Με φόντο τη ραγδαία ανάπτυξη των κρυπτονομισμάτων, τα λεγόμενα stablecoins εξελίσσονται σε έναν από τους μεγαλύτερους πονοκεφάλους για κυβερνήσεις, κεντρικές τράπεζες και οικονομικούς αναλυτές παγκοσμίως. Πίσω από την εικόνα της «σταθερότητας» που υπόσχονται, πολλοί ειδικοί βλέπουν τον κίνδυνο μιας νέας χρηματοπιστωτικής κρίσης, που θυμίζει επικίνδυνα το πείραμα της «ελεύθερης τραπεζικής» του 19ου αιώνα.
Τα stablecoins είναι ψηφιακά νομίσματα που εκδίδονται από ιδιωτικές εταιρείες και έχουν σχεδιαστεί ώστε να διατηρούν σταθερή αξία, συνήθως συνδεδεμένη με το δολάριο. Σε αντίθεση όμως με τα κρατικά νομίσματα, δεν στηρίζονται σε κεντρικές τράπεζες, αλλά στην εμπιστοσύνη που δείχνουν οι αγορές προς τις εταιρείες που τα διαχειρίζονται.
Ουσιαστικά, πρόκειται για μια σύγχρονη μορφή ιδιωτικού χρήματος, κάτι που δεν είναι καινούργιο στην οικονομική ιστορία. Στις Ηνωμένες Πολιτείες του 19ου αιώνα, ιδιωτικές τράπεζες και εμπορικές επιχειρήσεις τύπωναν τα δικά τους χαρτονομίσματα, δημιουργώντας ένα χαοτικό σύστημα με συχνές καταρρεύσεις, απώλειες αποταμιεύσεων και τραπεζικούς πανικούς.
Σήμερα, αρκετοί οικονομολόγοι φοβούνται ότι η ιστορία μπορεί να επαναληφθεί σε ψηφιακή μορφή.
Οι εταιρείες που εκδίδουν stablecoins λειτουργούν με βασικό στόχο το κέρδος. Τα έσοδά τους προέρχονται από τα αποθεματικά που διακρατούν, από επενδύσεις υψηλού ρίσκου, αλλά και από τις οικονομικές δραστηριότητες που αναπτύσσονται γύρω από τα ψηφιακά νομίσματα. Όσο μεγαλύτερη είναι η χρήση τους, τόσο μεγαλύτερα γίνονται και τα κέρδη.
Ωστόσο, αυτή ακριβώς η λογική κρύβει και τον μεγαλύτερο κίνδυνο. Οι χρηματοοικονομικές καινοτομίες συχνά συνοδεύονται από υπερβολική ανάληψη ρίσκου, «φούσκες» και ξαφνική απώλεια εμπιστοσύνης. Σε μια τέτοια περίπτωση, ακόμη και μια φήμη μπορεί να οδηγήσει μαζικά τους επενδυτές σε απόσυρση κεφαλαίων, προκαλώντας αλυσιδωτές επιπτώσεις στις αγορές.
Η κατάρρευση του TerraUSD το 2022 αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα. Μέσα σε λίγες ημέρες, δισεκατομμύρια δολάρια εξαφανίστηκαν, επηρεάζοντας ολόκληρη την αγορά κρυπτονομισμάτων και προκαλώντας σοκ σε επενδυτές και ρυθμιστικές αρχές.
Παρά τις προσπάθειες για αυστηρότερους κανονισμούς στις ΗΠΑ και την Ευρώπη, οι ανησυχίες παραμένουν έντονες. Κεντρικές τράπεζες προειδοποιούν ότι αν τα stablecoins αποκτήσουν μαζική χρήση χωρίς ισχυρή εποπτεία, μπορεί να υπονομεύσουν την οικονομική σταθερότητα, να επηρεάσουν τη νομισματική πολιτική και να δημιουργήσουν παράλληλα χρηματοπιστωτικά συστήματα εκτός κρατικού ελέγχου.
*Φωτογραφία X @crnrstone
Δείτε επίσης:
- Στο «μικροσκόπιο» της Εφορίας τα κρυπτονομίσματα στην Ελλάδα
- Ιράν: Οι ΗΠΑ «παγώνουν» 344 εκατ. δολάρια σε ψηφιακά πορτοφόλια
