Στις μέρες μας, δυστυχώς, γνωρίζει και πάλι άνθιση το πολεμικό ρεπορτάζ. Στην Ουκρανία, στο Ισραήλ, σήμερα, στο Κουβέιτ, το Ιράκ, το Αφγανιστάν, παλαιότερα, στην τέως Γιουγκοσλαβία, οι πολεμικοί ανταποκριτές έγιναν αναπόσπαστο κομμάτι της ενημέρωσης σε όλο τον κόσμο και φυσικά και στην Ελλάδα.
Όμως ελάχιστοι ξέρουν ποιοί ήταν οι πρώτοι Έλληνες ανταποκριτές. Την εθνική εξόρμηση του 1912-13 δεν την κάλυψαν με απεσταλμένους οι εφημερίδες. Δεν το επέτρεπαν τα μέσα επικοινωνίας της εποχής. Το ίδιο και την Μικρασιατική εκστρατεία.
Ο… κλήρος έπεσε στους δημοσιογράφους του ελληνοϊταλικού πολέμου το 1940-41.
Ήταν 15 Νοεμβρίου όταν στον Σταθμό Λαρίσης οι πέντε πρώτοι διαπιστευμένοι δημοσιογράφοι ξεκινούσαν για το Μέτωπο με άδεια του Γενικού Στρατηγείου.
Ήταν οι Στάθης Θωμόπουλος, Θωμάς Μαλαβέτας, Γιώργος Ανδρουλιδάκης, Θόδωρος Δογάνης και Παύλος Παλαιολόγος.
Ο Στρατός ήδη είχε εκδιώξει από το ελληνικό έδαφος τους Ιταλούς και αρχίζει η προέλαση στην Αλβανία στις περιοχές της Βορείου Ηπείρου όπου κυριαρχούσε το ελληνικό στοιχείο. Θεωρήθηκε μια πρώτης τάξεως ευκαιρία να καταγραφούν από τους κορυφαίους του είδους οι ιστορικές εκείνες στιγμές.
Τους ακολούθησαν άλλοι 36 δημοσιογράφοι τις επόμενες μέρες. Ανάμεσά τους και ο Σπύρος Μελάς που ήδη ήταν 60 χρόνων.
Από τους συνολικά 41 απεσταλμένους στο Μέτωπο «πολεμική» εμπειρία είχαν ο Πολύμερος Μοσχοβίτης που ήταν αξιωματικός του Στρατού στην εκστρατεία της Μικράς Ασίας, είχε μάλιστα συλληφθεί και αιχμάλωτος από τους Τούρκους γράφοντας, αργότερα σε σειρά δημοσιευμάτων την εμπειρία του, αλλά και Παντελής Καψής που είχε πάρει μέρος στη Μάχη του Σκρα το 1918.
Μιλώντας για απεσταλμένους ειδική αναφορά πρέπει να γίνει και σε πολλούς άλλους που πήραν μέρος στον Πόλεμο ως στρατιώτες και όχι ως δημοσιογράφοι. Ήταν αυτοί που είχαν επιστρατευτεί τις πρώτες μέρες και είχαν σταλεί στο Μέτωπο.
Οι δημοσιογράφοι που πήγαν στο Μέτωπο για να καταγράψουν την εποποιΐα ήταν:
Ανάμεσά τους και μια γυναίκα!
Παύλος Παλαιολόγος, Πολύμερος Μοσχοβίτης, Αλέκος Λιδωρίκης, Σπύρος Μελάς και Νίκος Γιοκαρίνης.
Γεώργιος Ανδρουλιδάκης, Σόλων Γρηγοριάδης, Στρατής Μυριβήλης, Γεώργιος Ρούσσος και Θεοφύλακτος Παπακωνσταντίνου.
Παντελής Καψής, Μάνος Καρελάς, Σπύρος Αυλωνίτης, Γεώργιος Δρόσος, Θωμάς Μαλαβέτας, Γεώργιος Μανιατάκος, Π. Αγγελόπουλος, Κώστας Αθάνατος, Θεμ. Αμουτζόπουλος, Νίκος Αναστασόπουλος, Δημήτρης Δεβετζής, Κώστας Δημάδης, Θόδωρος Δογάνης, Κώστας Ζαφειρόπουλος, Ευστάθιος Θωμόπουλος, Ανδρέας Ιωσήφ, Νίκος Καπιτσόγλου, Χρήστος Κολιάτσος, Γεράσιμος Κοσόλας, Πάνος Κούκης, Μιχάλης Κυριακίδης, Γεώργιος Λυδίας, Σ. Ματάντος, Αδέλα Μέρλιν (ψευδώνυμο της Μαρίας Λάππα), Επαμεινώντας Μπαμπούρης, Τάκης Παπαγιαννόπουλος, Κώστας Σκαλτσάς, Γ. Ταχογιάννης, Δρόσος Τριανταφυλλάκος και Κώστας Τριανταφυλλίδης.
*Πριν μερικά χρόνια ο Ενιαίος Δημοσιογραφικός Οργανισμός Ασφάλιισης και Περίθαλψης (ΕΔΟΕΑΠ) κυκλοφόρησε το βιβλίο «Ζήτηµα τιµής» σε επιμέλεια του Αγαμέμνονα Φαράκου που αναφέρεται στη «μάχη της πένας» στον πόλεμο του ’40.
Στην κεντρική φωτογραφία διακρίνονται οι πέντε πρώτοι Πολεμικοί ανταποκριτές. Από αριστερά διακρίνονται οι Ευστάθιος Θωμόπουλος, Θωμάς Μαλαβέτας, Γιώργος Ανδρουλιδάκης, Θόδωρος Δογάνης, Παύλος Παλαιολόγος.
