σχηματίστηκαν μετά τον εμφύλιο, συνεχίζουν να θέτουν σε κίνδυνο την παραγωγή. Γι’ αυτό και έχει ιδιαίτερη σημασία η κίνηση Τραμπ με τον Μπούλος, ειδικά τη στιγμή που πετρελαϊκοί κολοσσοί έχουν προσεγγίσει τη Λιβύη.
- Η ConocoPhillips υπέγραψε μια νέα 25ετή συμφωνία ανάπτυξης στη Λιβύη.
- Η Chevron κέρδισε ένα νέο πεδίο εξερεύνησης για πετρέλαια στη λεκάνη της Σύρτης, στον πρώτο διαγωνισμό αδειοδότησης από το 2007.
- Η ExxonMobil, η ιταλική Eni, η QatarEnergy και η Repsol, δείχνουν επίσης ενδιαφέρον για τα λιβυκά πετρέλαια, με νέα έργα πετρελαίου και φυσικού αερίου στη Λιβύη.
Η βορειοαφρικανική χώρα στοχεύει να αυξήσει την παραγωγή πετρελαίου της, από περίπου 1,3 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα, σε 2 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα. Εκτιμάται ότι η αύξηση της παραγωγής κατά 40%, θα απαιτούσε επένδυση περίπου 20 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Η Λιβύη, άλλωστε, έχει τα μεγαλύτερα αποθέματα πετρελαίου της Αφρικής και η Ουάσινγκτον δεν είναι διατεθειμένη να τα αφήσει σε άλλους «μνηστήρες»…
Πετρέλαια και ενεργειακή κυριαρχία
Σχολιάζοντας το θέμα στους Financial Times, ο Μπούλος είπε χαρακτηριστικά: «Ο σχεδιασμός των Ηνωμένων Πολιτειών είναι η διαμόρφωση μιας ενιαίας κυβέρνησης στη Λιβύη και η ενοποίηση όλων των διαιρεμένων κρατικών θεσμών υπό μία ενιαία εξουσία. Η Ουάσινγκτον ενθαρρύνει τις μεγάλες αμερικανικές εταιρείες πετρελαίου να επενδύσουν στη Λιβύη».
Υποστήριξε ακόμα ότι είχε σημειωθεί κάποια «πρόοδος στο πλαίσιο του οδικού χάρτη». Οι διοικήσεις της ανατολικής και της δυτικής Λιβύης κατέληξαν σε συμφωνία τον περασμένο Νοέμβριο σχετικά με την κατανομή των αναπτυξιακών κονδυλίων, ενώ τον περασμένο Απρίλιο, τα μέρη υπέγραψαν έναν κοινό εθνικό προϋπολογισμό, για πρώτη φορά μετά από μια δεκαετία.
Ο Μπούλος σημείωσε επίσης ότι και οι δύο πλευρές συμμετείχαν στην στρατιωτική άσκηση «Flintlock» που πραγματοποιήθηκε στη Λιβύη τον Απρίλιο, με επικεφαλής την Αφρικανική Διοίκηση των ΗΠΑ (AFRICOM).
Δεν είναι τυχαία η χρονική στιγμή αυτής της αμερικανικής παρέμβασης, καθώς, όπως σχολιάζει το Bloomberg, ένα από τα πλέον ξεκάθαρα στοιχεία που διατρέχουν την -συχνά απρόβλεπτη- εξωτερική πολιτική του Τραμπ είναι η προσπάθεια για ενεργειακή κυριαρχία:
- επέκταση της παραγωγής πετρελαίου,
- όσο το δυνατόν μεγαλύτερη προσφορά υπό αμερικανική επιρροή,
- στροφή των επιχειρήσεων προς τις αμερικανικές εταιρείες,
- περισσότερο λιβυκό πετρέλαιο, περισσότερα κέρδη για τις ΗΠΑ.
Σύμφωνα με τους Financial Times, η Ιταλία έχει επίσης ενημερωθεί για το σχέδιο και υποστηρίζει την πρωτοβουλία. Ωστόσο, η Ρώμη φέρεται να πιστεύει ότι η διαδικασία εφαρμογής της θα είναι αρκετά δύσκολη.
Δείτε επίσης:
- Συναντήσεις με τον Σαντάμ Χαφτάρ υπό τη σκιά του τουρκολιβυκού μνημονίου
- Vanguard: Ουκρανικές βάσεις drones στη Λιβύη απειλούν Ελλάδα και Ιταλία
