«Είμαι δίπλα σε όλους τους συμπατριώτες μας που αγωνίζονται και έχουν βαρεθεί με αυτή την κατάσταση. Θα συνεχίσουμε να κάνουμε τα μέγιστα». Ο Εμανουέλ Μακρόν μοιράζει διαβεβαιώσεις, καθώς αυτό που ξεκίνησε ως κρίση στα καύσιμα με τις απεργίες των εργαζομένων στις αποθήκες καυσίμων εξελίσσεται σε πανεθνική διαμαρτυρία, με απεργίες σε όλους τους τομείς και διαδηλώσεις στο Παρίσι και στις άλλες μεγάλες πόλεις.
Οι γαλλικές εφημερίδες κάνουν λόγο για το πρώτο κρας τεστ του Μακρόν στη νέα θητεία του στο Ελιζέ. Το σκηνικό όπως διαμορφώνεται είναι εκρηκτικό. Ελλείψεις στα καύσιμα, απεργίες, ακρίβεια, μισθοί που πλέον δεν επαρκούν. Στη γαλλική κυβέρνηση φοβούνται ότι η επανεμφάνιση των «Κίτρινων Γιλέκων» είναι θέμα χρόνου και ότι οι αντοχές της γαλλικής κοινωνίας αλλά και της οικονομίας εξαντλούνται.
Την ίδια ώρα, η κυβέρνηση ετοιμάζεται να επιβάλει τον προϋπολογισμό στο Κοινοβούλιο χωρίς ψηφοφορία, αδυνατώντας να βρει ένα πεδίο συμβιβασμού με την αντιπολίτευση. Το αριστερό συνδικάτο CGT ψήφισε την Τρίτη παράταση στην απεργία σε πολλά διυλιστήρια και αποθήκες πετρελαίου που διαχειρίζεται ο γαλλικός ενεργειακός κολοσσός TotalEnergies αν και οι εργαζόμενοι δέχτηκαν τελικά τις προτάσεις της εργοδοσίας και συναίνεσαν με τη μισθολογική αύξηση 7% αντί του 10% που ζητούσαν για την αντιμετώπιση της κρίσης στο κόστος ζωής και μερίδιο στα κέρδη των εταιριών εν μέσω της «έκρηξης» στις τιμές της ενέργειας, που αυξήθηκαν μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία.
Η απεργία τριών εβδομάδων συνεχίζει να διαταράσσει σοβαρά τη διανομή καυσίμων σε ολόκληρη τη Γαλλία, ιδιαίτερα στη βόρεια και την κεντρική χώρα και στην περιοχή του Παρισιού.
Σε ορισμένες περιοχές το 50% των πρατηρίων καυσίμων έχει «στεγνώσει». Σε όλη τη χώρα, το 28% των πρατηρίων είναι χωρίς καύσιμα, εν μέσω οργής για την κυβέρνηση που διέταξε απεργούς διυλιστηρίων και αποθηκών πετρελαίου να επιστρέψουν στην εργασία τους. Εργαζόμενοι σε τρένα και οδηγοί λεωφορείων σε όλη τη Γαλλία ενώθηκαν στο κίνημα για μια 24ωρη απεργία για τους μισθούς – υπήρξε διακοπή στα περιφερειακά δρομολόγια τρένων και λεωφορείων, συμπεριλαμβανομένων των τοπικών τρένων προς τα προάστια του Παρισιού. Το προσωπικό στα σχολεία έκανε επίσης απεργία, όπως και οι εργαζόμενοι στην πυρηνική ενέργεια.
Η γαλλική κυβέρνηση υποστηρίζει ότι το ανώτατο όριο στις αυξήσεις των τιμών του φυσικού αερίου και της ηλεκτρικής ενέργειας έχει μετριάσει το πλήγμα της κρίσης κόστους ζωής στη Γαλλία. Ο πληθωρισμός έφτασε στο 6,2%, ο οποίος είναι ο χαμηλότερος μεταξύ των 19 χωρών που χρησιμοποιούν ως νόμισμα το ευρώ, σύμφωνα με τη Eurostat. Οι Γάλλοι εργαζόμενοι κατά τις διαδηλώσεις στους δρόμους είπαν ότι οι μισθοί είναι πολύ χαμηλοί για να τα βγάλουν πέρα.
