Η παχυσαρκία έχει αναγνωριστεί παγκοσμίως ως μία από τις πιο επικίνδυνες και σοβαρές ασθένειες του 21ου αιώνα. Δυστυχώς, η νοσογόνος παχυσαρκία πλήττει άμεσα και τη χώρα μας, καθώς το 22,5% του πληθυσμού (18,2% των γυναικών και 26% των ανδρών) είναι παχύσαρκοι, και 35,2% (30% των γυναικών και περισσότερο από το 40% των ανδρών) είναι υπέρβαροι, ενώ επιπλέον η Ελλάδα θεωρείται από τις χώρες της Ευρώπης με τα υψηλότερα ποσοστά παιδικής παχυσαρκίας.
Κύρια αιτία της παχυσαρκίας είναι συνήθως η αυξημένη πρόσληψη θερμίδων με τη διατροφή μας, σε ποσότητα που υπερβαίνει τις θερμίδες που χρειαζόμαστε για να καλύψουμε τις καθημερινές μας ενεργειακές ανάγκες. Ετσι, το πλεόνασμα των θερμίδων αποθηκεύεται στο σώμα μας ως λίπος.
Σε πιο σπάνιες περιπτώσεις υπάρχουν, βέβαια, και παθολογικά αίτια που συμβάλλουν στην ανάπτυξη παχυσαρκίας, όπως ενδοκρινολογικά νοσήματα, ψυχολογικές διαταραχές που οδηγούν σε πολυφαγία ή βουλιμία, καθώς και η λήψη διαφόρων φαρμάκων.
Ο σύγχρονος τρόπος ζωής αναγκάζει πολλές φορές τους εργαζόμενους γονείς να αναζητούν γρήγορους και εύκολους τρόπους διατροφής της οικογένειας, με προκατασκευασμένα ή γρήγορα γεύματα. Από την άλλη, το υπερβολικά «φορτωμένο» πρόγραμμα των παιδιών σχολικής ηλικίας και η έλλειψη οργανωμένου σχολικού αθλητισμού έχουν εξαφανίσει από τη ζωή τους το παιχνίδι και την άσκηση. Έτσι, τα παιδιά γίνονται παχύσαρκα, διατρέχοντας μεγάλο κίνδυνο να εμφανίσουν σημαντικές επιπλοκές στην υγεία τους τόσο στην παιδική όσο και στην ενήλικη ζωή τους, καθώς συνήθως τα παχύσαρκα παιδιά εξελίσσονται σε παχύσαρκους ενήλικες.
Η παχυσαρκία αποτελεί σημαντικό -και σε πολλές περιπτώσεις ανεξάρτητο- παράγοντα κινδύνου για ένα πλήθος νοσημάτων, όπως η καρδιαγγειακή νόσος, ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2 (που έχει αρχίσει πλέον να εμφανίζεται και σε παιδιά λόγω της παχυσαρκίας), το εγκεφαλικό επεισόδιο, ο καρκίνος του ενδομητρίου, οι παθήσεις της χοληδόχου κύστης, η αναπνευστική ανεπάρκεια και η άπνοια ύπνου, ενώ επιδεινώνει πολλούς από τους παράγοντες που συμβάλλουν στη φθορά των αγγείων, όπως είναι η υπέρταση και η υψηλή χοληστερίνη.
Η σωστή αντιμετώπιση της παχυσαρκίας είναι ευθύνη του ειδικού γιατρού παθολόγου – διατροφολόγου. Ύστερα από έναν πλήρη ιατρικό έλεγχο, με σκοπό να αποκλεισθούν πιθανά παθολογικά αίτια, η πιο υγιεινή αντιμετώπιση συνίσταται σε αλλαγή των διατροφικών συνηθειών, σε δίαιτα και σωματική δραστηριότητα, δηλαδή σε αλλαγή του τρόπου ζωής και διατροφής. Η μεσογειακή διατροφή θεωρείται η καλύτερη δίαιτα για τη διατήρηση του σωστού σωματικού βάρους, την πρόληψη και αντιμετώπιση της παχυσαρκίας. Η αύξηση της σωματικής δραστηριότητας, η διατροφική εκπαίδευση και η τροποποίηση των διατροφικών συνηθειών αποτελούν τα θεμέλια της πρόληψης και της αντιμετώπισης της παχυσαρκίας παιδιών και ενηλίκων.
