Την προσεχή Παρασκευή 1 Ιουλίου ξεκινά η πιλοτική εφαρμογή της ψηφιακής κάρτας εργασίας, του εργαλείου που διαφημίζεται ως η μαγική λύση για την καταπολέμηση της υποδηλωμένης εργασίας. Με τη γνωστή αμετροέπεια που τον χαρακτηρίζει ο υπουργός Εργασίας Κωστής Χατζηδάκης προσπαθεί να πείσει ότι είναι η εγγύηση για τον σεβασμό του ωραρίου και των υπερωριών του εργαζομένου. Ωστόσο, αυτό που αποσιωπάται είναι ότι δεν αποτελεί τίποτε άλλο παρά ένα εργαλείο που από μόνο του δεν αρκεί, καθώς απαιτούνται συχνοί και σταθεροί έλεγχοι, τους οποίους η συγκεκριμένη κυβέρνηση έχει αποδείξει ότι δεν θέλει να κάνει – αντιθέτως, φρόντισε να «διώξει» από πάνω της την ευθύνη, μετατρέποντας την Επιθεώρηση Εργασίας σε άλλη μια Ανεξάρτητη Αρχή.
Σε τράπεζες και σούπερ μάρκετ με περισσότερους από 250 υπαλλήλους θα εφαρμοστεί αρχικά η κάρτα, δηλαδή σε περίπου 120.000 εργαζομένους πανελλαδικά. Οι εργαζόμενοι θα πρέπει να «κατεβάσουν» στο κινητό τους τηλέφωνο την εφαρμογή «myErgani mobile app», η οποία είναι διαθέσιμη δωρεάν στις πλατφόρμες Google Play και App Store, μέσω των επίσημων λογαριασμών του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων.
Η εφαρμογή παρέχει στους εργαζομένους της πρώτης φάσης (τράπεζες και σούπερ μάρκετ) πρόσβαση στην ατομική ψηφιακή κάρτα εργασίας (σε μορφή QR Code), η οποία θα χρησιμοποιείται καθημερινά κατά την προσέλευση/αποχώρηση για την καταγραφή του πραγματικού χρόνου εργασίας. Συγκεκριμένα, κατά την έναρξη και λήξη της εργασίας ο εργαζόμενος θα προβάλλει τον QR κωδικό προς ανάγνωση από την αντίστοιχη εφαρμογή «Ergani CardScanner mobile app», που διατίθεται στους εργοδότες (διαδικασία αντίστοιχη με αυτήν που ακολουθείτο για τον έλεγχο των πιστοποιητικών εμβολιασμού). Μετά την επιτυχή ανάγνωση της κάρτας εργασίας, δηλαδή του QR code, ο εργαζόμενος θα βλέπει στην οθόνη ένα μήνυμα επιβεβαίωσης με τα στοιχεία της δήλωσης κάρτας εργασίας που πρόκειται να υποβληθεί αυτόματα και σε πραγματικό χρόνο στο Π.Σ. «Εργάνη».
Μέσω της εφαρμογής «myErgani mobile app» οι εργαζόμενοι θα βλέπουν επίσης (για κάθε εργοδότη ξεχωριστά, αν υπάρχουν περισσότεροι από ένας) σε μορφή ημερολογίου τον προγραμματισμό του χρόνου εργασίας και τα πραγματικά δεδομένα απασχόλησης ανά ημέρα, με βάση τις πληροφορίες προσέλευσης/αποχώρησης που υποβάλλονται από τον μηχανισμό της κάρτας εργασίας.
Το Ημερολόγιο Εργασίας, που περιλαμβάνει το Πρόγραμμα Εργασίας και την Πραγματική Απασχόληση, είναι επίσης άμεσα διαθέσιμο στον εργαζόμενο, εκτός από την ψηφιακή εφαρμογή και μέσα από τη διαδικτυακή πύλη για την ενημέρωση των εργαζομένων https://myErgani.gov.gr.
Με την έναρξη της πρώτης φάσης εφαρμογής της κάρτας εργασίας, από 01/07/2022, οι επιχειρήσεις της πρώτης φάσης εφαρμογής έχουν την υποχρέωση να κοινοποιούν στο Π.Σ. «Εργάνη», καθημερινά και άμεσα, σε πραγματικό χρόνο, τα στοιχεία του πραγματικού χρόνου εργασίας (γεγονότα έναρξης και λήξης της εργασίας) για κάθε εργαζόμενο που εργάζεται με φυσική παρουσία την εκάστοτε ημέρα στον χώρο της επιχείρησης.
Οι επιχειρήσεις αυτές έχουν τη δυνατότητα άμεσης διασύνδεσης του συστήματος ωρομέτρησης (εφόσον διαθέτουν τέτοιο) με τον νέο μηχανισμό της κάρτας εργασίας στο Π.Σ. «Εργάνη», ενώ, αν αυτό δεν είναι εφικτό, το υπουργείο Εργασίας διαθέτει την εφαρμογή «Ergani CardScanner».