Ο Μακρόν βρίσκεται σε δύσκολη θέση. Η αντιπαράθεση στο Κοινοβούλιο για τον προϋπολογισμό του επόμενου έτους έρχεται να δείξει πόσο αποδυναμωμένος είναι μετά και την απώλεια της απόλυτης πλειοψηφίας στις εκλογές την περασμένη άνοιξη, απέχοντας περίπου 40 έδρες από την απόλυτη πλειοψηφία που απαιτείται για την ψήφιση νόμων. Το κόμμα της Μαρίν Λεπέν είναι τώρα το μεγαλύτερο της αντιπολίτευσης στο Κοινοβούλιο, ενώ το La France Insoumise του αριστερού Ζαν Λικ Μελανσόν είναι το μεγαλύτερο αριστερό κόμμα σε έναν ευρύ συνασπισμό γνωστό ως Nupes, που περιλαμβάνει τους Σοσιαλιστές και τους Πρασίνους.
Το διογκούμενο κύμα αντιδράσεων απειλεί να μπλοκάρει και τις μεταρρυθμίσεις του Μακρόν. Αριστερά συνδικάτα προειδοποίησαν για περαιτέρω κλιμάκωση της απεργίας ενάντια σε οποιαδήποτε πιθανή αύξηση της ηλικίας συνταξιοδότησης. Ο Μακρόν, ο οποίος επανεξελέγη τον Απρίλιο, έχει δεσμευτεί να αυξήσει το όριο ηλικίας για τη συνταξιοδότηση από τα 62 στα 65 έτη, ώστε να εναρμονιστεί η Γαλλία με τους Ευρωπαίους εταίρους της. Ωστόσο, η ιδέα αυτή βρίσκει έντονη αντίθεση στα εργατικά συνδικάτα και τα κόμματα της Αριστεράς.
Οι απεργίες των εργαζομένων στα διυλιστήρια, που οδήγησαν σε ελλείψεις καυσίμων στο 1/3 των πρατηρίων σε όλη τη Γαλλία, έχουν εγείρει φόβους για επανάληψη των διαδηλώσεων με τα «Κίτρινα Γιλέκα», που συγκλόνισαν τη Γαλλία το 2018 και το 2019. Οι διαμαρτυρίες πυροδοτήθηκαν από έναν νέο κυβερνητικό φόρο για τη βενζίνη και το ντίζελ, αλλά εξελίχθηκε σε μια γενικότερη διαμαρτυρία ενάντια στις γαλλικές ελίτ.
Θα βγουν (ξανά) στους δρόμους τα «Κίτρινα Γιλέκα»;
Υστερα από εβδομάδες βίαιων διαδηλώσεων, που αντιμετωπίστηκαν με σκληρή αστυνομική καταστολή, η κυβέρνηση αναγκάστηκε να υποχωρήσει και να εγκαταλείψει τον νέο φόρο σε βενζίνη και ντίζελ. Ωστόσο, ο ερευνητής της OpinionWay, Μπρινό Ζαμπάρτ, λέει ότι οι παραλληλισμοί μεταξύ των εκτεταμένων διαδηλώσεων των «Κίτρινων Γιλέκων» και της τρέχουσας αναταραχής είναι λίγο ατυχείς.
«Η απεργία στα διυλιστήρια πετρελαίου δεν είναι δημοφιλής, επειδή δημιουργεί προβλήματα και έχει μεγάλο αντίκτυπο στο κοινό» είπε ο Ζανμπάρτ. «Οι απεργοί εργαζόμενοι είναι σε θέση να μπλοκάρουν τους πάντες για τα δικά τους συμφέροντα, δεν αγωνίζονται ενάντια σε μια αντιλαϊκή μεταρρύθμιση των συντάξεων ή της εκπαίδευσης, αλλά λαμβάνουν μέτρα για να αυξήσουν τους δικούς τους μισθούς» είπε.
Οι απεργίες έχουν στριμώξει τη διοίκηση στους πετρελαϊκούς γίγαντες TotalEnergies και Esso-Exxon Mobil ενάντια στο προσωπικό, που έχει αποκλείσει τις αποθήκες σε όλη τη χώρα. Ηδη άρχισαν να εμφανίζονται ρήγματα στο κίνημα, με ορισμένα συνδικάτα να συμφωνούν σε αύξηση των μισθών με την TotalEnergies. Σε άλλους τομείς, όμως, τα συνδικάτα φαίνεται να ξεκινούν τώρα τις διαμαρτυρίες, με την Ανυπότακτη Γαλλία του Μελανσόν να θεωρεί ότι αυτή είναι η κατάλληλη στιγμή για να ανάψει το φιτίλι της αντίδρασης.