Η εφαρμογή «Ergani CardScanner» υποστηρίζει φορητές συσκευές (smartphone και tablet) με λειτουργικό σύστημα Android OS ή iOS. Είναι απαραίτητες η χρήση συσκευής με κάμερα και η απρόσκοπτη σύνδεση στο διαδίκτυο μέσω WiFi ή/και 4G δικτύου κινητής τηλεφωνίας για την άμεση υποβολή των γεγονότων προσέλευσης/αποχώρησης του εργαζομένου. Προτείνεται η δυνατότητα χρήσης και των δύο δικτύων (WiFi και 4G), ώστε να διασφαλίζεται η εμπρόθεσμη υποβολή της δήλωσης σε περίπτωση τεχνικής βλάβης στο δίκτυο.
Οι επιχειρήσεις έχουν τη δυνατότητα να ολοκληρώσουν τη διαδικασία ταυτοποίησης με τους κωδικούς OΠΣ ΙΚΑ/ΕΦΚΑ της επιχείρησης ή με κωδικούς παραρτήματος που έχουν δημιουργήσει στο Π.Σ. «Εργάνη« ειδικά για τον μηχανισμό υποβολής δηλώσεων κάρτας εργασίας. Οι εργοδότες έχουν πρόσβαση στις δηλώσεις κάρτας εργασίας που υποβάλλονται αυτόματα από την εφαρμογή «CardScanner» για κάθε ανάγνωση ψηφιακής κάρτας εργαζομένου, καθώς τα δεδομένα αποθηκεύονται και είναι διαθέσιμα στον εργοδότη μέσω της διαδικτυακής πύλης του Π.Σ. «Εργάνη» (eservices.yeka.gr).
Η εμπειρία έχει δείξει πόσο εύκολα μπορεί να καταστρατηγηθεί
Οι πομπώδεις δηλώσεις του αρμόδιου υπουργού προκαλούν θυμηδία σε έναν κλάδο εργαζομένων στον οποίο εφαρμόζεται εδώ και πάνω από μία δεκαετία μιας άλλης μορφής ψηφιακή κάρτα εργασίας, καθώς αυτή σε ελάχιστο βαθμό διασφάλισε την τήρηση της νομοθεσίας. Δεν είναι άλλος από τον ψηφιακό ταχογράφο, τον οποίο είναι υποχρεωμένοι να φέρουν και να χρησιμοποιούν οι οδηγοί φορτηγών και λεωφορείων στα οχήματά τους από το 2016 και έπειτα.
Αξίζει δε να σημειωθεί το προφανές: Πόσο πιο επικίνδυνη είναι η παράκαμψη του ταχογράφου, που συνεπάγεται ότι οι εργαζόμενοι αναγκάζονται να οδηγούν όχι απλά 10 και 15 ώρες τη μέρα, αλλά επί σειρά ημερών, μεταφέροντας δεκάδες επιβάτες ή επικίνδυνα φορτία με ογκώδη οχήματα.
Μιλώντας στην «κυριακάτικη δημοκρατία», ο Μάριος Νικολόπουλος, γραμματέας του Συνδικάτου Οδηγών Τουριστικών Λεωφορείων Ελλάδος, καταγγέλλει ότι «όταν ζητάμε να ελεγχθούν από τις αρμόδιες υπηρεσίες οι κάρτες των οδηγών, η απάντηση που λαμβάνουμε είναι είτε ότι οι υπολογιστές έχουν χαλάσει είτε ότι δεν υπάρχουν υπάλληλοι που να ξέρουν να τους χρησιμοποιούν». Καλεί δε τον υπουργό κ. Χατζηδάκη και τη γραμματέα του υπουργείου Εργασίας κυρία Στρατινάκη «να μας πουν, αφού έχουν πρόσβαση στα στοιχεία, πόσες υπερωρίες δηλώνονται, πόσες αργίες, νυχτερινή εργασία ή εργασία ημέρα Σάββατο στον κλάδο μας».
Οπως εξηγεί, υπάρχουν δύο τρόποι καταστρατήγησης του ταχογράφου, οι οποίοι κάλλιστα μπορούν να καταστρατηγήσουν και την ψηφιακή κάρτα εργασίας: ο πρώτος είναι ξεκάθαρος, να δώσει εντολή ο εργοδότης στον εργαζόμενο να χτυπήσει την κάρτα μόλις συμπληρωθεί ο νόμιμος χρόνος εργασίας. Ο δεύτερος τρόπος είναι να χρησιμοποιούνται οι κάρτες άλλων εργαζομένων. «Εχουμε καταγγελία για οδηγό ο οποίος έχει εκδώσει δίπλωμα οδήγησης και ταχογράφο στο όνομα της συζύγου του. Οταν συμπληρώνεται ο νόμιμος χρόνος εργασίας, απλά βάζει τα δικά της στοιχεία».
Καταλήγοντας, ο κ. Νικολόπουλος τονίζει: «Να αφήσει τα επικοινωνιακά σόου και να ενεργοποιήσει εκ νέου το Σώμα Επιθεώρησης Εργασίας, ώστε να κάνει επιτέλους ελέγχους. Εάν συμβαίνει αυτό στον δικό μας κλάδο, όπου έλεγχοι μπορούν να γίνονται είτε από το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη (την Τροχαία) είτε από το υπουργείο Εργασίας, σκεφτείτε τι θα γίνει με τους υπαλλήλους των άλλων κλάδων, οι οποίοι έχουν να περιμένουν μόνο από το ΣΕΠΕ».
